چالش‌های ارزی، صادرات قیر را مختل کرده است

اتاق ایران- نایب‌رییس هیات‌مدیره انجمن قیر ایران می‌گوید: الزام به بازگشت 100‌درصدی ارز حاصل از صادرات قیر در بازه زمانی 80 روزه و فقط از طریق سامانه نیما، یک اختلال بزرگ در روند صادرات این محصول است.
طبق ابلاغیه کمیته اقدام ارزی که در تاریخ ۳ آبان ۱۴۰۲ منتشر شد، صادرکنندگان قیر از ۱۵ آبان 1402 ملزم شدند ۱۰۰‌درصد ارز حاصل از صادرات خود را در بازه زمانی ۸۰ روز، فقط از طریق سامانه نیما بازگردانند؛ این تصمیم از نگاه اعضای انجمن قیر ایران، روند صادرات را مختل کرده و باید مورد بازنگری قرار گیرد. نایب‌رییس هیات‌مدیره انجمن قیر ایران با تشریح وضعیت صنعت قیر کشور و چالش‌های ناشی از سیاست‌های جدید ارزی، گفت: درنتیجه اقداماتی که در راستای توسعه صنعت قیر انجام شده، امروز ایران هفتمین صادرکننده قیر جهان است؛ درحالی که ماده اولیه تولید قیر یعنی «وکیوم‌باتوم» در گذشته به‌عنوان ضایعات پالایشگاهی در بیابان‌ها دفن می‌شد. فعالان این بخش با عبور از چالش‌های ناشی از تحریم‌ها و محدودیت‌های اقتصادی، توانستند نیاز داخلی کشور را تامین و مازاد تولید را به بازارهای بین‌المللی صادر کنند.
امین فلاح با تاکید بر اینکه الزامات جدید ارزی یکی از اصلی‌ترین چالش‌های صنعت قیر است، افزود: از سال ۱۳۹۷ صادرکنندگان از جمله قیرسازان، ملزم به بازگرداندن ارز حاصل از صادرات به چرخه اقتصادی کشور شدند. این الزام از طریق روش‌های مختلفی که توسط کارگروه اقدام ارزی کشور تعریف شده بود اجرایی شد. با این حال، طبق ابلاغیه کمیته اقدام ارزی که در تاریخ ۳ آبان ۱۴۰۲ منتشر شد، صادرکنندگان قیر از تاریخ ۱۵ آبان همان سال ملزم شدند ۱۰۰‌درصد ارز حاصل از صادرات خود را در بازه زمانی ۸۰ روز، فقط از طریق سامانه نیما بازگردانند.
فلاح ادامه داد: این تغییرات درحالی اتفاق افتاد که قیر برخلاف سایر محصولات نفتی در گروه کالاها و محصولات چرخه نفت طبقه‌بندی نمی‌شود. این محصول در چارچوب سیاست‌های خاص مواد اولیه، مانند نفت خام، قرار ندارد و نباید مشمول الزامات صد‌درصدی سامانه نیما شود.
او با بیان اینکه صادرکنندگان قیر از زمان اجرای این قانون با پیگیری‌های فراوان و طرح دلایل مستدل به مراجع مختلف مراجعه کرده‌اند، تصریح کرد: متاسفانه هیچ‌یک از راهکارهای پیشنهادی مورد قبول واقع نشده است. در این بین باید توجه داشت که یکی از پیامدهای این قانون، ایجاد فضایی برای نفوذ واسطه‌ها و سوداگران است که با استفاده از کارت‌های بازرگانی یک‌بارمصرف فعالیت می‌کنند. طبق گزارش‌های اتاق ایران، آمار صدور این کارت‌ها به شدت افزایش یافته که تاثیر مخربی بر بازار و صنعت قیر دارد.
این فعال اقتصادی خروج قیر از شمول بند ۱ ماده ۸ آیین‌نامه بازگشت ارز حاصل از صادرات را خواسته اصلی فعالان صنعت قیر دانست و گفت: ما خواستار طبقه‌بندی قیر در قالب بند «۲» ماده «۸» هستیم تا بدین‌ترتیب مشکلات مربوط به الزام عرضه صد‌درصدی ارز در سامانه نیما برطرف شود.
نایب‌رییس هیات‌مدیره انجمن قیر ایران به سابقه بررسی خروج قیر از شمول بند «1» ماده «8» آیین‌نامه بازگشت ارز صادراتی اشاره و تصریح کرد: در آخرین جلسه شورای گفت‌وگوی دولت و بخش خصوصی که 9مهر برگزار شد، وزیر اقتصاد نیز درخصوص مشکلات پیش‌آمده در حوزه صادرات قیر و چگونگی رفع تعهدات ارزی صحبت کرد و مقرر شد که این موضوع به‌صورت ویژه در دستور کار جلسه بعدی شورای گفت‌وگو قرار گیرد تا راه‌حل‌های موثری برای حل آن ارائه شود.