آدم‌های جعلی را جای بزرگان به ما تحمیل می‌کنند

در روزهایی که سینمای ایران حال خوبی ندارد و فیلم‌های آماده اکران علاقه‌ای به نمایش در سالن‌های سینما ندارند، تعدادی از فیلم‌ها دل را به دریا زده‌اند و همزمان در سینماها و به طور آنلاین اکران خود را ادامه می‌دهند.
فیلم سینمایی «نرگس مست» به نویسندگی و کارگردانی جلال‌الدین دری داستانی از زندگی چهار شاعر و تصنیف‌ساز معاصر را همراه با تاریخچه موسیقی ایرانی در قالبی عاشقانه و شاعرانه به تصویر می‌کشد. این فیلم به تهیه‌کنندگی عبدالله اسفندیاری پس از سه سال از ۲۳ بهمن سال گذشته روی پرده رفت اما اکران آن به دلیل شیوع کرونا و تعطیلی سالن‌های سینما ناتمام ماند. «نرگس مست» که اولین فیلم بلند جلال‌الدین دری به شمار می‌آید، اکران آنلاین خود را نیز از چهارشنبه ۲۵ تیر آغاز کرده است.
وقتی از قهرمانان فرهنگی خود غافلیم
جلال‌الدین دری، کارگردان در پاسخ به اینکه چرا در شرایط امروز سینمای ایران که گیشه خود را به کمدی‌ها واگذار کرده، به سراغ ساخت فیلمی با دغدغه فرهنگی رفته، گفت: طبعا در سینمای ما شرایط مناسبی برای اکران فیلمی مثل «نرگس مست» وجود ندارد. با این حال باید گفت «نرگس مست» تلنگری به وضع موجود است که حوزه‌هایی مثل موسیقی، سینما و… در کل فرهنگ را دربر می‌گیرد. ما در این فیلم حال و روز اندیشمندان، بزرگان موسیقی و ادب و هنر را در زمان حال می‌بینیم که شرایط مشابهی دارند. ما در این فیلم می‌بینیم قهرمانان ملی، فرهنگی، ادبی و هنری خودمان را فراموش کرده‌ایم و از آنان غافلیم. ضمن اینکه این مساله در حال حاضر شرایط بدتری هم پیدا کرده و ما بعضا شاهد برخی قهرمان‌سازی‌های دروغین هستیم که حقیقت ماجرا را از ما پنهان کرده است.
آدم‌های جعلی را جای بزرگان از وطن رانده شده به ما تحمیل می‌کنند
وی افزود: در زمان ساخت این فیلم شاهد بودم که علیه شخص محمدرضا شجریان و موسیقی سنتی به یکباره هجمه‌های زیادی ایجاد شد. مشابه همین شرایط در سینمای ما هم وجود دارد و بزرگان سینمای ما سال‌هاست کار نکرده‌اند یا بعضا از وطن‌شان رانده شده‌اند. حال آنکه تلاش می‌شود تا آدم‌هایی جعلی به عنوان جایگزین این چهره‌ها به ما تحمیل شود. حرف «نرگس مست» در واقع همین است. جالب آنکه فیلم امروز در اکران به سرنوشت آدم‌هایی که راوی‌شان شده هم دچار شده! امروز ما همان‌طور که از فرخی‌یزدی به عنوان یک سیاستمدار آگاه باسواد زندان رفته شکنجه شده با مناقب بسیار غافلیم، از عارف قزوینی غافلیم، همان‌طور هم از ویژگی‌های اولین سلبریتی ایران، قمرالملوک وزیری اولین ستاره تاریخ معاصر ایران در همه زمینه‌ها غافلیم. کسی که قبل از او خواننده و بازیگر مشهوری به آن معنا نداشته‌ایم؛ ولی شما رفتار این هنرمند را با سلبریتی‌های امروز ما مقایسه و مقابله کنید تا دریابید که هیچ ارتباطی با همدیگر ندارند.
فرخی‌یزدی نمونه یک اپوزیسیون واقعی است که احتمالا مردم را یاد کیک یزدی بیندازد
دری درباره دلیل انتخاب چهار چهره هنری و فرهنگی یعنی علی‌اکبر‌خان شیدا، عارف قزوینی، فرخی‌یزدی و قمرالملوک وزیری برای پرداختن به آنها در این فیلم گفت: هر یک از آنها واجد ویژگی‌هایی خاص بوده‌اند. مثلا محمد فرخی‌یزدی، نماینده مجلس روزنامه‌نگار، اندیشمند، زندان رفته، شکنجه شده و نمونه یک انسان مخالف و مبارز و اپوزیسیون واقعی در این مملکت بوده است که در همه دوره‌ها مورد بی‌مهری و فراموشی کامل قرار گرفته.
