بحران در کمین تولید فولاد

گروه صنعت‌ومعدن- بازار فولاد همچنان در رکود به سر می‌برد. کاهش مصرف در ماه رمضان، کاهش ساخت‌وسازهای طرح‌های عمرانی، پایین آمدن تقاضای طرح مسکن مهر و به تبع آن ساخت‌وسازهای آن همه و همه دست به دست هم داده‌اند تا تولید در شرایط راکدی باقی بماند.
تولیدکنندگان بخش خصوصی می‌گویند اگر شرایط فعلی ادامه پیدا کند ممکن است رکود موجود منجر به ایجاد شرایط بحرانی برای فولادسازان این بخش شود.
کاهش ساخت‌وسازها
در حال حاضر مصرف آهن‌آلات به پایین‌ترین حد خود رسیده است. موجودی کالا و عرضه محصول تولیدکنندگان بیش از نیاز بازار است.
این مسایل در فصلی اتفاق افتاده که فصل تابستان فصل ساخت‌وساز است و کاهش ساخت‌وسازها در این فصل می‌تواند چه فاجعه‌ای را برای فصل‌های سرد بی‌ساخت‌وساز به دنبال داشته باشد. در حال حاضر انبارها از انواع محصولات فولادی پر شده است. تولیدکننده بخش خصوصی با دو مشکل بزرگ تامین مواد اولیه (شمش) و فروش محصول (مصرف) روبه‌رو است.
صورت مساله را پاک نکنیم
حال به جای آنکه فکری به حال این معضل بکنیم دست روی دست گذاشته‌ایم. حتی برخی‌ها با دامن زدن به مسایل حاشیه‌ای سعی در پنهان کردن اصل موضوع دارند.
شایعاتی مانند آنکه حاشیه سود فولادسازان ۵۰ درصد می‌باشد هم از جمله مواردی است که برای پاک کردن اصل صورت‌مساله بر آن دامن زده می‌شود.
حاشیه سود ۵ تا ۷ درصد نه ۵۰ درصد!
دبیر انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران با رد اخبار مربوط به حاشیه سود ۵۰ درصدی فولادسازان گفت: ‌حاشیه سود فولادسازان در بهترین شرایط ممکن حداکثر به ۱۰ درصد می‌رسد که اگر این رقم هم محقق شود، فولادسازان باید کلاهشان را هوا بیندازند.
رسول خلیفه سلطان در گفت‌وگو با ایسنا توضیح داد: ‌حاشیه سود ۵۰ درصدی فولادسازان اصلا معنایی ندارد. از سوی دیگر شرایط کاری شرکت‌های سازنده فولاد با یکدیگر متفاوت است اما حاشیه سود اغلب شرکت‌ها بین پنج تا هفت درصد بوده و حداکثر به ۱۰ درصد می‌رسد.
وی همچنین با اشاره به اینکه مصرف فولاد در کشور در ماه رمضان کاهش یافته اما روند تولید امسال افزایشی بوده است، عنوان کرد: تولید فولاد و محصولات فولادی در شرکت‌های بخش خصوصی امسال نسبت به سال قبل افزایش یافته است.
خلیفه‌‌سلطان درباره تولید فولاد خام از سنگ‌آهن توسط شرکت‌های بخش خصوصی نیز توضیح داد: چند شرکت در حال گشایش اعتبار و خرید ماشین‌آلات هستند و مجموع کار در مراحل اولیه است. در مجموع چند شرکت قصد دارند وارد حوزه تولید فولاد خام از سنگ‌آهن شوند.
قفل تسهیلات بانکی باز شود
ملاحظه می‌کنید که مسایل حاشیه‌ای چگونه می‌تواند اصل یک موضوع را تحت‌الشعاع قرار بدهد. بنابراین مقابله با رکود فعلی که می‌تواند در آینده نه چندان دور بحران تولید را به همراه داشته باشد بسیار لازم و ضروری است.
یک تولیدکننده بخش خصوصی فولاد درخصوص موانع تولید بخش خصوصی می‌گوید: سه‌قفله شدن اعطای تسهیلات بانکی روی تولیدکنندگان بخش خصوصی، منجر به آن شده که اغلب پروژه‌های این بخش به صورت نیمه‌تمام باقی بماند.
