خطر تشدید بحران عربی

قطع مناسبات دیپلماتیک عربستان و شماری از کشورهای عربی با قطر، نگرانی ‌قدرت‌های بزرگ را برانگیخته است‌. آمریکا و روسیه خواستار حل اختلافات از طریق گفت‌وگو شده‌اند‌. پنتاگون می‌گوید برنامه‌ای برای تغییر رویکرد خود ندارد‌.
رویترز از تلاش‌های دیپلماتیک قدرت‌های بزرگ در حل اختلافات بین عربستان سعودی و قطر گزارش می‌دهد‌. به دنبال تشدید اختلافات بین عربستان و قطر که منجر به قطع مناسبات دیپلماتیک شماری از کشورهای عربی با قطر شد، آمریکا و روسیه خواستار تنش‌زدایی در این رابطه شده‌اند‌.
دفتر ریاست‌جمهوری آمریکا اعلام کرده است دونالد ترامپ خواستار کاهش تنش در مناسبات بین قطر و کشورهای عربی شده است‌. یکی از نمایندگان ارشد دولت ترامپ گفته است آمریکا مخالف بروز گسست دیرپا در مناسبات کشورهای حوزه خلیج فارس است‌.
بر اساس سخنان مسوولان دفتر ریاست‌جمهوری آمریکا، هرگاه کشورهای عضو شورای همکاری خلیج‌فارس برای حل اختلافات تصمیم به برگزاری نشستی بگیرند، آمریکا آمادگی دارد نماینده‌ای به آن اجلاس اعزام کند‌.
نماینده دولت آمریکا اعلام کرده این کشور خواستار عادی شدن اوضاع در منطقه است‌. آمریکا در عین حال از سیاست‌های قطر انتقاد و اقدامات آن کشور را نگران‌کننده ارزیابی کرده است‌.
نماینده ارشد دولت ترامپ عنوان کرده است که بسیاری از فعالیت‌های قطر نه‌تنها از نگاه بسیاری از کشورهای منطقه قابل قبول نیست بلکه آمریکا نیز چنین ارزیابی از سیاست‌های جاری دولت قطر دارد‌. وزارت دفاع آمریکا نیز اعلام کرده است که تنش در مناسبات بین قطر و عربستان سعودی تاثیری بر رویکرد آمریکا نسبت به قطر ندارد و جنگنده‌های ارتش آمریکا به ماموریت‌های خود در پشتیبانی از عملیات ضدداعش در عراق و سوریه و همچنین افغانستان ادامه می‌دهند‌.
مواضع روسیه و ترکیه
روسای جمهور روسیه و ترکیه هم از عربستان سعودی و قطر خواسته‌اند، از طریق گفت‌وگو و مذاکره به اختلافات سیاسی موجود خاتمه دهند‌. پوتین و اردوغان پس از یک تماس تلفنی خواستار در پیش گرفتن گزینه دیالوگ برای حل اختلافات بین کشورهای عربی و قطر شده‌اند‌. دفتر ریاست‌جمهوری روسیه شامگاه دوشنبه گذشته بر لزوم حفظ صلح و ثبات در منطقه خلیج فارس تاکید کرد‌.
قطع معامله با ریال قطر
یک روز پس از افزایش تنش در مناسبات بین برخی از کشورهای عربی و قطر، شماری از بانک‌های سریلانکا از معامله با ریال قطر خودداری کرده‌اند‌. به گزارش رویترز، این بانک‌ها بنا بر توصیه بانک‌های سنگاپور از پذیرش ریال قطر اجتناب ورزیده‌اند‌.
بر اساس اظهارات یکی از مسوولان مالی سریلانکا، بانک‌های این کشور منتظر دریافت دستور از سوی بانک مرکزی این کشور هستند‌. این در حالی است که بر اساس اخبار منتشرشده از سوی رسانه‌های داخلی این کشور، بانک مرکزی سریلانکا با انتشار اطلاعیه‌ای اعلام کرده تصمیمی در مورد منع معامله با ریال قطر اتخاذ نشده است‌.
امیر کویت در جده
در ادامه قطع روابط دیپلماتیک میان قطر و کشورهای عربی، امیر کویت دیروز در گامی جدید در راستای وساطت برای حل اختلافات کشورهای عرب حوزه خلیج فارس راهی جده شد‌. به گزارش الجزیره، صباح الاحمد الصباح با هدف ادامه تلاش‌هایش برای پایان بحرانی که از صبح دوشنبه گذشته آغاز شد، به جده رفت‌. خبرنگار الجزیره گزارش داد این سفر بعد از تحرک دیپلماتیکی است که کویت طی ساعات گذشته انجام داد‌.
وزیر خارجه قطر گفت: سخنرانی شیخ تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر به منظور دادن فرصت به تلاش‌های امیر کویت در جهت میانجیگری به تعویق افتاده است‌.
