امید به تداوم رشد بورس؟

«جهان‌صنعت»- هفته سوم دی‌ماه ۱۴۰۳ برای بازار سرمایه ایران در حالی آغاز شد که سیگنال‌های مثبت اقتصادی و تحولات بنیادین بار دیگر توجه فعالان این حوزه را جلب کرد. در این بازه زمانی، مجموعه‌ای از متغیرهای کلان اقتصادی و اخبار مرتبط با صنایع مختلف، محرک اصلی رشد شاخص‌ها و تقویت معاملات بودند. این روند نویدبخش دوره‌ای پربازده برای سرمایه‌گذاران است. در صدر عواملی که موجب تقویت امیدواری‌ها در بازار شده‌اند، اخبار مرتبط با احتمال پذیرش FATF قرار دارد. این مساله که می‌تواند زمینه‌ساز ورود سرمایه‌های خارجی به اقتصاد ایران شود، مستقیما بر تقویت بورس تاثیر خواهد گذاشت. ورود سرمایه‌های جدید، نه‌تنها باعث افزایش نقدینگی در بازار سرمایه می‌شود، بلکه به شرکت‌ها امکان می‌دهد تا با تامین مالی بهتر، طرح‌های توسعه‌ای خود را گسترش دهند. از سوی دیگر سیاست‌های کلان دولت نظیر تک‌نرخی کردن ارز و تلاش برای کاهش نرخ بهره نیز بر انتظارات مثبت فعالان بازار اثرگذار بوده است. تک‌نرخی شدن ارز که هدف آن ایجاد شفافیت و ثبات در نظام اقتصادی است، به‌ویژه در صنایعی نظیر پتروشیمی، پالایشی و صادرات‌محور، نویدبخش افزایش سودآوری است. این اقدام باعث می‌شود شرکت‌ها بتوانند با پیش‌بینی‌پذیری بهتر، استراتژی‌های مالی و عملیاتی خود را تنظیم کنند.
صنایع پیشرو؛ فرصت‌های رشد در افق بازار
در میان صنایع مختلف، گروه خودروسازی در صدر توجهات قرار دارد. اخبار مربوط به واگذاری سهام دولتی شرکت‌های بزرگ خودروسازی، افزایش سرمایه و تغییرات قیمتی، جذابیت این گروه را در میان سرمایه‌گذاران افزایش داده است. همچنین، راه‌اندازی بورس کالای خودرو که هدف آن شفافیت در قیمت‌گذاری و حذف واسطه‌هاست، به طور بالقوه می‌تواند موجب افزایش سودآوری این صنعت شود.
در کنار خودروسازان، گروه دارویی نیز به دلیل شرایط فصلی و احتمال افزایش تقاضای دارو در فصل سرما، مورد توجه قرار گرفته است. افزایش فروش شرکت‌های دارویی به واسطه نیاز روزافزون به محصولات بهداشتی و دارویی، زمینه‌ساز رشد این گروه در کوتاه‌مدت و میان‌مدت خواهد بود.
گروه پتروشیمی و پالایشی نیز از جمله صنایع پیشرو در این هفته بودند. این صنایع با تاثیر مثبت تک‌نرخی شدن ارز و افزایش قیمت پایه محصولات در بورس کالا، توانسته‌اند توجه سرمایه‌گذاران را جلب کنند. بهبود شرایط بازارهای جهانی و تثبیت قیمت نفت نیز به این گروه‌ها فرصت رشد بیشتری می‌دهد.
روند یک‌هفته‌ای شاخص کل؛ از ۱۴دی تا ۱۹دی
شاخص کل بورس تهران در هفته سوم دی‌ماه با روندی صعودی روبه‌رو بود که نشان‌دهنده افزایش تقاضا و بازگشت اعتماد سرمایه‌گذاران به بازار است. در روز ۱۴دی، شاخص کل در محدوده دو‌میلیون و ۷۸۸‌هزار واحد آغاز به کار کرد اما با انتشار اخبار مرتبط با تحولات بنیادین و استقبال از صنایع پیشرو، این شاخص به سرعت مسیر صعودی خود را طی کرد. در روز ۱۵دی، شاخص کل با جهش ۳۹‌هزار واحدی به تراز دو‌میلیون و ۸۲۷‌هزار واحد رسید. این رشد که تحت‌تاثیر ورود نقدینگی جدید به بازار بود، نشان داد سرمایه‌گذاران نسبت به افق پیش‌روی اقتصاد کشور خوش‌بین هستند. در ادامه، روز ۱۶دی نیز با افزایش ۱۸‌هزار واحدی شاخص، این روند تداوم یافت و بازار به رقم دو‌میلیون و ۸۶۸‌هزار واحد دست‌یافت. اوج عملکرد بازار در این هفته به روز ۱۹دی بازمی‌گردد، جایی که شاخص کل با رشد ۲۲‌هزار واحدی به رقم دو‌میلیون و ۹۴۴‌هزار واحد رسید. این روند صعودی به طور خاص تحت‌تاثیر معاملات قوی در گروه‌های خودرویی، برخی نمادهای پتروشیمی و اکثریت نمادهای پالایشی بود که به دلیل اخبار مثبت و عملکرد مناسب شرکت‌های بزرگ در این حوزه‌ها تقویت شده بودند. همچنین نمادهای دارویی نیز به واسطه انتشار اخبار پیرامون افزایش نرخ محصولات ورود پول بسیار خوبی را به ثبت رساندند.
ریسک‌ها و موانع پیش‌روی بازار
در کنار تمامی امیدواری‌ها، بازار سرمایه همچنان با چالش‌ها و ریسک‌هایی روبه‌رو است که می‌تواند مسیر رشد آن را دشوار کند. مهم‌ترین این ریسک‌ها، تنش‌های بین‌المللی و شرایط نامعلوم ژئوپلیتیکی است. با اینکه احتمال وقوع جنگ پایین ارزیابی می‌شود اما هرگونه تغییر ناگهانی در شرایط سیاسی می‌تواند تاثیرات قابل‌توجهی بر بازار داشته باشد.
