ضرر سهامداران از اوضاع نابسامان خودروسازان

|گروه بورس| وزیر صنعت، معدن و تجارت از عملکرد بازار سرمایه انتقاد می‌کند حال آنکه در حوزه تحت نظارت ایشان یعنی تمام صنایع فعال کشور، داد دست‌اندرکاران صنایع به آسمان‌ها رسیده است اما به گوش وزیرشان نه!
بر کسی پنهان نیست که اکثر صنایع در کشور به ورطه نابودی رسیده‌اند و حمایت قاطع و سریع از آنها لازمه ادامه حیاتشان در شرایط دشوار اقتصادی روز است.
در این میان صنعت خودروسازی هرچند با افزایش نرخ محصولات خود (که البته به عقیده کارشناسان ‌بیش از ارزش واقعی محصول است و تنها افزایش بی‌رویه نرخ ارز عامل تاثیرگذار بر این روند صعودی است)‌ تا حدی سعی در جبران هزینه‌های تحمیلی ناشی از افزایش سرسام‌آور نرخ ارز کرده است ‌اما روند قیمتی سهام خودروسازان بزرگ کشور در بورس تهران و نیز گزارش عملکرد شش ماهه شرکت‌های فعال این صنعت حکایت از آن دارد که خودروسازی کشور حال و روز خوبی ندارد که هیچ، اوضاعش رو به وخامت می‌رود.
همان‌طور که این گزارش‌ها حکایت می‌کنند، ‌خودروسازان پیش‌بینی‌های خود را با تعدیل منفی در شش ماه گذشته اعلام کرده‌اند و سهام خودروساز بزرگی چون سایپا نیز به زیر قیمت اسمی (یکصد تومان) رسیده است.
شرکت‌های خودروسازی بر‌خلاف شرکت‌های منتفع از رشد ارز در شش ماهه اول سال شاهد عملکرد نامناسبی از لحاظ سودآوری بودند و با مشکلات متعددی مواجه شدند، این درحالی است که انتشار گزارش عملکرد شش ماهه این شرکت‌ها نشان داد وضعیت این صنعت مهم بورسی نابسامان شده و زنگ خطر برای آن به صدا در آمده است.
صنعت خودرو که در گذشته پرطرفدارترین صنعت بورس بود طی یک‌سال گذشته به خصوص شش ماه اخیر با کاهش بی‌سابقه قیمت مواجه شده است و به دلیل مطالبات معوق قطعه‌سازان و افزایش هزینه‌ها با بی‌اقبالی سهامداران رو‌به‌رو شده به طوری که قیمت سهام شرکت‌های مطرح خودروسازی بورس همچون ایران خودرو و سایپا به قیمت اسمی نزدیک شده و سهامداران خود را متضرر کرده است.به این ترتیب آثار افزایش نرخ ارز در نیمه اول سال و وضعیت نامناسب تولید و فروش خودرو موجب شد تا نه تنها از سودآوری شرکت‌های بزرگ این صنعت کاسته شود بلکه شرکت‌های مطرح این گروه با کاهش قیمت و زیان روبه‌رو شده و چالش‌های جدید پیش‌روی آنها قرار گیرد.
بر اساس گزارش ایسنا، انتشار گزارش شش ماهه شرکت‌ها تاثیرپذیری منفی صنعت خودر را از افزایش نرخ ارز به خوبی نشان داد و آب پاکی را روی دست سهامداران ریخت زیرا بر خلاف شرکت‌های فلزی و معدنی که به بیشتر پیش‌بینی‌های خود دست یافتند،صنعت خودروسازی با کاهش پیش‌بینی و حتی زیان مواجه شدند.
در این میان نگاهی به عملکرد شش ماهه شرکت‌های خودرویی همچون سایپا، پارس‌خودرو و گروه بهمن که تاکنون منتشر شده است مشخص می‌شود که صنعت خودرو و خودروسازان داخلی به دلیل افزایش نرخ ارز با افت شدید تولید رو‌به‌رو شده است و چالش‌های جدیدی پیش روی آنها قرار گرفته است.
نزول سهام به زیر قیمت اسمی
بر این اساس عملکرد شش ماهه شرکت خودرو‌سازی سایپا نشان می‌دهد که این شرکت برای امسال ۵۰۱ ریال سود پیش‌بینی کرده بود که بر اساس گزارش شش ماهه با کاهش قابل توجه پیش‌بینی سود مواجه شد و برای سال مالی ۹۱ مبلغ ۱۲ ریال پیش‌بینی کرد!