شاید شما از ۹۰ درصد مردم، حتی تحصیلکرده‌های کشور درباره فرخی‌یزدی سوال کنید، احتمالا او را نشناسند.
حتی شاید یاد کیک یزدی بیفتند، خب در چنین شرایطی ما باید الگوسازی کنیم. اگر قرار است به اپوزیسیون هم بها داده شود، باید معیارش فرخی‌یزدی باشد، نه کسانی که مخالفت اینستاگرامی می‌کنند. ما مخالفان زیرپتویی زیاد داریم که زیر پتو خوابیده‌اند و ابراز مخالفت می‌کنند.
نه، شیوه مخالفت اصلا این نیست. الگوی ما معمولا غلط بوده.
صحنه اعتراض عارف قزوینی به
رضا شاه ممیزی شده
وی افزود: درباره اینکه چرا به عارف قزوینی پرداخت هام نیز باید بگویم؛ او نخستین کسی است که در شعر ما، حماسه و مبارزه را وارد می‌کند و تصنیف‌ساز به شدت قوی و نترسی بوده است. صحنه‌هایی در فیلم داشتیم که بنا به ملاحظاتی ممیزی شده و درآمده. عارف موافق جمهوری و پیروزی رضاخان بوده، ولی وقتی متوجه می‌شود که رضاخان می‌خواهد شاه شود، پیش او می‌رود و در مجلسی که قرار بوده تاجگذاری کند، می‌گوید دست به خون جوانان وطن می‌شوری و شکار مرغ خانگی می‌کنی، اگر مردی و شاهی برو هنر را پس بگیر! و بعد می‌رود و در فقر و نیستی می‌میرد. حال آنکه رضا شاه با وجود تاراندن خیلی از شعرای آن دوره مثل میرزاده عشقی، ملک الشعرای بهار و … ، میانه خوبی با عارف داشته و به او ارادت داشته است. اکنون این شجاعت‌ها و آزادمنشی‌ها کجاست؟! چرا ما این موارد را نمی‌دانیم و نمی‌گوییم؟! چرا چنین آدم‌هایی را فراموش می‌کنیم. متاسفانه این سکانس از فیلم درآمده است که ان‌شاءالله یک روز در نسخه اصلی آن هم دیده شود.
شش سال از عمرم صرف ساخت فیلم «نرگس مست» شد
دری در ارزیابی‌اش از شرایط اکران فیلم گفت: سال گذشته شرایط اکران واقعا بد بود و الان با این قضایای کرونا و تعطیلی هرازگاهی سالن‌های سینما و نحوه ارائه سانس‌ها که با بی‌انصافی صورت می‌گیرد، در حق خیلی از فیلم‌ها اجحاف می‌شود. شش سال از عمر من صرف ساخت فیلم «نرگس مست» شد و تلاش کردند همین لابه لاها آنرا بزنند تا کسی آن را نبیند. با این حال ایمان دارم این فیلم روزی نه‌چندان دور دیده خواهد شد و بدون قصد تفاخر فکر می‌کنم مثل فیلم «دلشدگان» روزی ارزش‌هایش مشخص خواهد شد. امیدوارم مردم زودتر مطلع شوند که عدم حمایت از این فیلم‌ها سینمای ما را به چنین روزی انداخته تا تجدیدنظر کنند. امیدوارم روزی متولیان هنر و فرهنگ ما در وزارت ارشاد دلسوزانه تصمیم‌گیری کنند و گماشته سینمادار نباشند. امید دارم روزی به همان سینمایی برگردیم که وزین بود و اگر کمدی‌ای هم در آن ساخته می‌شد، کمدی وزین بود. گفتنی است سعید پورصمیمی، میترا حجار، مهدی پاکدل، هومن برق نورد، سیامک صفری، امیرحسین مدرس، متین ستوده، نگار عابدی، بهنام قربانی، مژگان اخلاقی، هستی فرحی و مهدی فرجوند ازجمله بازیگرانی هستند که در این اثر به ایفای نقش پرداختند.