کاهش سطح ذخیره‌سازی نفت در جهان

طی سال‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۶‌ سطح ذخیره‌سازی‌های نفت جهان شاهد رشد قابل توجهی بود. در این دوره عرضه همواره بیشتر از تقاضای جهانی نفت بود و بازار با مازاد عرضه روبه‌رو بود.
در طی همین دوره منحنی فوروارد برای قیمت‌های آتی نفت در یک وضعیت پیش‌بهین (قیمت‌ها در آینده نزدیک پایین‌تر از قیمت‌ها در آینده دور) طولانی قرار گرفت که بعد از سال ۲۰۱۰ بی‌سابقه بود. بنابراین انگیزه اقتصادی مناسبی برای ذخیره حجم قابل توجهی از نفت‌ در ذخایر شناور در سطح دریا ایجاد شد. در فوریه ۲۰۱۶، سطح ذخیره‌سازی‌های تجاری نفت مازاد بر متوسط پنج ساله به رقم بی‌سابقه ۳۸۰ میلیون بشکه رسید که نشان‌دهنده مازاد عرضه عظیم موجود در بازار نفت بود.
تصمیم کاهش تولید اوپک و کشورهای داوطلب غیراوپک در پایان سال ۲۰۱۶، واکنش ضروری برای برقراری توازن مجدد در بازار نفت بود. هدف اصلی این اقدام که در ماه می امسال نیز تمدید شد، تشدید فرآیند تخلیه ذخیره‌سازی‌های مازاد نفت و سرعت بخشیدن به بازگشت ثبات پایدار در بازار نفت بود.
در نتیجه اجرای این سیاست، سطح ذخیره‌سازی تجاری نفت سازمان همکاری اقتصادی و توسعه(OECD) در ۹ ماه سال ۲۰۱۷ شاهد ۸۳ میلیون بشکه کاهش بود که در مقایسه با سال قبل که در همین مدت سطح ذخیره‌سازی‌های تجاری OECD تنها ۳۸ میلیون بشکه در روز کاهش داشت معنادار بوده است. علاوه بر این، در ۹ ماه سال ۲۰۱۷، سطح ذخیره‌سازی‌های تجاری نفت‌خام و فرآورده‌های نفتیOECD به ترتیب ۲۳ و ۶۰ میلیون بشکه در روز کاهش داشته که علت عمده آن بهبود تقاضای نفت در کشورهای OECD بوده است.
در ۹ ماه ابتدایی سال ۲۰۱۷، تقاضای نفت جهانی رشد یک میلیون و ۶۰۰ هزار بشکه در روز را در مقایسه با مدت مشابه سال قبل تجربه کرده است. این در حالی است که رشد عرضه نفت جهانی تنها ۷۰۰ هزار بشکه در مدت مشابه گزارش شده است. این شرایط سبب کاهش سطح ذخیره‌سازی‌های نفت جهان به قرار فوق شده است. البته باید به این موضوع توجه داشت که افزایش عرضه نفت جهانی از سوی کشورهایی بوده است که در اعلامیه همکاری مشارکت نداشته‌اند. از ابتدای سال ۲۰۱۷ میزان پایبندی کشورهای اوپک و کشورهای داوطلب غیراوپک به سهمیه‌های توافق شده در مقیاس متوسط ماهانه برابر ۱۰۲ درصد گزارش شده است.
مازاد ذخیره‌سازی‌های نفت‌خام در مقایسه با متوسط پنج ساله به طور قابل توجهی کاهش یافته و از ۱۸۳ میلیون بشکه در ابتدای سال به ۱۵۴ میلیون بشکه در ماه سپتامبر رسیده است. در همین مدت مازاد ذخیره‌سازی‌های نفت‌خام و فرآورده‌های نفتی به ترتیب برابر با ۱۲۹ و ۲۵ میلیون بشکه بوده‌اند. در ابعاد منطقه‌ای، حجم قابل توجه این مازاد ذخیره‌سازی‌ها در منطقه OECD آمریکا، اروپا و آسیا- پاسیفیک بوده است. ذخیره‌سازی‌های نفت در منطقه OECD آسیا- پاسیفیک در حال حاضر تقریبا برابر با متوسط پنج ساله است.
به گزارش مدیریت امور اوپک و مجامع انرژی، با وجود بهبود تقاضای‌OECD، سطح ذخیره‌سازی‌ها بر حسب تعداد روزهای مصرف از ۶۵ روز در میانه سال ۲۰۱۶ به ۳/۶۲ روز در ماه سپتامبر ۲۰۱۷ رسید. علاوه بر این، انحراف از متوسط پنج ساله نیز از ۷/۶ روز به ۹/۱ روز در مدت مشابه کاهش یافته است. در این میان، ذخیره‌سازی‌های نفت‌خام و فرآورده‌های نفتی در نفتکش‌ها نیز از ابتدای امسال کاهش قابل ملاحظه‌ای یافته است و به ترتیب تا پایان ماه اکتبر ۵۰ و ۸۷ میلیون بشکه کاهش را تجربه کرده‌اند. در مجموع، پایبندی بسیار بالای کشورهای مشارکت‌کننده اوپک و غیراوپک به اعلامیه همکاری به وضوح نقشی کلیدی را در برقراری ثبات در بازار نفت و قرار گرفتن در مسیری پایدارتر داشته است.