به این ترتیب این شرکت خودروسازی که در سال گذشته ۵۵۰ ریال سود پیش‌بینی کرده و مطابق صورت‌های مالی حسابرسی نشده مبلغ ۵۰۱ ریال و براساس صورت‌های مالی حسابرسی شده مبلغ ۵۰۲ ریال محقق کرده بود در نیمه اول امسال به دلیل مشکلات متعدد صنعت خودروسازی با کاهش ۹۶ درصدی پیش‌بینی سود مواجه شد و در اطلاعیه جدید پیش‌بینی سود هر سهم خود را به مبلغ ۱۲ ریال کاهش داد.
«خساپا» دلایل اصلی تغییر اطلاعات پیش‌بینی خود را کاهش سود عملیاتی شرکت ناشی از کاهش تولید و فروش و افزایش قیمت مواد اولیه و قطعات اعلام کرده و گفته است که در محاسبه فروش سال۹۱ پیش‌بینی شده است از ابتدای دی ماه قیمت فروش محصولات به‌طور متوسط ۲۰ درصد افزایش یابد.
همچنین شرکت از دیگر دلایل کاهش ۹۶ درصدی سود هر سهم خود را کاهش درآمدهای متفرقه ناشی از کاهش حجم فروش‌های اعتباری و به تبع آن کاهش درآمد فروش اقساطی خودرو ذکر و عنوان کرده است که پیرو اعلام نظرسازمان حسابرسی مبنی بر تسویه بدهی‌های ارزی با نرخ توافقی بانک‌ها، به‌دلیل نهایی نشدن مذاکرات با بانک‌ها، درآمد یا هزینه‌ای از بابت تسعیر ارز در صورت‌های مالی شش ماهه و همچنین بودجه سال ۹۱ لحاظ نشده است.
این در حالی است که با اعلام این گزارش رسمی و پس از بازگشایی نماد شرکت در بازار سهام، قیمت هر سهم این شرکت با حدود ۲۲ درصد ریزش از ۱۱۷ تومان ۲۹ مهر به ۹۲ تومان در روز گذشته و حتی به ۸۵ تومان سقوط کرد و طی آن بیش از ۱۹ میلیون سهم به ارزش ۷/۱ میلیارد تومان داد و ستد شد.
این ریزش قیمت علاوه بر اینکه موجب اثر منفی ۶۱ واحدی سایپا بر شاخص بورس و افت ارزش روز بازار سهام از ۲/۱ هزار میلیارد تومان به ۹۵۸ میلیارد تومان، رتبه این شرکت را در جدول بزرگان بورس از ۳۲ به ۴۲ تغییر داد و رکورد منفی دیگری را برای این شرکت به ثبت رساند. به گزارش فارس، بهای هر سهم این شرکت در حالی ۱۵ مرداد‌ماه سال‌جاری برای نخستین بار در ۱۶ سال حضور در بورس به کمتر از قیمت اسمی یکصد تومان رسیده بود که با حمایت‌های انجام شده، نرخ هر سهم آن تا ۱۴۰ تومان افزایش یافت اما با بروز شایعه تعدیل منفی سود، بهای سهام سایپا از ۱۰ مهر‌ماه تا قبل از توقف نماد در ۲۹ مهر با کاهش روزانه به ۱۱۷ تومان رسید.
با این حال و در پی کاهش ۲۲ درصدی دیروز سهام این شرکت، قیمت هر سهم سایپا در پایان معاملات دیروز بازار به ۹۲ تومان نزول کرد تا برای دومین مرتبه در چهار ماه اخیر، نرخ هر سهم این شرکت بزرگ به زیر قیمت اسمی یکصد تومان برسد.
زیان ۴۸ تومانی پارس خودرو
همچنین شرکت مطرحی چون پارس‌خودرو به جای حفظ سود حداقلی خود با زیان ۴۸ تومانی برای هر سهم مواجه شد و پیش‌بینی سود هر سهم برای سال مالی منتهی به ۳۰ اسفند ۹۱ را مبلغ ۴۸۲ ریال زیان به طور خالص پس از کسر مالیات اعلام کرد.به این ترتیب این شرکت ۲۰۰ میلیارد تومانی که در سال مالی ۹۰ مبلغ ۱۴۸ ریال سود پیش‌بینی کرده بود، مطابق صورت‌های مالی حسابرسی نشده مبلغ ۱۰۱ ریال و بر اساس صورت‌های مالی حسابرسی شده مبلغ ۱۰۷ ریال محقق کرد. اما این شرکت پیش‌بینی سود هر سهم سال مالی منتهی به ۳۰ اسفند‌ماه ۹۱ را در ماه‌های بهمن، فروردین و مرداد ۹۱ مبلغ ۱۴۲ ریال و در مرداد‌ماه ۹۱ مبلغ ۵۱ ریال اعلام کرده بود که در اطلاعات جدید با زیان ۴۸۲ ریال هر سهم مواجه شد.
