بازار گرمی کاذب

گروه بازرگانی- با نزدیک شدن به روزهای پایانی سال، عده‌ای درحال بر هم زدن آرامش بازار کالاهای اساسی برای اهداف خاص هستند. در واقع زمینه چینی برخی سودجویان برای دامن زدن به آشفتگی‌های موجود در بازار شرایطی را فراهم کرده است که به دنبال آن شاهد روند افزایشی قابل توجهی در تمامی بازارها هستیم که از جمله آنها می‌توان به بازار گوشت و مواد پروتئینی، برنج، شکر، چای و… اشاره کرد. بر اساس آنچه فعالان بازار می‌گویند، در بازار کالایی همچون چای بیش از ۲۵ تا ۵۰ درصد گران فروشی می‌شود. این در حالی است که دلالان به سودی که طی ماه‌های اخیر از بازار بی سر و سامان کالاهای اساسی به جیب زده‌اند راضی نیستند و با فضاسازی‌های مختلف به دنبال تدارک گرانی و افزایش هرچه بیشتر قیمت‌های برای سودجویی بیشتر هستند چراکه به هر حال در آستانه شب عید تقاضا برای خرید همه اقلام افزایش پیدا می‌کند. در این خصوص برخی از کارشناسان بر این باور هستند که زمینه‌سازی در مورد کاهش برخی محصولات در جهت افزایش هرچه بیشتر قیمت آنها و همچنین توجیه پیدا کردن واردات برخی از اقلام است.
قیمت را بالا برده‌اند که واردات توجیه پیدا کند
بازار کالاهای اساسی یکی از آن بازارهایی است که طی ماه‌های اخیر بیشترین افزایش قیمت و آشفتگی را به نام خود ثبت کرده است. آن هم در شرایطی که تمام مسوولان کشور مدعی تمرکز بر ساماندهی به تنظیم اقلام گوناگون در این بازار هستند. این در حالی است که سیستم معیوب توزیع همچنان برقرار است و هر روز به ضرر بیشتر مصرف‌کننده و حتی تولیدکننده دامن می زند. به همین دلیل همواره در روزهای پایانی سال شاهد فضاسازی برخی سودجویان برای استفاده هرچه بیشتر از مدیریت ضعیف دولتمردان در حوزه بازار کالاهای اساسی هستیم که روند صعودی قیمت‌ها را شب عید را قابل توجه‌تر می‌کند.
در همین خصوص رییس مجمع ملی صادرکنندگان دام با اشاره به اینکه با توجه به شرایط تولید، مصرف گوشت و ممنوعیت صادرات، افزایش نرخ قابل پذیرش نیست، گفت: عده‌ای درحال بر هم زدن آرامش بازار برای اهداف خاص هستند. منصور پوریان درباره اینکه آیا دلیل افزایش مجدد قیمت گوشت قرمز قاچاق گوسفند از کشور است، به مهر گفت: به هیچ عنوان دلیل این گرانی نمی‌تواند قاچاق باشد.
وی با اشاره به کاهش قیمت دلار و همچنین اعمال کنترل‌های شدید در مرزبانی‌های کشور افزود: با این شرایط قاچاق دام نمی‌تواند به شکل گسترده باشد و حتی اگر وجود داشته باشد، بسیار محدود است.
این فعال بخش خصوصی با اشاره به وضعیت تولید گوشت قرمز و انباشت دام در کشور گفت: به نظر می‌رسد عده‌ای با اهداف خاص به دنبال برهم زدن آرامش بازار و سوءاستفاده از این موقعیت هستند تا بستر واردات را فراهم کنند.
بازار اشباع است!
وی با بیان اینکه عمده دامداران کشور ناله می‌کنند که دام روی دست شأن مانده است، افزود: وقتی دامدار می‌خواهد گوشت تولیدی خود را بفروشد خریدار وجود ندارد و همه می‌گویند که بازار اشباع است. از طرف دیگر به خاطر شیوع کرونا مصرف گوشت قرمز حدود ۴۰ درصد کاهش یافته و شرکت پشتیبانی امور دام نیز اقدام به خرید توافقی از دامداران کرده و هر کیلوگرم گوشت گوساله نر چند تکه شده را به قیمت ۸۲ هزار و ۵۰۰ تومان خریداری می‌کند.
