آمریکا مقصد پتروشیمی ایران

گروه انرژی- ایران از طریق سوآپ، نفت تولیدی کشورهای حاشیه دریای خزر مانند قزاقستان و ترکمنستان را در پایانه نکا (استان مازندران) تخلیه و به ازای آن در پایانه‌های جنوبی کشورمان، نفت تحویل مشتریان می‌داد.
پس از اینکه سوآپ نفت‌خام در پس دستور عجولانه و نسنجیده وزیر نفت دولت دهم متوقف شد، خسارات فراوانی به کشور تحمیل شد. علاوه بر تخریب جایگاه ایران به عنوان مسیر اصلی ترانزیت انرژی در منطقه، دیوان داوری نیز ایران را به پرداخت جریمه محکوم کرد.
همچنین خطوط لوله و تاسیسات احداث شده در پایانه نفتی شمال نیز سال‌ها به حال خود رها شد و در طول این سال‌ها برای جلوگیری از تخریب خط لوله احداث شده، هر‌ازگاهی، نفت‌خام از سمت پالایشگاه تهران به این خط لوله تزریق می‌شد تا با گردش نفت‌خام، خط لوله دچار آسیب نشود.
با توجه به مزایایی که ترانزیت و سوآپ فرآورده‌های نفتی به دنبال دارد، وزارت نفت اقداماتی را برای احیای آن در دستور کار قرار داد اما به گفته رییس هیات‌مدیره اتحادیه صادرکنندگان نفت و گاز و پتروشیمی سواپ همچنان متوقف است.
سوآپ فساد ایجاد می‌کند!
عباسعلی اسلامی در نشست خبری که روز گذشته برگزار شد، افزود: صادرات این اتحادیه ۲۵ درصد صادرات کل کشور را شامل می‌شود و سعی بر افزایش میزان صادرات کشور دارد.
رییس هیات‌مدیره اتحادیه صادرکنندگان نفت و گاز و پتروشیمی درخصوص سوآپ و ترانزیت کالا اظهار کرد: سوآپ اکنون متوقف است و از موقعیت سوق‌الجیشی ایران در منطقه می‌توان برای سوآپ و ترانزیت کالا و فرآورده‌های نفتی و سایر اقلام تجاری استفاده کرد و امیدواریم پس از هشت سال وقفه به این امر توجه شود. ما به عنوان نماینده بخش خصوصی تقاضا داریم که منافع ملی در نظر گرفته شود.
اسلامی با اشاره به اینکه علت خاص و روشنی برای توقف سوآپ وجود نداشته، گفت: در زمان وزارت آقای میرکاظمی سوآپ متوقف شده و هنوز تغییری در آن به وجود نیامده است.
وی در پاسخ به این سوال که چرا تاکنون اقدام و اعتراض خاصی از سوی بخش خصوصی در این مورد مطرح نشده است، اظهار کرد: صحبت‌هایی نه به صورت خصوصی بلکه به شکل عمومی مطرح شد اما پاسخ دادند که این عمل فساد ایجاد می‌کند و توضیح دیگری در این خصوص داده نشد!
اسلامی تصریح کرد: ما در سیاست‌های دولت دخالتی نمی‌کنیم و در هیچ جهت‌گیری سیاسی شرکت نداریم و اساسنامه اتحادیه نیز به ما اجازه نمی‌دهد جهت‌گیری خاصی در مقابل سیاست‌های دولت داشته باشیم. ما در تلاش برای حضور بیشتر بخش‌خصوصی در تجارت کشور به‌خصوص تجارت برون‌مرزی هستیم.
ضرورت تشکیل نهاد رگولاتوری
نایب‌رییس اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی نیز در ادامه این نشست گفت: به تازگی یک شرکت پتروشیمی ایران موفق به گشایش اعتبار اسنادی (LC) در اروپا شده است که این موضوع، گام مهمی برای ایجاد تحول در صادرات محصولات پتروشیمی به شمار می‌رود.
احسان باقریان در نشست خبری بیان داشت: با توجه به توقف صادرات محصولات پتروشیمی و فرآورده‌های نفتی به اقلیم کردستان عراق می‌توان، افزایش صادرات به عراق را دنبال کرد.
باقریان یادآور شد: البته تعرفه‌های عراق برای محصولات ایرانی چندان مناسب نیست که باعث می‌شود محصولات کشورمان نسبت به صادرات سایر کشورها گران‌تر شود.
وی با اشاره به تهدیدات جدید دولت آمریکا نسبت به مناسبات اقتصادی ایران گفت: در دوران تحریم، بخش خصوصی توانست به خوبی کار صادرات را پیگیری کند و باید بخش خصوصی کشور به حدی قوی شود که هر چه رییس‌جمهور آمریکا صحبت کند، تاثیری در صادرات و مناسبات اقتصادی کشور نداشته باشد.
نایب‌رییس اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی درباره میزان صادرات محصولات از طریق اتحادیه صادرکنندگان فرآورده‌های نفتی گفت: ارزش کل صادرات حدود هفت میلیارد دلار بوده که ۵/۳ میلیارد آن متعلق به محصولات پتروشیمی و ۵/۱ میلیارد دلار مربوط به هیدروکربورها بوده است.
