آمریکا جاده را برای اسد هموار می‌کند

شمارش معکوس برای حمله همه‌جانبه به نیروهای داعش در سوریه آغاز شده است. قرار است پس از سخنرانی (یا حتی پیش از آن) تلویزیونی اوباما که برای حدود ساعت هفت صبح امروز پنجشنبه برنامه‌ریزی شده، حملات گسترده نیروهای هوایی و موشکی ایالات متحده به مواضع گروهک دولت اسلامی (داعش سابق) آغاز شود.دو سوال راهبردی که حتی پیش از نطق اوباما و حمله به نیروهای دولت اسلامی در سوریه مطرح شده اهداف ایالات متحده از این حمله را به چالش می‌کشد. آیا حمله آمریکا به شبه‌نظامیان دولت اسلامی لزوما سقوط دولت سوریه را هم دربرمی‌گیرد؟ اگر دولت بشار اسد در سوریه باقی بماند آیا دولت آمریکا به لبخند ولید المعلم پاسخ مثبت داده و دست همکاری اسد را به گرمی فشرده است؟بسیاری از تحلیلگران اطمینان دارند که باقی گذاشتن دولت اسد، هیچ‌گاه از سوی واشنگتن برنامه‌ریزی نخواهد شد بنابراین نه فقط حمله آمریکا به شبه‌نظامیان را فشردن دست دمشق برای همکاری محسوب نمی‌کنند بلکه بر این باورند که در نهایت حملات هوایی به مواضع شبه‌نظامیان در سوریه، مواضع ارتش سوریه را هم هدف قرار خواهد داد و زمینه را برای سقوط دولت اسد فراهم خواهد ساخت. همین تحلیلگران می‌گویند، ممکن است حملات آمریکا به قدری نیروهای نظامی اسد را تضعیف کند که در نهایت ارتش آزاد سوریه بتواند حکومت دمشق را منهدم کند در غیر این صورت حتی ورود نظامیان آمریکایی به خاک سوریه نیز محتمل است.اما این تحلیل ابهام‌های زیادی دارد از یکسو در هیچ جنگی، دولت محلی به وسیله بمباران نابود نشده است. در نمونه‌های دیگر حمله هوایی به کمک یک ملت شتافته و مانند نمونه لیبی حملات خارجی از کشتار بیشتر جلوگیری کرده است. این در حالی است که در سوریه درصد قابل اعتنایی از شهروندان سوری به هر ترتیب از دولت اسد حمایت می‌کنند و ارتش آزاد فراگیری لازم برای تکمیل تسلط جغرافیایی را ندارد. از این بابت احتمالا ورود نیروهای نظامی ایالات متحده به خاک سوریه برای براندازی دولت اسد ضرورت پیدا می‌کند؛ امری که حداقل در شرایط کنونی چشم‌اندازی ندارد.
در این صورت واشنگتن احتمالا مجبور به پذیرش تداوم حکومت اسد در سوریه خواهد شد این تداوم با این قرینه محتوم به نظر می‌رسد که پیشتر اوباما خطر اصلی پیش‌روی ایالات متحده را گروهک‌های خشن و تندروی اسلامی معرفی کرده بود نه دولت‌هایی مانند ایران. قرینه دیگر آن است که اگر ایالات متحده دست به براندازی حکومت دمشق بزند ناچار به دولت‌سازی در سوریه خواهد شد؛ کاری که در افغانستان و عراق نیز انجام شد در غیر این صورت خط بروز اغتشاش و مآلا فروپاشی سیاسی- اجتماعی، کشور سوریه را تهدید خواهد کرد.اما در حال حاضر که کاخ سفید انتخابات کنگره را در پیش و تا پایان زمامداری اوباما کمتر از دو سال زمان در اختیار دارد، فرصت مناسبی برای براندازی یک حکومت و خلق یک حکومت دیگر در اختیار ندارد از این رو باقی ماندن اسد و تقویت حکومت او پس از سرکوبی یا نابودی شبه‌نظامیان مخالفش بیش از هر زمان دیگر محتمل به نظر می‌رسد.