پوریان تصریح کرد: با این شرایط ما پیش بینی کاهش قیمت‌ها را داشتیم اما در کمال ناباوری قیمت‌ها به شدت افزایش یافته است و دلیل آن را چیزی جز سوداگری عده‌ای خاص نمی‌دانم.
وی تاکید کرد: افزایش قیمت گوشت در حالی اتفاق افتاده که ما طی همین چند ماه اخیر حدود ۵۰ هزار تن گوشت گوسفند و گوساله در کشور تولید کرده‌ایم و با توجه به شرایط تولید و بازار داخل و همچنین ممنوع بودن صادرات، افزایش قیمت غیرمنطقی و غیرقابل پذیرش است.
این فعال بخش خصوصی همچنین از قیمت گذاری اخیر دولت در خصوص گوشت‌های وارداتی و تعیین قیمت ۱۲۰ هزار تومان برای یک کیلوگرم گوشت گوساله انتقاد کرد و افزود: این اقدام نیز در افزایش نرخ گوشت بی‌تاثیر نبوده و مشخص نیست چرا ستاد تنظیم بازار چنین کاری کرده است.
در این خصوص همچنین به تازگی علی اصغر ملکی، رییس اتحادیه گوشت گوسفندی از افزایش ۱۰ هزارتومانی قیمت گوشت گوسفندی خبر داده و گفته بود: تنها در یک روز قیمت هر کیلوگرم گوشت گوسفندی افزایش ۱۰ هزار تومان داشته و در حال حاضر هر کیلوگرم گوشت گوسفندی برای مراکز عرضه با قیمت ۱۱۵ هزار تومان توزیع می‌شود. این در حالی است که متوسط قیمت هر کیلوگرم گوشت گوسفندی برای مراکز عرضه در پایان هفته گذشته ۱۰۵ هزار تومان بود.
گرانی قیمت برنج در ایام پایانی سال
در این راستا همچنین دبیر انجمن برنج کشور در واکنش به گرانی انواع برنج در بازار شهرهای مختلف از جمله تهران گفت: با توجه به تولید حداقل دو هزار و ۵۰۰ تن برنج، بیان اظهاراتی همچون گرانی برنج در ایام‌ پایانی سال بازار گرمی کاذب است.
جمیل علی‌زاده شایق وضعیت تولید برنج را مساعد دانست و به باشگاه خبرنگاران جوان گفت: علی رغم افزایش تولید برنج نسبت به سال قبل، اما واردکنندگان از هر فرصتی برای واردات استفاده می‌کنند به طوری که در اوایل دی اعلام کردند که تا پایان سال ۷۰۰ هزار تن کسری دارند.
او افزود: با توجه به بارندگی‌های مناسب در ۲ سال اخیر، حداکثر کسری برنج ۷۰۰ هزار تن است و حال چطور می‌شود که در دی ماه اعلام کنیم تا پایان سال ۷۰۰ هزار تن کسری داریم. پس این میزان برنج‌های وارداتی در ابتدای سال چه بوده است؟
علی زاده شایق ادامه داد: گویا واردکنندگان، حساب و کتابشان ضعیف است چرا که اعلام‌ می‌کنند ارتش، بسیج، بیمارستان و سپاه چه می‌شود؟ در حالی که مجموع جمعیت کشور ۸۳ میلیون نفر است که با مصرف سالیانه ۳ میلیون تن برنج و حداقل تولید ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تن، کسری بیش از ۵۰۰ هزار تن نیست، اما باز هم با فرض اشتباه در محاسبات و افزایش سرانه مصرف برخی خانوار و احتساب ذخایر استراتژیک، کسری نیاز کشور را ۷۰۰ هزار تن اعلام کردند.
قیمت برنج خارجی برابر با تولید داخل
این‌مقام ‌مسوول با بیان اینکه در سه ماه نخست سال به میزان کافی برنج وارد کشور شده است، گفت: با وجود اصرار واردکنندگان بر واردات، به شک می‌افتیم که این میزان واردات را برای چه می‌خواهند؟ در حالی که میزان مصرف ما معلوم است و در پی‌گرانی قیمت، افراد نمی‌گذارند که برنج هدر رود.
دبیر انجمن برنج کشور با اشاره به اینکه قیمت برنج خارجی برابر با تولید داخل است، گفت: در سال‌های گذشته، برخی افراد به علت قیمت برنج خارجی اقدام به خرید می‌کردند، اما در شرایط فعلی قیمت تفاوت چندانی ندارد.
