آسیب شرکت‌های ایرانی از اجرای ناقص IFRS

اجرای استانداردهای حسابرسی و گزارشگری صورت‌های مالی که با اجرای IFRS در شرکت‌های ایرانی از سال‌ها قبل به یک چارچوب تعیین شده همچنان در اجرا با آسیب‌هایی همراه است و همه شرکت‌ها این مقوله مهم را جدی نمی‌گیرند. در همین ارتباط عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران اجرای IFRS در شرکت‌های ایرانی را زمینه‌ساز شکل‌گیری و درک زبان مشترک در حوزه مالی دانست. عباس آرگون در گفت‌و‌گو با سنا اظهار داشت: اینکه استانداردهای گزارشگری مالی بین‌المللی IFRSشرکت‌ها را ملزم می‌کند صورت‌های مالی خود را همانند اصول مشابه شرکت‌های خارجی ارائه دهند، موجب می‌شود اطلاعات شرکت‌ها قابلیت مقایسه با شرکت‌های خارجی داشته و دارای زبان مشترکی در حوزه مالی شوند. وی افزود: در حوزه استانداردهای گزارشگری مالی بین‌المللی، با وجود الزام سازمان بورس و اوراق بهادار برای شرکت‌های بزرگ، اقدامات جدی در هلدینگ‌های کشورمان انجام نشده است.
جایگاه هلدینگ‌ها
وی در پاسخ به این سوال که جایگاه هلدینگ‌ها در قوانین ایران و بازار سرمایه کجاست و در کدام بخش‌ها از نحوه مدیریت تا دعاوی حقوقی خارج از هلدینگ نیاز به بازنگری و طراحی قانون جدید دیده می‌شود، اظهار داشت: با توجه به رشد و توسعه روزافزون شرکت‌های هلدینگ در دهه‌های اخیر در کشورمان و قدمت بیش از ۵۰ساله قوانین تجاری کشور و به روز نبودن آن، هنوز جایگاهی درخور برای شرکت‌های هلدینگ در قوانین کشور ترسیم نشده است. آرگون با اشاره به اینکه شرکت‌های هلدینگ، شرکت‌هایی هستند که سهام شرکت‌های فرعی و وابسته را که دارای هویت قانونی مستقل هستند تحت کنترل و مدیریت خود دارند، افزود: این شرکت‌ها با بهره‌مندی از شیوه‌ها و سبک‌های تعاملی مختلف، نسبت به ارزش‌افزایی در کسب و کار شرکت‌های تحت پوشش اقدام می‌کنند.
ریسک سهامداران
عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران در عین حال تاکید کرد: با توجه به نقش کلیدی هلدینگ‌ها در اداره وکنترل بخش زیادی از اقتصاد و مدیریت ریسک سهامداران در بخش‌های مختلف اقتصادی و اثربخشی آنها، نیازمند اصلاح قوانین تجاری کشور و توجه ویژه به جایگاه هلدینگ‌ها هستیم تا با ایجاد بستر قانونی و با استفاده از دانش روز هلدینگ‌های جهانی، سازماندهی و نظارت بیش از پیش بر عملکرد هلدینگ‌ها را شاهد باشیم‌. آرگون همچنین در پاسخ به این سوال که هلدینگ‌ها در سال‌های اخیر تا چه حد در اجرای حاکمیت شرکتی موفق بوده‌اند، گفت: حاکمیت شرکتی از روابط میان ذی‌نفعان مختلف در تعیین جهت‌گیری و عملکرد شرکت حکایت دارد. وی ذی‌نفعان اصلی در هلدینگ‌ها را سهامداران، مدیرعامل و هیات‌مدیره دانست و افزود: سایر گروه‌های ذی‌نفع شامل کارکنان، مشتریان، فروشندگان، اعتباردهندگان و جامعه هستند که بی‌شک با اجرای اثربخش حاکمیت شرکتی، کارایی بازار و اطلاعات مالی افزایش می‌یابد. لیکن با توجه به عمر محدود هلدینگ‌ها در کشور، این بنگاه‌ها در اجرای حاکمیت شرکتی در ابتدای راه قرار دارند.عضو هیات نمایندگان اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران تصریح کرد: بدیهی است با اجرای کامل و اثربخش حاکمیت شرکتی، شاهد افزایش شفافیت در هلدینگ‌ها و ارتقای سطح ارزش‌افزایی در این گونه از شرکت‌ها خواهیم بود‌.
محدودیت‌های ساختاری
وی در خصوص نقش هلدینگ‌ها در ایجاد ارزش‌افزوده و کمک به چرخه تنوع تولید با توجه به ساختار اقتصاد ایران و محوریت درآمدهای نفت و خروج از محدودیت‌های اقتصاد نفتی هم گفت: نظر به ساختار اقتصاد کشور که با وجود دارا بودن ظرفیت‌های بسیار در حوزه‌های مختلف اقتصادی، وابستگی زیادی به درآمدهای حاصل از نفت دارد و رونق و رکود آن ناشی از میزان درآمد نفت است، تنها راه رهایی، توسعه بیش از پیش سرمایه‌گذاری‌ها از طریق بخش خصوصی و ایجاد هلدینگ‌های بزرگ است که ضمن برخورداری از توان مالی بالا دارای نیروی انسانی توانمند هستند و توانایی انجام فعالیت‌های اقتصادی بزرگ و خلق ارزش افزوده را دارند. این امر موجبات درآمد پایدار را برای کشور فراهم خواهد کرد. آرگون همچنین در پاسخ به سوال دیگری در خصوص ادغام و تملیک در شرکت‌های ایرانی و خلأها و چالش‌های آن گفت: هلدینگ‌ها در ارزش‌آفرینی و اثربخشی نقش غیرقابل‌انکاری دارند و در این بین کشورمان به دلیل ضعف در زیرساخت‌های مختلف، دارای خلأهای قانونی و چالش‌های متعددی در حوزه ادغام و تملیک است. وی در پایان افزود: رقابت شدید اقتصادی بین کشورها در راستای جهانی شدن اقتصاد، توسعه شرکت‌ها از طریق تملک و ادغام برای افزایش مقیاس شرکت‌ها و تمرکز بر به‌روزرسانی فناوری‌ها و فعالیت‌های بازاریابی بین‌المللی برای افزایش توان رقابت را به امری غیرقابل انکار تبدیل کرده است.