مدیرعامل یک شرکت فولادی افزود: در صورت باز شدن قفل ارایه تسهیلات بانکی روی بخش خصوصی و رفع مشکل تامین مواد اولیه و تامین انرژی مورد نیاز از سوی دولت، بخش خصوصی تعهد می‌کند تا دو سال آینده ظرفیت تولیدش را حدود ۱۰ میلیون تن افزایش دهد.
حسن مصیب‌زاده درخصوص مباحث مطرح شده از سوی مسوولان دولتی مبنی بر اینکه دلیل نرسیدن به نقطه خودکفایی تولید فولاد عدم تحقق اهداف تعیین شده برای بخش خصوصی است به ایلنا گفت: بخش خصوصی با تمام توان خود در تلاش برای افزایش ظرفیت تولید است اما تحقق این امر تا حدود زیادی به فراهم شدن زیرساخت‌های تولید نیز بستگی دارد.
وی اعطای تسهیلات بانکی را از جمله نیازهای اصلی بخش تولید عنوان کرد و گفت: سه‌قفله شدن اعطای تسهیلات بانکی روی تولیدکنندگان بخش خصوصی، منجر به آن شده که اغلب پروژه‌های این بخش به صورت نیمه‌تمام باقی بماند.
این در حالی است که مجموعه‌های صنعتی دولتی به هیچ عنوان با مشکل اعطای تسهیلات روبه‌رو نبوده و از همکاری سیستم بانکی برخوردار هستند.
امان از این تعهد!
مصیب‌زاده افزود: تا زمانی که دولت زمینه را برای همراهی سیستم بانکی با بخش خصوصی به منظور ارایه تسهیلات مالی فراهم نکند، نمی‌توان انتظار داشت که این بخش همپای مجموعه‌های دولتی حرکت کند.وی مشکل دیگر فعالان بخش خصوصی را مساله تامین مواد اولیه دانست و تصریح کرد: تولیدکنندگان بخش خصوصی برای تمدید جواز تاسیس خود در وزارت صنایع و معادن ملزم به امضای تعهدی می‌شوند که هیچ‌گونه مواد اولیه از جمله سنگ‌آهن و انرژی مورد نیاز شامل برق و گاز و… را از دولت دریافت نخواهند کرد.
وی در این خصوص اذعان کرد: دولت از یک طرف تعهد می‌گیرد که تولیدکنندگان باید سنگ‌آهن مورد نیازشان را خود تهیه کنند و از سوی دیگر عوارض ۷۰ درصدی صادرات این محصول را حذف می‌کند. بر این اساس مواد اولیه به جای تزریق به بخش تولید داخلی به خارج از کشور صادر می‌شود.
چگونه نیروگاه بزنیم
مصیب‌زاده به مساله تامین انرژی با قیمت بالا برای بخش خصوصی نیز اشاره کرد و گفت: دولت به فعالان بخش خصوصی اعلام می‌کند که برای تامین انرژی مورد نیازشان با قیمت مناسب برای خود نیروگاه احداث کنند. این چه منطقی است؟ اگر بخش خصوصی توان احداث نیروگاه مجزا برای خود را داشت، سرمایه خود را به این بخش معطوف می‌کرد و دیگر فولاد تولید نمی‌کرد.وی با اشاره به اینکه هیچ‌گونه زیرساختی از سوی دولت برای بخش خصوصی فراهم نمی‌شود و در مقابل از این بخش توقع افزایش ظرفیت تولید دارند، خاطرنشان کرد: اگر دولت زیرساخت‌های مورد نیاز را فراهم کرده و موانع موجود در مسیر تولید را رفع کند، ما به عنوان بخش خصوصی تعهد می‌کنیم که ظرف دو سال آینده ظرفیت تولید را تا حدود ۱۰ میلیون تن افزایش دهیم. بخش خصوصی از توان و تکنولوژی تولید مطلوبی برخوردار است که با رفع مشکلات می‌تواند این توان را بالقوه سازد.