5 - 12 - 2022
تکمیلکننده توافق ژنو
مسعود سلیمی
بامداد سوم آذرماه ۹۲ در ژنو، ایران و شش قدرت جهانی به توافقی دست یافتند که فرصت میدهد در مدت شش ماه به یک توافق نهایی درباره فعالیتهای هستهای برسند. توافق سوم آذرماه ۹۲ با وجود یدککشیدن عنوان مقدماتی اما به عنوان یک رویداد مهم در سیاست خارجی ایران نام خود را به ثبت رساند؛ به عبارت روشنتر با گذشت بیش از ۳۰ سال برای نخستین بار نمایندگان بلندپایه دیپلماسی ایران و آمریکا با یکدیگر دیدار کردند، دست دادند و مذاکره کردند؛ رویدادی که باعث شد در هفتههای اخیر چهره دیپلماسی ایران دگرگون شود.
در هفتههایی که از سوم آذرماه میگذرد؛ به غیر از اسراییل و تندروهای کنگره آمریکا این توافق با استقبال عمومی روبهرو شد.
در همین مدت رییسجمهور آمریکا همراه با وزرا و مشاورانش به ویژه جان کری، جک هاگل و سوزان رایس به مناسبتهای مختلف مقابل مخالفتهای اسراییل و کنگره از توافق ژنو به عنوان یک عامل سازنده برای رسیدن به توافق نهایی درباره آینده فعالیت هستهای ایران دفاع میکردند ضمن اینکه برای راضی نگه داشتن مخالفان از روی دیگر سکه، یعنی روی میز بودن تمام گزینهها در صورت عدم توافق نهایی هم حرف میزدند؛ آخرین نمونه این «سیاست دوگانه چند روز پیش در یک نهاد فکری طرفدار اسراییل در واشنگتن از سوی اوباما ارایه شد». رییسجمهور آمریکا با دفاع از سیاست کنونی واشنگتن در قبال تهران با اشاره بر اینکه گزینه «برچیده شدن کامل فعالیتهای هستهای ایران با واقعیتها فاصله دارد» اضافه کرد که باید با ایرانیها با کرامت رفتار کرد.
اوباما با تاکید بر اینکه توافق ژنو بهترین راه برای جلوگیری از رسیدن به سلاح اتمی است، گفت: انتظار خداحافظی ایران با انرژی هستهای به آن اندازه غیرواقعی است که به طور مثال کنگره آمریکا همه طرحها و لوایح ایران را بیچون و چرا تصویب کند.
با وجود آنکه در هفتههای اخیر اوباما به دفعات و در تلاش برای راضی نگه داشتن مخالفانش توافق ژنو را گامی مثبت برای رسیدن به توافق نهایی در مورد پرونده هستهای ایران قلمداد کرده اما این بار و در جایی که حامیان اسراییل نفر به نفر به حرفهای او گوش میدادند و به قول خودش نتانیاهو هم در اسراییل پای گیرنده خود نشسته است با قاطعیت فراوان به دفاع از این توافق پرداخت؛ سخنان رییسجمهور آمریکا در شرایطی ابراز میشود که دیپلماسی منطقهای ایران به گونهای فعال در راه ترمیم مشکلات گذشته گام برمیدارد و در این رهگذر، متحدین آمریکا از ترکیه و امارات گرفته تا کویت و عراق و افغانستان به بهبود رابطه خود با ایران فکر میکنند.
حرفهای رییسجمهور آمریکا در جمع حامیان اسراییل به ویژه تاکید وی بر ناممکن بودن برچیده شدن کامل برنامههای هستهای ایران از یکسو و اصرار نمایان و فراوانش بر مفید و موفق بودن توافق ژنو از طرف دیگر، این واقعیت را نشان میدهد که واشنگتن تا چه اندازه میخواهد و دوست دارد تا پرونده هستهای ایران به گونهای سروسامان بگیرد که طرفین با بازی « برد- برد» میدان را ترک کنند.
کوتاه سخن آنکه حرفهای اوباما در جمع حامیان اسراییل را میتوان به عنوان تکمیلکننده و استحکامدهنده توافق ژنو ارزیابی کرد.
لطفاً براي ارسال دیدگاه، ابتدا وارد حساب كاربري خود بشويد