آشنایی با پرتفوی

احتمالا کسانی که تازه ‌وارد معاملات بازار سرمایه شده‌اند واژه پرتفوی را شنیده‌اند، اما این واژه به چه معناست و چه کاربردهایی دارد؛ به گروهی از دارایی‌های مالی مثل سهام، اوراق مشارکت و اوراق قرضه و معادل‌های پول نقد مانند سپرده‌های بانکی، همچنین سرمایه‌گذاری در صندوق‌های سرمایه‌گذاری مشترک و صندوق‌های قابل معامله، پرتفوی یا سبد دارایی‌ها گفته می‌شود. پرتفوی به صورت مستقیم توسط سرمایه‌گذاران نگه داری شده یا به وسیله حرفه‌ای‌های عرصه مالی مدیریت می‌شود.
وقتی شما در بازار بورس و در سهام مختلف سرمایه‌گذاری می‌کنید، در واقع یک پرتفوی بورسی برای خود ایجاد کرده‌اید که در آن سهام چندین شرکت مختلف قرار دارد. وقتی هم در مورد مدیریت ریسک و خرید سبد سهام در بورس صحبت می‌شود دقیقا منظور همین است که از خرید تک سهم و سرمایه‌گذاری تمام پول خود در یک سهم خودداری کنید و به جای آن کل سرمایه خود را به سه، چهار یا پنج بخش تقسیم و هر قسمت را در یک شرکت سرمایه‌گذاری کنید. در تشکیل پرتفوی شما باید از دانش تحلیلی شامل تحلیل بنیادی سهام و همین‌طور تحلیل تکنیکال آن آگاهی داشته باشید. به علاوه وقتی می‌خواهید هر بخش از سرمایه خود را به یک شرکت اختصاص دهید برای اینکه اصول متنوع‌سازی را رعایت کنید، لازم است شرکت‌هایی را که انتخاب کنید که در چند صنعت مختلف بورسی باشند. همین‌طور می‌توانید بخشی از سهام خود را به شرکت‌های بزرگ بازار و بخشی دیگر را به شرکت‌های کوچک و پرنوسان اختصاص دهید.
ممکن است سبد سرمایه‌گذاری را به عنوان یک کیک در نظر بگیرید که به قطعات مختلف تقسیم شده است که هر قطعه نشان‌دهنده یک کلاس دارایی یا نوع سرمایه‌گذاری متفاوت است. هدف سرمایه‌گذاران ایجاد یک پرتفوی با تنوع مناسب است که برای سطح تحمل ریسک آنها مناسب باشد. اگرچه سهام، اوراق قرضه و پول نقد عموما به عنوان بلوک‌های اصلی یک سبد در نظر گرفته می‌شوند، اما شما ممکن است یک سبد سرمایه‌گذاری با انواع مختلفی از دارایی‌ها از جمله املاک و مستغلات، طلا، انواع مختلف اوراق قرضه، نقاشی‌ها و سایر مجموعه‌های هنری ایجاد کنید.
به‌طور کلی، یک استراتژی محافظه‌کارانه سعی می‌کند با سرمایه‌گذاری در اوراق بهادار با ریسک پایین، از ارزش سبد محافظت کند. به عنوان مثال، برخی افراد ۵۰ درصد سبد سرمایه‌گذاری خود را به اوراق قرضه اختصاص می‌دهند که نوعی استراتژی کم محسوب می‌شود. در مثالی دیگر، تخصیص ۲۰ درصد سبد به سهام، می‌تواند شامل سهام پر ریسک یا سهام شرکت‌های بزرگ‌تر و با ریسک کمتر باشد و ۳۰ درصد از سرمایه‌گذاری‌های کوتاه‌مدت ممکن است شامل وجه نقد، گواهی سپرده و حساب‌های پس‌انداز با بازده بالا باشد. تنوع‌بخشی سبد سهام یک تکنیک برای مدیریت ریسک است.
