استراتژی ترس، برگ برنده اردوغان

سمیه حاتمی‌امین – براساس شمارش آرای انتخابات پارلمانی ترکیه، حزب عدالت و توسعه به رهبری رجب طیب اردوغان توانست با کسب ۴/۴۹ درصد آرا به اکثریت مطلق کرسی‌های پارلمان دست یابد و به این‌گونه قادر است به تنهایی دولت را تشکیل دهد.
نتیجه شمارش آرای انتخابات پارلمانی ترکیه حاکی از پیروزی حزب عدالت و توسعه به رهبری رجب طیب اردوغان است.
به گزارش رسانه‌های ترکیه، پس از شمارش تمام آرا که در روز انتخابات پارلمانی ترکیه، به صندوق‌های رای ریخته شد، حزب اسلامی محافظه‌کار عدالت و توسعه (AKP) اکثریت آرا را کسب کرده و برنده انتخابات شد. این دومین انتخابات پارلمانی ترکیه در سال‌جاری ۲۰۱۵ است. نخستین انتخابات در ماه ژوئن برگزار شد.
حزب عدالت و توسعه توانسته ۴/۴۹ درصد آرا را از آن خود کند و ۳۱۶ کرسی پارلمانی را به دست آورد. به این ترتیب عدالت و توسعه می‌تواند با داشتن کرسی‌های کافی در مجلس به تنهایی دولت را تشکیل دهد.
برای تشکیل دولت غیرائتلافی هر حزب باید بتواند حداقل ۲۷۶ کرسی پارلمان را به دست آورد. در نخستین انتخابات پارلمانی امسال عدالت و توسعه تنها توانسته بود ۲۵۸ کرسی را به دست آورد و در نتیجه قادر به تشکیل دولت به تنهایی نبود. حزب جمهوریخواه خلق (CHP)، حزب طرفداران آتاتورک، به ۴/۲۵ درصد آرا دست یافته و صاحب ۱۳۴ کرسی شده و به این ترتیب دو کرسی بیش از کرسی‌های بار پیشین انتخابات امسال را اشغال خواهد کرد.
بازنده اصلی انتخابات حزب حرکت ملی (MHP) متعلق به ناسیونالیست‌های افراطی است که به ۱۲ درصد آرا و با آن به ۴۱ کرسی دست یافته که ۳۹ کرسی از انتخابات ماه ژوئن امسال کمتر است. حزب دمکراتیک خلق‌ها (HDP) که مورد حمایت کردهای ترکیه است نیز به ۶/۱۰ درصد آرا دست یافته که به معنای ۵۹ کرسی در پارلمان است. به این ترتیب این حزب نیز در مقایسه با انتخابات ماه ژوئن ترکیه ۲۱ کرسی از دست داده است.
با این همه، چهار حزب مهم ترکیه به مجلس این کشور راه خواهند یافت. حزب دموکراتیک خلق‌ها که از آن به عنوان حزب پشتیبان کردها یاد می‌شود، برای دومین بار است که وارد مجلس می‌شود. نتایج انتخابات دیروز به منزله یک پیروزی‌ بزرگ برای رجب طیب اردوغان محسوب می‌شود که تصمیم دارد اختیارات خود را به وسیله اصلاح قانون اساسی گسترش دهد. براساس این نتایج، دولت جدید ترکیه به نخست‌وزیری احمد داوداوغلو می‌تواند ظرف هفته آینده تشکیل شود.
درگیری میان پلیس و معترضان در دیاربکر
به گزارش دویچه‌وله، در پی اعلام نتیجه انتخابات پارلمانی در ترکیه و پیروزی حزب عدالت و توسعه، میان معترضان به نتیجه انتخابات و پلیس در شهر دیاربکر درگیری رخ داد. پلیس به سمت گروهی که در برابر دفتر مرکزی حزب دموکراتیک خلق‌ها (HDP) اجتماع کرده و علیه نتیجه شمارش بخشی از آرا اعتراض می‌کردند، گاز اشک‌آور پرتاب کرد. برخی شرکت‌کنندگان در تظاهرات به سمت پلیس سنگ پرتاب کردند. بخش بزرگی از شهروندان دیاربکر طرفدار حزب دموکراتیک خلق‌ها هستند.
اردوغان: رای مردم به ثبات ترکیه
رییس‌جمهور ترکیه در نخستین واکنش به پیروزی حزبش، عدالت و توسعه در انتخابات سراسری این کشور گفت که مردم ترکیه به وحدت رای دادند. این حزب نزدیک به نیمی از آرا را کسب کرد. پس از تاخیری چندساعته، رجب طیب اردوغان با انتشار بیانیه‌ای به پیروزی محرز حزبش، عدالت و توسعه واکنش نشان داد. به گفته وی مردم ترکیه با رای خود نشان دادند که خواستار وحدت و ثبات هستند. اردوغان در بیانیه‌ خود همچنین تصریح کرد: مردم ما در این انتخابات به روشنی نمایان ساختند که عمل و توسعه را به مشاجره ترجیح می‌دهند. او در این بیانیه همچنین حزب کارگران کردستان (پ‌ک‌ک) را خطاب قرار داده و گفت که خشونت، تهدید و خونریزی جایی در دموکراسی نخواهد داشت.