در این راستا اعلام شده حقوق ورودی و گمرکی قطعاتckd با نرخ ارز مرجع محاسبه شده و در صورت تغییر آن، سود و زیان اعلامی نیز تغییر خواهد کرد. همچنین نرخ فروش محصولات برای نیمه دوم سال به دلیل افزایش بهای تمام شده محصولات ناشی از حذف نرخ ارز مرجع و تبدیل آن به نرخ ارز مبادله‌ای افزایش یافته است که با موافقت سازمان‌های ذی‌ربط قابل اجرا خواهد ود و هر‌گونه تغییر در آن منجر به تغییر سود و زیان اعلامی خواهد شد.
این درحالی است که مصارف ارزی پارس خودرو طی شش ماهه اول سال بیش از۱۹۱ میلیون و ۴۶۸ هزار دلار و با نرخ برابری ۱۲۲۶ تومانی بوده است و این شرکت اعلام کرده در شش ماهه دوم ارز مورد نیاز خود را با نرخ ارز مبادله‌ای تامین کرده است.
پوشش ۹ درصدی پیش‌بینی سود گروه بهمن
گروه بهمن نیز که برای سال مالی منتهی به ۳۰ اسفند‌ماه ۹۱ با سرمایه جدید مبلغ ۴۲۳ ریال سود پیش‌بینی کرده بود، براساس عملکرد شش ماهه تنها ۹ درصد معادل ۴۰ ریال از پیش‌بینی‌هایش را پوشش داد.
این شرکت دلایل تغییر اطلاعات واقعی دوره منتهی به ۳۱ شهریور‌ماه ۹۱ (حسابرسی نشده) را نسبت به اطلاعیه قبلی اعلام کرده و گفته است که با توجه به نقطه‌نظرات کارشناس سازمان بورس، مبلغ قطعات خرید خارجی به دو بخش معادل ریالی ارزبری و سایر هزینه‌های خرید خارجی تفکیک شد و در گزارش مصارف ارزی نیمه اول سال ۹۱ صرفا معادل ریالی ارزبری قطعات خارجی نیمه اول سال منظور شده است.
این شرکت خودرویی در سال گذشته پیش‌بینی سود هر سهم سال مالی منتهی به ۲۹ اسفند‌ماه ۹۰ را مبلغ ۶۵۰ ریال اعلام کرده بود که مطابق صورت‌های مالی حسابرسی نشده و صورت‌های مالی حسابرسی شده مبلغ ۶۵۱ ریال محقق کرد این در حالی است که برای سال مالی منتهی به ۳۰ اسفند‌ماه ۹۱ سود شرکت اصلی را با سرمایه سه هزار و ۵۲۰ میلیارد مبلغ ۶۱۰ ریال اعلام کرده بود و در گزارش جدید با سرمایه پنج هزار و ۷۰ میلیارد ریال مبلغ ۴۲۳ ریال اعلام کرد.
بر این اساس، در حالی که هنوز گزارش شش ماهه مهم‌ترین شرکت این گروه یعنی ایران خودرو منتشر نشده است که این شرکت نیز با مشکلات شرکت‌های هم گروه خود مواجه است و وضعیت مشابهی دارد زیرا صنعت خودرو در شش ماهه اول امسال با رکود چشمگیری همراه بود و با کاهش روزانه قیمت بازدهی منفی هشت درصدی را نصیب سهامداران خود کرد.
باید فکری به حال صنعت خودرو کرد
این در حالی است که خبر افزایش رسمی قیمت خودرو نیز با وجود رشد اندک قیمت سهام شرکت‌های این گروه نتوانست صنعت خودرو را از رکود خارج کند و تاثیری در عملکرد شش ماه آنها بگذارد زیرا به گفته کارشناسان، رشد اخیر قیمت محصولات در مقابل افزایش هزینه‌های زیاد شرکت‌های خودروسازی ناچیز بوده و این روند آینده صنعت خودروسازی را با ابهام مواجه
کرده است.
با این حال افزایش قیمت خودرو به دلیل افزایش هزینه‌های این صنعت اجتناب‌ناپذیر بود و اگر این اتفاق رخ نمی‌داد ادامه حیات خودروسازان به دلیل زیان‌های شدید با مشکل مواجه می‌شد.
بر این اساس با اتفاقاتی که در یک‌سال اخیر در صنعت خودرو رخ داده است می‌توان گفت که این صنعت نمی‌تواند از صنایع پیشرو و مطرح بورس باشد و زنگ خطر برای آن به صدا در آمده است و باید فکری به حال این صنعت حساس بورسی شود.