صدور مجوز معامله اینترنتی طلا

گروه معدن- فروش اینترنتی طلا این روزها به موضوعی برای اختلاف وزارت صمت و اتحادیه طلا تبدیل شده است. اوایل هفته بود که معاون تجارت و خدمات وزارت صمت از خرید و فروش طلا در بستر سایت‌های اینترنتی مجوزدار حمایت و به صدور مجوز اینترنتی خرید و فروش طلا اشاره کرد. در مقابل، مقام‌های مسوول اتحادیه‌های طلا و کسب‌و‌کار مجازی را متهم کرد که در حوزه مجوزدهی فروش طلا در بستر اینترنت کوتاهی کرده‌اند. این در حالی است که عضو اتحادیه طلا و جواهر تهران گفته که تاکنون صحبتی در خصوص انجام داد و ستد طلا بر بستر اینترنت و به صورت مجازی با این اتحادیه صورت نگرفته است. همچنین ابلاغیه و یا دستورالعملی رسمی برای ورود به چنین بازاری از سوی وزارت صمت به دست این اتحادیه نرسیده است!
فراتر از اینکه وزارت صمت بدون اطلاع و همراهی با این اتحادیه دست به صدور مجوز زده است، این خبر از آن رو حائز اهمیت است که زیرساخت‌های خرید اینترنتی در کشور فراهم نیست و می‌تواند مشکلات زیادی را به همراه بیاورد. باتوجه به اینکه هنوز زیرساخت‌ها برای انجام معاملات در فضای مجازی فراهم نیست و امکان رصد فعالیت به این صورت توسط اتحادیه وجود ندارد، گفته می‌شود که خرید و فروش طلا در بستر فضای مجازی نباید اتفاق بیفتد.
دوگانه تکنولوژی در ایران
بر اساس آنچه کارشناسان می‌گویند، با توجه به پیشرفت دنیای الکترونیک و توسعه بازارهای مجازی و راحتی خرید اینترنتی نباید از غافله تکنولوژی در این عرصه عقب ماند. به این ترتیب وزارت صمت در تلاش است که مجوز اینترنتی خرید و فروش طلا را صادر کند. بنا به گفته معاون وزیر صمت مجوزهای خرید و فروش طلا در بستر اینترنت با هماهنگی اتحادیه‌ها به زودی فراهم می‌شود تا به جای فروش طلا در شبکه‌های اجتماعی غیرمجوزدار، این امر در بستر سایت‌های اینترنتی دارای مجوز خرید و فروش انجام شود. اما مساله این است که خرید و فروش طلا از طریق اینترنت نگرانی‌های خاص خودش را دارد که از جمله می‌توان به نبود ضمانت کافی، احتمال کلاهبرداری و سرعت پایین اینترنت اشاره کرد.
به این ترتیب باید قبل از طرح مساله خرید اینترنتی طلا به بسترسازی این مهم فکر کرد. در این خصوص کارشناسان بازار طلا تاکید دارند تا زیرساخت‌های این کار به دقت مهیا نشود، بی‌تردید حرکت در چنین مسیری مشکلات خود را به همراه خواهد داشت و خیلی‌ها می‌توانند از این طریق با سوء‌استفاده بازار طلا و جواهر را به هم بریزند و مردم را نسبت به فروشندگان طلا کم اعتماد کنند.
پشت پرده اتحادیه طلا از نگاه وزارتخانه
معاون وزیر صمت با ضروری دانستن این روند گفته است: اینکه کسانی دلایلی را پیرامون منع خرید و فروش طلا در بستر اینترنت مطرح می‌کنند، باید مورد بررسی قرار گیرد و ظاهر و باطن این مباحث سنجیده شود. نگرانی آنها ظاهرا این است که پول مردم در چنین معامله‌ای از دست برود ولی باطن مساله موضوع دیگری است.
شاه‌میرزایی با اشاره به اینکه اتحادیه طلا مانع‌تراشی می‌کند، تصریح کرد: قبلا هم قرار بود چنین اتفاقی بیفتد اما اتحادیه‌های طلا و کسب‌و‌کار مجازی در حوزه مجوزدهی فروش طلا در بستر اینترنت کوتاهی کردند که این رویه با برنامه‌ریزی‌های صورت گرفته در دولت سیزدهم به زودی اصلاح خواهد شد.
روند وزارت صمت قانونی نیست
هر چند معاون تجارت و خدمات وزارت صمت گفته که هماهنگی‌های لازم با اتحادیه‌های طلا و جواهر و کسب‌و‌کارهای اینترنتی برای صدور مجوز خرید و فروش طلا در بستر اینترنت انجام می‌شود اما عضو اتحادیه طلا و جواهر تهران به صراحت اعلام کرده که تاکنون هیچ صحبتی دال بر انجام داد و ستد طلا بر بستر اینترنت و به صورت مجازی با ما مطرح نشده است. همچنین ابلاغیه و یا دستورالعملی رسمی برای ورود به چنین بازاری از سوی وزارت صمت به دست ما نرسیده است.
عضو اتحادیه طلا و جواهر تهران گفت: اگر چه این وزارتخانه اعلام کرده که شرایط برای خرید و فروش طلا در بستر اینترنت فراهم شده است و به زودی مجوز آن نیز صادر خواهد شد اما باید به این نکته توجه شود که تا جایی که ما باخبر هستیم با وضعیت موجود بحث خرید و فروش طلا در فضای مجازی مهیا نیست و بی‌ترید کم‌توجهی به ایجاد زیرساخت‌ها در این زمینه مشکلاتی را برای مردم ایجاد می‌کند.