یکی دیگر از عوامل ریسک، تغییرات احتمالی در ساختار سیاسی آمریکا و بازگشت برخی محدودیت‌ها و تحریم‌هاست. هرچند بازار سرمایه ایران در سال‌های اخیر نشان داده است می‌تواند تا حد زیادی تاثیر این مسائل را خنثی کند اما همچنان سرمایه‌گذاران باید نسبت به این موضوع هوشیار باشند.
چشم‌انداز بازار در هفته‌های آینده
با توجه به سیگنال‌های مثبت بنیادین و حمایت‌های کلان اقتصادی، انتظار می‌رود بازار بورس ایران در هفته‌های آینده همچنان به مسیر صعودی خود ادامه دهد. ترکیب عواملی نظیر ورود نقدینگی، رشد صنایع کلیدی و کاهش موانع اقتصادی، نویدبخش بازاری پررونق برای سرمایه‌گذاران است.
در این میان سرمایه‌گذاران باید با دقت بیشتری به انتخاب سهام و استراتژی‌های سرمایه‌گذاری خود بپردازند. گروه‌های خودرویی، دارویی، پتروشیمی و پالایشی همچنان در صدر اولویت‌های بازار قرار دارند و پیش‌بینی می‌شود این صنایع بتوانند رشد بیشتری را تجربه کنند. با وجود این، توجه به ریسک‌های احتمالی و مدیریت سرمایه در این شرایط می‌تواند از زیان‌های ناگهانی جلوگیری و سودآوری را تضمین کند.
نوسانات صنایع در هفته گذشته
در هفته گذشته، بازار سرمایه ایران شامل بورس و فرابورس، شاهد نوسانات قابل‌توجهی در میان صنایع مختلف بود. این نوسانات که ناشی از تغییرات قیمتی، حجم معاملات و عوامل بنیادین و روانی بازار بود، نشان‌دهنده شدت تحرک در برخی گروه‌های صنعتی و جلب توجه سرمایه‌گذاران به آنهاست. بررسی تغییرات هفتگی ارزش بازار نشان داد که تعدادی از صنایع به دلیل شرایط خاص خود، بیشترین میزان نوسان را ثبت کردند.
در تالار بورس اوراق بهادار، صنایع منسوجات، استخراج نفت، گاز و خدمات جنبی، استخراج سایر معادن، مواد و محصولات دارویی، لاستیک و پلاستیک، قند و شکر، سیمان، آهک و گچ، محصولات غذایی و آشامیدنی، سایر محصولات کانی غیرفلزی و کاشی و سرامیک به‌عنوان صنایع پرنوسان شناخته شدند. این نوسانات از 61/‏‏7‌درصد در صنعت کاشی و سرامیک تا 06/‏‏12‌درصد در صنعت منسوجات متغیر بود. در این میان صنعت منسوجات با ثبت بیشترین ‌درصد تغییر، مورد توجه ویژه سرمایه‌گذاران قرار گرفت که احتمالا ناشی از تغییرات در سیاست‌های تولیدی، صادراتی و رشد تقاضای داخلی بوده است. همچنین نوسانات صنعت نفت و گاز به دلیل تغییرات قیمت جهانی انرژی و سیاست‌های داخلی و تحرکات گروه دارویی به واسطه افزایش تقاضای فصلی برای محصولات، از دیگر نکات برجسته هفته بودند.
از سوی دیگر در بازار فرابورس نیز الگوی مشابهی مشاهده شد. صنایع محصولات کاغذی، خرده‌فروشی به استثنای وسایل نقلیه، مواد و محصولات دارویی، تولید ماشین‌آلات اداری و حسابداری، ماشین‌آلات و تجهیزات، لاستیک و پلاستیک، سیمان، آهک و گچ، قند و شکر، سایر واسطه‌گری‌های مالی و ماشین‌آلات و دستگاه‌های برقی، جزو صنایع پرنوسان فرابورس بودند. در این بازار، بیشترین نوسانات مربوط به صنعت محصولات کاغذی با 54/‏‏11‌درصد تغییر هفتگی بود. این نوسانات احتمالا ناشی از افزایش تقاضا برای این محصولات در شرایط خاص بازار و محدودیت عرضه در برخی موارد بود.
در مجموع در بورس تهران تعداد ۳۱۶شرکت مورد بررسی قرار گرفت که از این میان، ۴۲شرکت روند صعودی و ۳۱ شرکت روند نزولی داشتند. در بازار فرابورس نیز ۱۷۵شرکت تحلیل شدند که ۹شرکت با کاهش ارزش و ۱۷شرکت با افزایش ارزش مواجه بودند. این ارقام نشان‌دهنده جوی مثبت در کلیت بازار است، هرچند نوسانات برخی صنایع بیانگر وجود عوامل متنوع تاثیرگذار بر رفتار سرمایه‌گذاران است.
روند تحولات هفته گذشته حاکی از آن است که سرمایه‌گذاران به دنبال فرصت‌های جدید و گروه‌های صنعتی با پتانسیل رشد بالاتر هستند. در این میان، اخبار اقتصادی، تحولات بین‌المللی و سیاست‌های داخلی همچنان محرک اصلی تصمیم‌گیری در بازار به‌شمار می‌روند. شرایط کنونی نشان می‌دهد که فعالان بازار باید با دقت بیشتری روندهای بنیادی و تکنیکالی صنایع را زیرنظر بگیرند تا از فرصت‌های موجود بهره‌برداری کنند.