او در واکنش به اظهار نظر برخی فروشندگان مبنی بر گرانی قیمت برنج ایرانی در ایام پایانی سال بیان کرد: بار‌ها اعلام‌ کرده‌ایم که ۲۵۰۰ سال نوروز و ۱۴۰۰ سال رمضان داشته‌ایم ‌که تغییری در میزان مصرف حاصل نمی‌شود و فردی که بخواهد نذری بدهد، از قبل برنامه ریزی‌های لازم را داشته و بیان چنین اظهاراتی بازار گرمی کاذب است چرا که تنها به علت نبود نظارت، گرانی‌هایی در بازار رخ می‌دهد.
علی زاده شایق قیمت کنونی هر کیلو برنج با کیفیت و خالص بدون درصد خرده در استان‌های شمالی را ۲۸ هزار تومان اعلام کرد و گفت: این در حالی است که در داخل فروشگاه‌ها به علت نبود نظارت، هر کیلو برنج ایرانی که از لحاظ کیفیت هم با برنج شمال قابل مقایسه نیست، با نرخ‌های بالاتری عرضه می‌شود.
دبیر انجمن برنج همچنین تصریح کرد: گرچه قرار بود برنج‌های وارداتی از لحاظ استاندارد بررسی نشوند، اما وزیر جهاد کشاورزی نسبت به این امر موضع گرفت و در نامه‌ای به استاندارد نوشت که به چه علت نباید استاندارد برنج‌های وارداتی رعایت نشود که وزارت صمت هم سریعا اعلام کرد این موضوع تنها در حد پیشنهاد بوده است.
شکر و چای در مسیر افزایش تند قیمت
دبیر اتحادیه بنکداران مواد غذایی نیز از قرار گرفتن شکر و چای در مسیر افزایش قیمت خبر داد و گفت: در بازار چای بیش از ۲۵ تا ۵۰ درصد گران‌فروشی می‌شود.
قاسمعلی حسنی در تشریح آخرین وضعیت تامین و قیمت دو کالای شکر و چای که این روزها حاشیه‌ساز شده‌اند، به ایلنا اظهار کرد: شکر و چای در مسیر افزایش تند قیمت قرار گرفته و با نزدیک شدن به پایان سال موجب نگرانی مصرف‌‌کنندگان شده است. وی ادامه داد: شکر ظرف یک ماه افزایش نرخ ۷۰ تا ۸۰ درصدی را در بازار آزاد تجربه کرده است.
به گفته حسنی؛ همچنان شکرهای بسته‌بندی یک کیلوگرمی دولتی با نرخ مصوب شش هزار و ۶۵۰ تومان در بازار یافت می‌شود، اما بخش اعظم شکرهای عرضه شده در بازار با نرخ آزاد هستند.
وی قیمت عمده هر کیلوگرم شکر آزاد در تناژهای بالا را ۱۰ هزار و ۳۰۰ تومان عنوان کرد و افزود: نرخ آن در خرده‌فروشی‌ها بسیار بیشتر از این میزان است.
حسنی همچنین از افزایش بیش از ۲۰۰ درصدی قیمت چای در یک سال اخیر خبر داد.
وی گفت: در مدت یک سال قیمت متوسط هر کیلوگرم چای از هفت هزار تومان به ۲۱ هزار تومان افزایش داشته است.
حسنی مدعی شد؛ در چای ۵۰ درصد گران‌فروشی اتفاق می‌افتد.
وی در تشریح این ادعای خود اظهار کرد: قیمت جهانی هر کیلوگرم چای ۵/۲ دلار تا ۴ دلار است، اگر نرخ دلار را ۲۵ هزار تومان در نظر بگیریم قیمت چای نباید بیش از ۱۰۰ هزار تومان باشد.
حسنی تاکید کرد: این در حالی است که هر کیلوگرم چای وارداتی تا ۱۲۴ هزار تومان نیز به فروش می‌رسد.
وی نتیجه گرفت: حتی اگر هزینه‌های جانبی را در نظر بگیرم در چای بیش از ۲۵ تا ۵۰ درصد گران فروشی می‌شود.