نهادها تضمین دهند
محمدولی تصریح کرد: چنانچه تضامینی از طریق نهادهای مالی همچون بیمه، بانک و سایر نهادهای مالی ایجاد شود، اعتماد ما به بسترهای اینترنتی در حوزه فروش طلا نیز فراهم خواهد شد. بانک‌ها از خرید و فروش طلا منع شده‌اند و نه از تضمین آن. نهادهای مالی نظیر بانک باید در بحث تضمین کمک‌کننده سایت‌های اینترنتی مجوزدار باشند. در مقابل از همین اوراق طلا، برای توثیق مورد نیاز بانک‌ها نیز می‌توان استفاده کرد.
محمدولی اظهار کرد: امروزه در تمام دنیا، بسیاری از فعالیت‌ها و حتی معاملات در فضای مجازی صورت می‌گیرد؛ بنابراین نمی‌توانیم مانع برای فعالیت در فضای مجازی باشیم. اما تا زمانی که ساختارهای پیش‌نیاز ایجاد و مهیا نشود، خرید و فروش طلا در فضای مجازی به صلاح نیست که انجام شود. وی تصریح کرد: اما در حوزه صنعت طلا، برای خرید و فروش در بستر فضای مجازی و به صورت اینترنتی، هنوز آن ساختار و بستر پیش‌نیاز و قانونی که باید در بحث فضای مجازی برای خرید و فروش طلا تدوین شود، به صورت کامل و جامع مهیا و تدوین نشده است. از همین رو، ما به عنوان فعالان این صنعت (همان‌طور که در گذشته نیز تاکید شده است)، معتقد هستیم تا زمانی که ساختارهای پیش‌نیاز ایجاد و مهیا نشود، خرید و فروش طلا در فضای مجازی به صلاح نیست که انجام شود.
مشکلی که قابل پیگیری نیست
رییس اتحادیه طلا و جواهر تهران خاطرنشان کرد: طی سال‌های گذشته، تخلف‌هایی گزارش شده که مستندات آن در اختیار اتحادیه نیز قرار دارد. در کشور، حتی تعداد تخلف‌های کمتر از انگشتان یک دست نیز، زیاد محسوب می‌شود که این معدود موارد به دلیل همین فراهم نبودن زیرساخت‌ها رخ داده است. بالغ بر ۹۰ درصد افرادی که در فضای مجازی خرید و فروش طلا انجام می‌دهند، یا از صنعت طلا نیستند یا واحد صنفی به صورت فیزیکی و پروانه کسب طلا ندارند، بنابراین زمانی که مشکلی پیش می‌آید، از سوی اتحادیه و هیچ نهاد دیگری قابل پیگیری نیست. محمدولی تصریح کرد: اینها دلایلی است که اعتقاد ما این است، خرید و فروش طلا در بستر فضای مجازی نباید اتفاق بیفتد، مگر آنکه زیرساخت‌ها فراهم شود. در این راستا پیشنهادهایی نیز ارائه کرده‌ایم. اما در مجموع هنوز مجوزی به اتحادیه طلا و جواهر داده نشده که بتواند به افراد یا واحدهایی، مجوز فعالیت در فضای مجازی بدهد؛ صحبت‌هایی به صورت شفاهی انجام شده اما به صورت رسمی تایید نشده است.
این مقام صنفی ادامه داد: از جمله دلایلی که پیشنهاد می‌دهیم فعلا خرید و فروش طلا در بستر فضای مجازی انجام نشود، این است که برخی مصنوعات طلا که مشتریان انتخاب می‌کنند، جواهر یا دارای سنگ‌های قیمتی است که باید از نزدیک دیده شود و نباید تنها به عکس آن اکتفا کرد؛ باید از نزدیک مورد بررسی قرار گیرد و لمس شود. طلا ویژگی‌هایی دارد که عکس آن در یک مانیتور رایانه یا تلفن همراه با دیدن و لمس آن از نزدیک متفاوت است.
صلاحیت فعالیت در فضای مجازی
محمدولی خاطرنشان کرد: ضمن اینکه بحث عیار، وزن، سنگ، کیفیت و… نیز مطرح است، طلا کالایی است که بسیاری از افراد به عنوان سرمایه خریداری می‌کنند، بنابراین هرگونه ایراد در اصالت و کیفیت و… زیان به همراه خواهد داشت؛ لذا شرایط خرید آن با سایر کالاها بسیار متفاوت است.
رییس اتحادیه طلا و جواهر تهران تاکید کرد: برای اجرای این اقدام نیز بهتر است مسوولیت اعطای مجوز به اتحادیه‌های مربوطه سپرده شود و رسیدگی بهتری می‌توان انجام داد. در نتیجه مشکلات کمتری هم ایجاد خواهد شد؛ چراکه اتحادیه‌ها به هر فردی مجوز نخواهند داد و قطعا صلاحیت‌ها بررسی قرار خواهد گرفت. قطعا اتحادیه طلا به افرادی مجوز فعالیت در فضای مجازی می‌دهد که دارای پروانه کسب و واحد صنفی به صورت فیزیکی باشند و در حقیقت قابلیت حداکثری برای فعالیت در فضای مجازی را داشته باشند. این فعال صنعت طلا گفت: با سازمان‌های مربوطه در این رابطه همچون اتاق اصناف ایران، اتاق اصناف تهران و وزارت صنعت، معدن و تجارت، نامه‌نگاری‌ها و مشورت‌ها صورت گرفته و پیشنهادها ارائه داده شد.