از ما جاسوسی کنید!

نادر کریمی جونی

پس از تبلیغات فراوان سرانجام دیروز توزیع سبد کالایی آغاز شد؛ مانند همه‌کارهای دولت‌های جمهوری اسلامی ایران اجرای این کار هم به جهنم ایرانی‌ها شباهت داشت؛ در حالی که پیش از این از اعطای یارانه کالایی به تمامی یارانه‌بگیران خبر داده شده بود در دو مرحله این تعداد کاهش یافت و سرانجام تنها افرادی که حقوق ماهانه‌شان کمتر از ۵۰۰ هزار تومان در ماه است، مستحق دریافت این سبد شناخته شدند.

اما در مکاتبه پیامکی که دیروز با سامانه الکترونیکی مرکز توزیع سبد کالا انجام شد برخی از دریافت‌کنندگان یارانه که حقوق‌شان کمتر از ۵۰۰ هزار تومان در ماه بود نیز متوجه شدند که سبد کالا به ایشان تعلق نمی‌گیرد.
از سوی دیگر برخی که تعلق سبد کالا به خود را از طریق همین سامانه احراز کرده بودند در مراجعه به فروشگاه‌های توزیع‌کننده دریافتند که نام‌شان در فهرست دریافت‌کنندگان نیست و به همین علت با اعتراض فروشگاه‌ها را ترک کردند. دیروز اخباری هم از تجمع مردم در مقابل ساختمان‌های معاونت بازرگانی وزارت صنعت، معدن و تجارت شنیده شد؛ تجمع‌‌هایی که در آن مردم به نحوه و شمول دریافت سبد کالا اعتراض می‌کردند و خواستار پاسخگویی مسوولان شده بودند. البته روشن است که در این‌باره کسی حرفی برای گفتن ندارد و نمی‌خواهد رو در روی شهروندان قرار گیرد.
این نکته مهمی است که یارانه باید به صورت هدف‌دار و آگاهانه میان اقشار مردم توزیع شود.
توزیع هوشمندانه یارانه در میان اقشار نیازمند کمک‌های عمومی، نه‌فقط به میزان زیادی هزینه‌های جاری دولت را کاهش می‌دهد بلکه از هدررفت منابع که قرار است فقر را در جامعه کاهش دهد، جلوگیری می‌کند.
اما این اهداف خوب در اجرا به بدترین نحو عملی شد و نه فقط اعتراض بسیاری از شهروندان را برانگیخت بلکه رفتارهای این چند هفته درخصوص اعطا یا عدم اعطای سبد کالا، کرامت بسیاری از ایرانیان را زیر پا له کرده است.
هنوز چند ماه از ادعای آقای رییس‌جمهور در این‌باره که دولت نمی‌خواهد در زندگی خصوصی مردم سرک بکشد و به خاطر چند هزار تومان یارانه به جاسوسی درباره اسرار اقتصادی شهروندان بپردازد، نمی‌گذرد. شنیدن آن مواضع بسیاری از ایرانیان را شادمان کرد و اعتمادشان را نسبت به رفتار متمدنانه دولت تدبیر و امید برانگیخت اما پس از رفتارهای دیروز بسیاری از نیازمندان آرزو کردند که ای‌کاش دولت به جاسوسی در اوضاع اقتصادی‌شان می‌پرداخت و در عوض آنان را از دریافت سبد کالا محروم نمی‌کرد.
نیازی به توضیح نیست که شیوه دولت در تعیین شهروندان مستحق دریافت یارانه کالایی اگرچه با جاسوسی همراه نبوده اما برخی شهروندان ایرانی احساس می‌کنند که کرامتشان لگدکوب شده است.