ارز مورد نیاز واردات ۳ ماه اول ۱۴۰۰ تامین شد
شرایط آشفته در بازار کالاهای اساسی در حالی است که مسوولان همواره گرانی انواع و اقسام کالاها در بازار را تکذیب می‌کنند و قول ثبات قیمت کالاها در ایام پرتقاضا را نیز به میان می‌آورند. در همین راستا دبیر کارگروه ستاد تنظیم بازار با اشاره به اقدامات بانک مرکزی درباره تامین ارز مورد نیاز واردات کالاهای اساسی و ضروری گفت: بانک مرکزی تمام ارز مورد نیاز امسال را تامین کرد و قول داده که ارز مورد نیاز واردات کالا در سه ماه اول سال ۱۴۰۰ نیز به موقع پرداخت شود.
عباس قبادی در جلسه ستاد تنظیم بازار گفت: آمار ارائه شده در جلسه درباره تولید مواد پروتئینی و لبنی حکایت از ثبات نسبی تولید و عرضه این مواد در بازار دارد.
دبیر کارگروه ستاد تنظیم بازار با اشاره به قاچاق دام زنده از مرزهای کشور گفت: از مجموعه مرزبانی، دستگاه های نظارتی و مجموعه ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز می‌خواهیم تا به‌گونه‌ای برای مبارزه با قاچاق دام برنامه‌ریزی کنند، تا شرایط قاچاق و ریسک قاچاق به حداکثر برسد و این مساله منجر به بروز مشکل برای کشور نشود، البته دامپزشکی در شهرهای مرزی محدودیت‌هایی را ایجاد کرده که امیدواریم نتیجه بخش باشد.
وی همچنین با اشاره به موضوع آنفلوآنزای مرغی بیان داشت: براساس گزارشی که توسط دامپزشکی در جلسه امروز ارائه شد اقدامات خوبی در این باره انجام شده و علیرغم اینکه کشورهای همسایه درگیر این موضوع هستند اما بیماری آنفلوآنزای مرغی در کشور مساله خاصی را به وجود نیاورده است.
قبادی با اشاره به تامین کالاهای مورد نیاز شب عید از جمله آجیل، خشکبار، شیرینی، کیف و کفش و پوشاک گفت: مقرر شد تا در جلسه هفته آینده ستاد تنظیم بازار رییس اتاق اصناف به ارائه آخرین اقدامات برای تامین و توزیع کالاهای مورد نیاز شب عید بپردازد.
روند ورودی و خروجی کالا رضایت‌بخش است
وی با بیان اینکه در جلسه ستاد تنظیم بازار تسهیل واردات کاغذ مورد تاکید قرار گرفت، اظهار داشت: با توجه به افزایش قیمت کاغذ در هفته‌های اخیر خوشبختانه اقدامات موثری از سوی بانک مرکزی برای تسهیل ورود کاغذ و مواد اولیه آن انجام شده است.
قبادی همچنین با بیان اینکه قیمت فولاد در بازار تقریبا کاهشی است، اظهار داشت: قیمت محصولات پتروشیمی و سیمان اگرچه افزایشی بوده اما این افزایش قیمت با توجه به اینکه این محصولات در بورس کالا عرضه می‌شود و قیمت‌ها متاثر از قیمت‌های بورس کالا بوده است بنابراین افزایش قیمت در چارچوب صورت گرفته است.
دبیر کارگروه تنظیم بازار با اشاره به اقدامات بانک مرکزی برای تامین ارز گفت: بانک مرکزی تمام ارز مورد نیاز سال ۹۹ و آنچه که در برنامه بوده را به اتمام رسانده‌اند و به ما برای تامین ارز سه ماه آینده قول داده‌اند به طوری که به ما اعلام کرده‌اند خرید‌های مورد نیاز سه ماه اول سال آینده را انجام دهیم و اعلام کرده‌اند که ارز مورد نیاز سه ماه اول سال را تامین کرده‌اند و به موقع نیز پرداخت می‌شود.
وی با اشاره به گزارش بنادر کشور اظهار داشت: بالغ بر ۷ میلیون و ۲۰۰ هزار تن در حال حاضر کالا در بنادر (گمرک و روی کشتی) کشور موجود است که چهار میلیون و ۲۰۰ هزار تن از آن کالای اساسی است.
قبادی گفت: روند ورودی و خروجی کالا رضایت بخش است و در بعضی اقلام مانند کنجاله، جو، ذرت ورود کالا به کشور کاملا امیدوارکننده است.
دبیر کارگروه تنظیم همچنین به قیمت‌گذاری مواد سلولزی اشاره کرد و گفت: مقرر شد تا تولیدکنندگان در این باره هفته آینده به کارگروه مربوطه مراجعه کنند.