واگذاری غول سرمایه‌گذاری به تعاونی‌ها

پس از ۲۵ سال از تشکیل و فعالیت مجموعه‌ای با بیش از ۲۰۰ شرکت و با نام «شستا» (شرکت سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی) قرار است تا دو سال آینده شرکت‌های این هلدینگ بزرگ و غول سرمایه‎گذاری به بخش تعاون واگذار شوند.
«شستا» یا همان شرکت سرمایه‌‌گذاری تامین‌ اجتماعی‌ مجموعه‌ای است که با هدف حمایت از تامین منافع بیمه‌شدگان تامین اجتماعی در سال ۶۵ با سرمایه ۲۰ میلیارد ریالی شکل گرفت.
این مجموعه وابسته به تامین اجتماعی که بزرگ‌ترین شرکت‌های کشور را به صورت بخشی از سهام‌ یا تمام آن را در اختیار خود دارد، هم‌اکنون در بیش از ۲۰۰ شرکت بزرگ در تخصص‌های مختلف حضور قابل توجهی یافته است.
تجزیه غول سرمایه‌گذاری
هلدینگ‌های بزرگ این مجموعه شرکت در گروه‌های دارویی، سیمان، حمل‌و‌نقل، صنایع نوین، نفت و گاز، ساختمان و عمران، صنایع عمومی، پتروشیمیایی و شیمیایی، سرمایه‌گذاری‌های صدر و صبا قرار گرفته و هر یک از این مجموعه‌ها نیز خود به چندین شرکت بزرگ و نامدار کشور تقسیم شده است.
هم‌اکنون ۴۶ درصد از کل صنعت سیمان کشور، ۴۷ درصد از کل صنایع داروسازی و ۲۵ درصد از صنایع کاشی‌سازی ایران در اختیار شرکت سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی است که این موضوع در کنار حضور قابل توجه این مجموعه شرکت‌ها در بخش‌های مختلف دیگر به خوبی نشان‌دهنده تاثیرگذاری شستا در صنایع مختلف کشور است.
۴۶ درصد سیمان کشور
در سبد شستایی‌ها
وابستگی شرکت سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی به وزارت رفاه و تامین اجتماعی و ایجاد برخی حرف و حدیث‌ها در مورد نحوه عملکرد و سرمایه‌گذاری این شرکت بزرگ در کنار برخی اظهار نظرها مبنی بر مخدوش بودن عملکرد آن‌ فرصتی را در ادغام وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی جهت تغییر مسیر کاری این مجموعه به وجود آورده است.
عبدالرضا شیخ‌الاسلامی، وزیر جدید تعاون، کار و رفاه اجتماعی که به تازگی توانسته است از نمایندگان مجلس برای تصدی این وزارتخانه تازه تاسیس رای اعتماد بگیرد، اخیرا در مورد آینده شرکت شستا برخی از ایده‌های خود را مطرح و از آن دفاع کرده است.وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی مطرح کرده است که سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی ظرفیت و قابلیت مناسبی برای تقویت بخش تعاون و توسعه فعالیت‌های اقتصادی تعاونی‌ها در کشور دارد.
شستا‌ «یکتا» می‌شود
شیخ‌الاسلامی عنوان کرده است که خواهد توانست ظرف مدت دو سال از آغاز فعالیت وزارتخانه جدید‌ مجموعه شرکت‌های شستا را به بخش تعاونی کشور واگذار کند.
وی با بیان این جمله که «می‌توانم ظرف دو سال «شستا» را به «یکتا» تبدیل کنم» در واقع به وجود سرمایه‌ها و ظرفیت‌های فراوانی در این شرکت بزرگ و قابل توجه کشور اشاره کرد که شاید بتوان از این طریق قدرت بازدهی آن را افزایش داد. همچنین از امکانات مالی آن به نفع ذی‌نفعان آن که همان کارگران و بیمه‌گذاران است، استفاده‌های بهتری صورت گیرد.از سویی می‌توان ایده وزیر جدید تعاون، کار و رفاه اجتماعی را نوعی زنگ خطر برای شرکت‌های زیانده شستا و مدیرانی که از توانمندی کافی برای هدایت مجموعه‌های مختلف شستا برخوردار نیستند، دانست هرچند نباید از این موضوع هم غافل شد که حدود دخالت دولت در اداره امور مربوط به تامین اجتماعی و یا شستا همیشه محل مناقشه و بحث‌های فراوانی بوده است. کارگران معتقدند که این سازمان را با پول خود و کارفرمایان اداره می‌کنند و دولت تنها کمکی که می‌تواند به این مجموعه بزرگ داشته باشد، فقط پرداخت بدهی‌های خود است نه دخالت در نحوه اداره آن.
علی دهقان‌کیا در گفت‌وگو با مهر ضمن بیان اینکه شستا یک واحد سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی است که با هدف حمایت و پاسخگویی به نیازهای مالی تامین اجتماعی ایجاد شده است، گفت: به زبان ساده شستا ایجاد شده بود تا اگر زمانی تامین اجتماعی نتوانست از طریق دریافت حق بیمه‌ها‌ هزینه‌های خود را تامین کند، بتواند از طریق درآمدهای شستا این کار را انجام دهد.عضو سابق شورای عالی تامین اجتماعی اظهار داشت: در سال‌های گذشته وضعیت سوددهی شرکت‌های زیرمجموعه شستا بررسی و مشخص شد جمع سرمایه‌گذاری‌های این بخش از بهره بانکی اصل پول کمتر است، یعنی اینکه اگر شستا فعالیت نمی‌کرد و منابع آن در یک حسابی در بانک نگهداری می‌شد، سود بیشتری از فعالیت‌های صورت گرفته نصیب ذی‌نفعان می‌شد.
دهقان‌کیا ادامه داد: البته مشخص نیست که منظور اصلی وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از واگذاری دو ساله شستا به بخش تعاون چه بوده است؟ آیا در نظر است تا شرکت‌های سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی به تعاونی‌ها فروخته شود؟ آیا قرار است پول حاصل از فروش شرکت‌ها به تعاونی‌ها به تامین اجتماعی بازگردد یا خیر؟
وی بیان داشت: در مورد تامین اجتماعی بهترین حمایت وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از سازمانی که برای کارگران است این خواهد بود که کمک کند تا استقلال آن افزایش یابد که البته نظارت دولت را نیز باید به همراه خود داشته باشد.
ورود کارگران به مدیریت شستا
عضو سابق شورای عالی تامین اجتماعی افزود: وزیر تعاون، کار و رفاه باید کمک کند تا عضویت نمایندگان کارگران در هلدینگ‌ها و مجموعه شرکت‌های شستا تثبیت و این امکان ایجاد شود که نمایندگان کارگری بتوانند در اداره امور شرکت‌های تامین اجتماعی مشارکت داشته باشند.
به گفته دهقان‌کیا، متاسفانه در حال حاضر بیشتر شرکت‌های شستا یا زیانده شده‌اند یا در نقطه سر به سر از هزینه‌ها و درآمدهای خود قرار دارند و این روند نیازمند اصلاح و بازنگری است.وی با تاکید بر اینکه هم‌اکنون میزان منافعی که از طریق شرکت‌های زیرمجموعه شستا به کارگران و بیمه‌شدگان می‌رسد مخدوش و نامشخص است، گفت: تاکنون کسی موفق نشده است سرمایه واقعی شستا را برآورد و اعلام کند.