امیر کویت تماس تلفنی هم با امیر قطر برگزار کرده بود. او در جریان این تماس تلفنی ابراز امیدواری کرده بود تلاش‌هایش بتواند بحران و تنش ایجادشده را از بین ببرد و فرصتی برای تلاش‌های هدفمند در جهت تحقق آن باشد‌. امیر قطر نیز از موضع امیر کویت، درایت و توجه او به تقویت روابط برادرانه بین کشورهای شورای همکاری خلیج فارس تشکر کرد‌.
همچنین خالد بن فیصل بن عبدالعزیز آل سعود امیر منطقه مکه و مشاور ملک سلمان، پادشاه عربستان عصر دوشنبه گذشته به کویت رفت‌. این شاهزاده سعودی حامل ابتکار عملی برای حل تنش بوده است‌. خبرگزاری رسمی کویت در این رابطه گزارش داد خالد بن فیصل حامل پیام شفاهی از پادشاه عربستان با مضمون روابط برادرانه ویژه بین دو کشور و دو ملت قطر و عربستان بود‌. کویت پیشتر در سال ۲۰۱۴ هم بین قطر و اعضای شورای همکاری خلیج فارس میانجیگری کرد‌. نمایندگان پارلمان کویت دوشنبه گذشته از دولت خواستند وساطت خود را برای حل بحران قطر و همسایگانش آغاز کند‌. این در حالی است که ملک عبدالله دوم، پادشاه اردن که قرار بود دیروز عازم کویت شود سفرش به این کشور را لغو کرد‌.
خبرگزاری رسمی اردن در این باره گزارش داد قرار بود در این سفر آخرین تحولات مربوط به قطر بررسی شود اما از پادشاه اردن درخواست شد این سفر را لغو کند‌.
از سوی دیگر وزارت خارجه عمان عصر دوشنبه گذشته بیانیه‌ای را در زمینه سفر یوسف بن علوی وزیر خارجه عمان به دوحه منتشر کرد و دلیل این سفر را توضیح داد‌. این وزارتخانه اعلام کرد، سفر یوسف بن علوی، یک سفر ویژه بوده نه رسمی و این سفر در دستور کار وزیر خارجه قبل از تنش‌های اخیر قرار داشته است‌.
عربستان، بحرین‌، امارات و مصر صبح روز دوشنبه روابط دیپلماتیک خود را با قطر قطع کردند و از دیپلمات‌های قطری خواستند کشورهایشان را ترک کنند و حریم هوایی، راه‌های زمینی و دریایی را با دوحه بستند‌.
پیام عربستان به ملت قطر
وزارت خارجه عربستان پیام‌هایی را به مردم قطر پس از اعلام قطع روابط دیپلماتیک این کشور با دوحه فرستاد‌. وزارت خارجه عربستان پس از قطع روابط دیپلماتیک این کشور با قطر، چهار پیام توئیتری را با عنوان پیام دوستی و محبت به ملت قطر فرستاد‌.
وزارت خارجه این کشور در پیام‌هایش اعلام کرد عربستان حامی ملت قطر و امنیت و ثبات آن خواهد بود‌. وزارت خارجه این کشور افزود که عربستان به مهیا کردن همه تسهیلات و خدمات به حجاج و زائران قطری متعهد و پایبند است‌.
وزارت خارجه عربستان در ادامه اعلام کرد ملت قطر همان امتداد طبیعی و اصیل برادران‌شان در عربستان هستند و خروج شهروندان قطری از عربستان و منع ورودشان به این کشور به دلایل امنیتی و پیشگیرانه است‌. وزارت خارجه این کشور در پیام توئیتری دیگر افزود قطع روابط با قطر، بعد از آن بود که مقامات در دوحه از رسانه‌ها به عنوان منبری برای تروریست‌ها و افراط‌گرایان استفاده و به واسطه آن به عربستان و نمادهایش اهانت کردند‌.
در پیام توئیتری دیگر این وزارتخانه اعلام کرد مقامات دوحه شش عهد خود را نقض کردند که این موضوع منجر به قطع ارتباط عربستان با قطر شد که آن پایبندی‌اش به عدم دخالت در امور داخلی کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و کشورهای عربی، حمایت نکردن از گروه اخوان‌المسلمین و جا دادن آنها در خاک قطر است‌.
از دیگر عهد و پیمان قطر پایبندی‌اش به طرد همه عناصر متخاصم با کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و کشورهای عربی از خاکش و تابعیت ندادن به هر یک از شهروندان کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و توقف تحریک رسانه‌ای علیه کشورهای این شورا و نیز اجازه ندادن به شخصیت‌های دینی قطر برای استفاده از منابر مساجد و رسانه‌های آن جهت تحریک علیه کشورهای حاشیه خلیج فارس است که همه را نقض کرد‌.
وزارت خارجه عربستان همچنین اعلام کرد عربستان در زمینه حفظ امنیت ملی در برابر خطرات تروریسم و افراط‌گری تصمیم به قطع روابط دیپلماتیک و کنسولی خود با دولت قطر گرفت‌.