برای استفاده از این تکنیک شما باید انواع مختلفی از ابزارهای سرمایه‌گذاری را در یک پرتفوی با هم ترکیب کنید تا تاثیری را که هر یک از این ابزارها بر عملکرد کل پرتفوی خواهد داشت به حداقل برسانید. ابزارهای سرمایه‌گذاری شامل سهام، صندوق‌های سرمایه‌گذاری، اوراق مشارکت، سپرده‌های بانکی، طلا و ارز می‌شود. تنوع‌بخشی ریسک پرتفوی شما را کاهش می‌دهد. مدیران مالی می‌توانند با فرمول‌های پیچیده‌ای به شما نشان دهند که تنوع‌بخشی چگونه می‌تواند ریسک سرمایه‌گذاری را کاهش دهد. یکی از خطراتی که همواره سرمایه‌گذاران و فعالان بازار بورس را تهدید می‌کند، نوسانات قیمت سهام است. از آنجایی‌ که بسیاری از سرمایه‌گذاران بورسی نمی‌توانند نوسانات کوتاه‌‌مدت بازار سهام را پیش‌بینی و با استراتژی‌های سرمایه‌گذاری مختلف خطرات نوسان‌پذیری قیمت را کنترل کنند، همواره متخصصان پیشنهاد می‌کنند که سرمایه‌گذاران از تنوع‌بخشی پرتفوی خود به عنوان بهترین راه برای تسهیل این مسیر استفاده کنند. توصیه‌ای که احتمالا آن را با عبارتی نظیر «همه تخم‌مرغ‌های خود را در یک سبد نگذارید» شنیده‌اید، اما به تعداد سرمایه‌گذاران و مدیران، انواع مختلف سبد و استراتژی وجود دارد. همچنین ممکن است چندین سبد سرمایه‌گذاری داشته باشید که محتوای آنها می‌تواند استراتژی یا سناریوی سرمایه‌گذاری متفاوتی را منعکس کند که برای نیازهای متفاوتی ساختار یافته است.
پرتفوی ترکیبی
رویکرد پرتفوی ترکیبی در بین طبقات دارایی متنوع می‌شود. ایجاد یک سبد ترکیبی مستلزم خرید سهام و همچنین اوراق قرضه، کالاها، املاک و مستغلات و حتی آثار هنری است. به‌طور کلی، یک سبد ترکیبی مستلزم نسبت‌های تقریبا ثابتی از سهام، اوراق قرضه و سرمایه‌گذاری‌های جایگزین است. این روش سودمند است زیرا از نظر تاریخی، سهام، اوراق قرضه و جایگزین‌ها همبستگی کمتری با یکدیگر داشته‌اند.
پرتفوی برای سرمایه‌گذاری
وقتی از پرتفوی برای مقاصد سرمایه‌گذاری استفاده می‌کنید، انتظار دارید که سهام، اوراق قرضه یا دارایی مالی دیگر درآمد کسب کنند یا ارزش آنها در طول زمان افزایش یابد یا هر دو. بنابراین سبد سرمایه‌گذاری ممکن است با هدف خاصی باشد. جایی که شما دارایی‌های مالی را با قصد نگهداری آن دارایی‌ها برای مدت طولانی خریداری می‌کنید یا تاکتیکی که شما فعالانه دارایی‌ها را به امید دستیابی به سود کوتاه‌مدت خرید و فروش می‌کنید.
پرتفوی تهاجمی
دارایی‌های زیربنایی در یک سبد سرمایه‌گذاری تهاجمی عموماً ریسک‌های بزرگی را در جست‌وجوی بازدهی عالی متحمل می‌شوند. سرمایه‌گذاران تهاجمی به دنبال شرکت‌هایی هستند که در مراحل اولیه رشد خود هستند و ارزش پیشنهادی منحصر‌به‌فردی دارند. بسیاری از آنها ممکن است حتی هنوز در بین مردم شناخته نشده باشند.
پرتفوی تدافعی
پرتفویی که تدافعی است، تمایل دارد روی سهام یا کالاهای مصرفی که در برابر رکود نفوذناپذیر هستند، تمرکز کند. سهام تدافعی در زمان‌های رونق، خوب عمل می‌کند و در زمان‌های رکود نیز با افت چشمگیری مواجه نمی‌شود یا صرفا درجا می‌زند.
یک سبد متمرکز بر درآمد
این نوع پرتفوی از سهامی که سود نقدی پرداخت می‌کند، درآمد کسب می‌کند. برخی سهام در سبد درآمدی می‌توانند در سبد تدافعی نیز قرار بگیرند، اما در اینجا آنها عمدتا به دلیل بازدهی بالا انتخاب می‌شوند. یک سهم در یک سبد درآمدی باید جریان نقدی مثبت ایجاد کند.