انتخاباتی ناعادلانه
در حالی که اردوغان از وحدت و ثبات سخن گفته، جناح اپوزیسیون سیاست‌ها و عملکرد اردوغان را مورد انتقاد قرار داد. صلاح‌الدین دمیرتاش، رهبر حزب دموکراتیک خلق‌ها (HDP) که مورد حمایت کردهای ترکیه است، سیاست رهبری ترکیه را سیاست کشتار خواند. وی تصریح کرد که انتخابات سراسری در ترکیه را نمی‌توان برابر و عادلانه دانست. دمیرتاش افزود که حزب دموکراتیک خلق‌ها به‌خاطر حملات و سوءقصد‌هایی که با آن مواجه بوده، نتوانست کارزار انتخاباتی خود را آن‌طور که باید و شاید پیش ببرد. فدریکا موگرینی، هماهنگ‌کننده سیاست خارجی اتحادیه اروپا با ابراز خشنودی از روند برگزاری انتخابات گفت: مشارکت بالا در این انتخابات نشان می‌دهد مردم ترکیه از فرآیند دموکراسی در این کشور پشتیبانی می‌کنند.
نتیجه‌ای تاثیرگذار بر مسایل گوناگون
نتایج انتخابات پارلمانی ترکیه نقشی تعیین‌کننده در مسایل ایفا می‌کند، از جمله حل مساله کردها، ورود ترکیه به اتحادیه اروپا و همچنین ساماندهی امور مهاجران و مهار مهاجرت به اروپا. اهمیت دیگر و شاید مهم‌تر نتایج این انتخابات افزایش اختیارات رییس‌جمهور و تبدیل سیستم پارلمانی آن به ریاست‌جمهوری است.
رجب طیب اردوغان می‌کوشد با اکثریت آرا در پارلمان به رییس‌جمهوری مقتدر تبدیل شود. این پیروزی اردوغان را به این هدف یک گام نزدیک‌تر کرده است. کارزارهای انتخاباتی در ترکیه در این دوره با خشونت و درگیری‌های متعدد همراه بود اگرچه در خود روز انتخابات ناآرامی‌های چندانی روی نداد. طبق اعلام وزارت کشور ترکیه ۳۸۵ هزار مامور پلیس و امنیتی در روز برگزاری انتخابات مسوولیت حفظ آرامش و امنیت را برعهده داشتند.
کاهش رشد اقتصادی در ترکیه هم از دیگر موضوعات مهم کارزارهای انتخاباتی بود. بازار ارز در این کشور بلافاصله پس از پیروزی حزب عدالت و توسعه واکنش مثبت نشان داد. به گزارش رویترز دیروز پس از پیروزی اردوغان و حزبش ارزش لیره ترکیه در مقابل دلار نیز افزایش یافته و به بالاترین میزان در طول دو ماه و نیم گذشته رسیده است.
قانون اساسی جدید در راه است
پس از آنکه حزب حاکم عدالت و توسعه در انتخابات پارلمانی یکشنبه گذشته ترکیه توانست بار دیگر اکثریت قاطع پارلمانی را به دست آورد نخست‌وزیر ترکیه از تمامی احزاب سیاسی کشورش خواست تا گردهم آمده و درخصوص یک قانون اساسی جدید به توافق دست یابند.
به گزارش رویترز، همزمان با مراسم آتشبازی و شادی هواداران حزب حاکم، احمد داوداوغلو در بالکن مقر حزب حاکم عدالت و توسعه خطاب به هزاران نفر از طرفداران این حزب گفت: من از تمامی احزاب می‌خواهم تا وارد پارلمان شده و یک قانون اساسی جدید ملی مدنی تدوین کنیم.
وی افزود: بیایید با یکدیگر در راستای ترکیه‌ای که در آن درگیری، تنش و دو دستگی جایی ندارد و همه در صلح به یکدیگر احترام گذاشته و یکدیگر را گرامی می‌دارند، همکاری کنیم. رییس کمیسیون انتخاباتی ترکیه گفت: نتایج نهایی رسمی انتخابات پارلمانی ترکیه ظرف ۱۱ تا ۱۲ روز منتشر خواهد شد. این تاخیر به کمیسیون انتخابات ترکیه اجازه خواهد داد تا هرگونه شکایت از سوی احزاب سیاسی را بررسی کند.