اثر مثبت احیای برجام بر تولید شرکت‌ها

علیرضا کدیور*- فرصت‌ها و تهدیدهای صنایع گروه‌های غذایی، دارویی و شوینده‌ها از محل احیای برجام می‌توانند در دو حوزه «فروش» و «هزینه‌ها و بهای تمام‌شده» مورد بررسی قرار گیرند. در حوزه هزینه‌ها از آنجا که ممکن است برخی از این شرکت‌ها به ویژه دارویی‌ها و شوینده‌ها بخشی از مواد اولیه خود را از محل واردات تامین کنند، با احیای برجام دو فرصت را به دست خواهند آورد؛ فرصت نخست بر این مبناست که هزینه‌های جابه‌جایی پول و محصول و کارمزدهایی که به واسطه تحریم‌ها پرداخت می‌شد، کاهش می‌یابد یا به طور کلی حذف می‌شود. در همین حال با احیای برجام شاهد افت دلار نیمایی نیز خواهیم بود و از آنجا که احتمالا واردات بخشی از این گروه‌ها با دلار نیمایی انجام خواهد شد، هزینه‌های تولید آنها نیز کاهش می‌یابد. اما در مقابل در حوزه فروش و درآمدها نیز فرصت‌ها و تهدیدهایی برای آنها وجود خواهد داشت. نخستین فرصت این است که دولت از فضای انتظاری کاهش نرخ تورم ناشی از احیای برجام استفاده می‌کند و ارز ۴۲۰۰ تومانی این گروه‌ها را حذف خواهد کرد. بر این اساس ارز مورد نیاز آنها با افزایش قیمت از این محل مواجه خواهد شد اما به نرخ بازار نمی‌رسد. این سبب می‌شود نرخ فروش محصولات این شرکت‌ها و در نتیجه درآمدهای آنان با رشد روبه‌رو شود. از سوی دیگر از آنجا که دسترسی به مواد اولیه افزایش پیدا کرده و راه واردات هموار شده، شرکت‌ها می‌توانند تناژ تولید خود را افزایش دهند. اما در این میان یک تهدید هم برای این شرکت‌ها ایجاد می‌شود؛ در واقع به واسطه کاهش نرخ ارز و کاهش محدودیت‌های صادرات و واردات فرصتی برای واردکنندگان و رقبای خارجی برای حضور در بازار ایران ایجاد می‌شود و سهمی از بازار محصولات این شرکت‌ها را اشغال کنند. این موضوع شاید درباره شرکت‌های دارویی کمتر باشد اما در شرکت‌های غذایی و شوینده‌ها بیشتر صدق کند. در نگاه کلی احیای برجام سبب خواهد شد بخشی از صنایع کشور که از محل تحریم‌ها آسیب دیده‌اند بهبود یابند مثلا صنعت خودرو یا بانک‌ها و بیمه‌ها را هم می‌توان در این دسته طبقه‌بندی کرد. زیرا زمینه فعالیت برای آنها گسترش می‌یابد.
* تحلیلگر بازار سرمایه