باقریان ادامه داد: کشورهای آسیای میانه، شرق اروپا، آمریکای‌جنوبی و لاتین، آفریقا، عراق و افغانستان از جمله بازارهای اصلی صادرات محصولات پتروشیمی و فرآورده‌های نفتی کشور هستند.
نایب‌رییس اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی ادامه داد: میزان تولید قیر کشور پنج میلیون تن در سال است که ۲/۲ میلیون تن آن به صادرات اختصاص دارد.
وی با انتقاد از عرضه قیر تهاتری گفت: میزان قیر تهاتری (تحویل توسط دستگاه‌های دولتی به پیمانکاران) حدود چهار میلیون تن در سال است در حالی که میزان مصرف قیر در کشور به این میزان نیست و باید اصلاح شود زیرا به بازار صادرات قیر لطمه می‌زند.
نایب‌رییس اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی به افزایش صادرات متانول کشور اشاره کرد و گفت: اکنون تولید سالانه متانول ۵/۵ میلیون تن است که سال آینده به ۱۱ میلیون افزایش می‌یابد و در سال ۲۰۲۰ میزان صادرات این محصول به تنهایی ۱۷ میلیون تن خواهد بود.
وی با بیان اینکه رقابت مخرب واحدهای داخلی از چالش‌های صادرات کشور است، افزود: این واحدها برای گسترش بازار صادراتی خود اقدام به تخریب سایر شرکت‌های ایرانی می‌کنند.
نایب‌رییس اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی ادامه داد: برای حل این مشکل، تصمیم به ایجاد کنسرسیوم صادراتی گرفته شده است که می‌تواند تا حدی مشکل را رفع کند.
باقریان خاطرنشان کرد: البته راهکار اصلی حل این مشکلات، ایجاد نهاد رگولاتوری (تنظیم‌بخشی) در محصولات مختلف است.
قیر تهاتری و ترانزیتی از عراق به اسم قیر ایران
رییس کمیسیون قیر اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی گفت:‌ قیر تهاتری و ترانزیت قیر از کشور عراق به اسم قیر ایران صورت می‌گیرد که با توجه به پایین بودن کیفیت قیر عراق از ایران، این موضوع به نام قیر ایران آسیب وارد می‌کند.
وحید شیخی با بیان اینکه ۷۵ شرکت بزرگ قیر عضو این اتحادیه هستند در مورد مشکلات این کمیسیون توضیح داد: یکی از مشکلات کمیسیون قیر اتحادیه صادرکنندگان، قیر تهاتری و ترانزیت قیر از کشور عراق به اسم قیر ایران است.
وی افزود: این موضوع به نام قیر ایران آسیب وارد می‌کند زیرا کیفیت قیر عراق بسیار پایین‌تر از قیر ایران است.
رییس کمیسیون قیر اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی با بیان اینکه در سال گذشته سه میلیون تن قیر به ارزش ۸۰۰ میلیون دلار صادر شد، افزود: برای رعایت استاندارد قیر کارگروه فنی تشکیل شده و پایش انجام می‌شود. با این حال به دلیل عرضه قیر تقلبی به نام ایران و عدم تعادل نرخ فروش قیر داخلی و صادراتی مشکلاتی پیش آمده است.
شیخی ادامه داد: قیر داخلی ۸۰ تا ۱۵۰ هزار تومان بالاتر از قیر صادراتی است چرا بورس کالا نباید به‌عنوان محلی برای فروش بر این موضوع نظارت داشته باشد.
در ادامه این نشست سعید رفیع‌فر، عضو هیات‌مدیره اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی نیز با تاکید بر اهمیت ایجاد نهاد رگولاتوری برای این اتحادیه گفت: ایجاد نهاد رگولاتوری به ایجاد اشتغال کمک زیادی می‌کند زیرا در صورتی که نهاد رگولاتوری ایجاد شود، یک واحد تولیدی می‌داند که در آینده می‌خواهد چه حجمی از محصولات را تولید کند. ایجاد نهاد رگولاتوری بحث جدیدی در کشور نیست و پیش از این نیز در کشور اجرا شده است.
وی با تاکید بر اینکه اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی با تک‌نرخی شدن ارز موافق است، افزود: در صورتی که نرخ ارز تک‌نرخی شود، رقابت‌های ناسالم و رانت از بین خواهد رفت. اتحادیه با هر عددی که بازار را به تعادل برساند، موافق است.
عضو هیات‌مدیره اتحادیه صادرکنندگان نفت، گاز و پتروشیمی با بیان اینکه نرخ خوراک برای واحدهای مختلف متفاوت است، افزود: پالایشگاه‌ها، پالایشگاه‌های پایین‌دست قیر و پتروشیمی‌ها با نرخ ارز مبادله‌ای خوراک دریافت می‌کنند اما این موضوع در مورد برخی واحدهای کوچک پارافینی صدق نمی‌کند.
رفیع‌فر در ادامه با اشاره به برگزاری جلساتی بین اتحادیه و شرکت بورس کالا گفت: در این جلسات اتحادیه پیشنهاداتی برای اصلاح آیین‌نامه اجرایی در بورس ارائه کرده است که در این پیشنهاد منافع خریداران حفظ خواهد شد. در حال حاضر آیین‌نامه‌ها یکطرفه و به نفع عرضه‌کنندگان است. امیدواریم سازمان بورس برای شفافیت بیشتر این پیشنهادات را در آیین‌نامه‌های اجرایی ترتیب اثر دهد.