بررسی معضلات آیلتس ۶ میلیون تومانی!

گروه جامعه- گسترش کووید۱۹ با نوسانات ارز در ایران مصادف شد که زندگی افراد را تحت تاثیر قرار داده است. در این بین آزمون آیلتس دچار نوسانات عجیب و غریبی شده است. البته چندین ماه قیمت‌ها در حال افزایش بود اما دیروز یکدفعه سنجش آموزش کشور بر اساس بخشنامه ۵ آبان ماه ۱۳۹۹ نرخ جدید ثبت‌نام آزمون آیلتس را به مبلغ شش میلیون و ۱۵۱ هزار و ۴۰ تومان محاسبه و به مراکز برگزاری آزمون ابلاغ کرد. این موضوع واکنش‌های بسیاری از مردم را برانگیخت. سازمان سنجش تنها مرجع صادرکننده مجوز فعالیت جهت برگزاری آزمون‌های بین‌المللی در ایران است و فعالیت مراکزی که از این سازمان مجوز اخذ نکرده‌اند فاقد اعتبار و غیرقانونی است. تاکنون ۹ مرکز خصوصی مجوز برگزاری آزمون آیلتس را از سازمان سنجش دریافت کرده‌اند.
هزینه آزمون آیلتس اوایل شهریور امسال از سه میلیون و ۱۰۰ هزار تومان به چهار میلیون و ۵۵۰ هزار تومان رسید و همان زمان نیز خیلی از افرادی که در شرف آمادگی شرکت در آزمون بودند، از ناتوانی مالی برای شرکت در این آزمون می‌گفتند و حالا که قیمت‌ها یک بار دیگر جهش چشمگیری پیدا کرده، دچار هراس و سردرگمی بیشتری شده‌اند. بسیاری از این جوانان شغل و درآمدی ندارند و تامین هفت یا هشت میلیون تومان هزینه آزمون برای آنها کمرشکن است.
همان زمان (شهریور امسال) که هزینه آزمون آیلتس از سه میلیون و ۱۰۰ هزار تومان به بالاتر از چهار میلیون تومان رسید، رییس سازمان سنجش آموزش کشور به رسانه‌ها گفت: «با توجه به بالا رفتن قیمت دلار، هزینه این آزمون برای ما بالا رفته است و افزایش قیمت‌ها دست ما نیست.»
نرخ دلار در شهریور امسال ۲۲ هزار تومان بود و طی هفته‌های گذشته تا ۳۲ هزار تومان هم رسید و حالا وارد کانال ۲۹ هزار تومان شده و با توجه به افزایش نرخ دلار، حالا آزمونِ یادشده یک بار دیگر دچار افزایش قیمت شده است.
زبان‌آموزها در تنگنا
در همین راستا مریم طاهرطالاری معلم زبان انگلیسی به «‌جهان‌صنعت» می‌گوید: براساس گفته‌های سازمان سنجش امکان دارد این قیمت اعلامی برای آزمون باز هم افزایش پیدا کند و وجه واریزی از سوی داوطلبان جهت ثبت‌نام در آزمون آیلتس‌ به صورت علی‌الحساب بوده است. چنانچه قبل از برگزاری آزمون تغییر قابل اعتنایی (افزایش یا کاهش) در نرخ ارز از سوی بانک مرکزی و سایر شاخص‌های اقتصادی اعلام شود، مابه‌التفاوت نرخ قطعی ثبت‌نام از داوطلبان اخذ و یا به آنان عودت داده می‌شود. مسلما تا زمان برگزاری آزمون قیمت آزمون افزایش قابل توجهی پیدا می‌کند.
وی افزود: پارسال قیمت آزمون آیلتس دو میلیون تومان بود ولی از اوایل شیوع کرونا قیمت آن مدام تغییر کرده است، حتی این آزمون مدتی به خاطر کرونا برگزار نشد. اگرچه در آن زمان به خاطر ازدحام جمعیت برخی از زبان‌آموزها باید از یک ماه پیش هزینه آزمون را پرداخت می‌کردند. وقتی قیمت‌ها بالا می‌رفت فرد مجبور می‌شد مابه‌التفاوت هزینه آزمون را پرداخت کند. یک زبان آموز داشتم که برای آزمون ثبت‌نام و پول واریز کرده بود، قبل از برگزاری آزمون سازمان سنجش اعلام کرد افرادی که پول دادند ولی امتحان ندادند باید مابه‌التفاوت هزینه آزمون را که دو میلیون تومان بیشتر بود پرداخت کنند یعنی در عرض چهار ماه هزینه آزمون آیلتس از دو میلیون به پنج میلیون تومان رسید. این معلم اظهار کرد: در پی گران شدن هزینه آزمون آیلتس افراد زیادی دچار مشکل شدند. برخی بر این عقیده‌اند افرادی که با قیمت امروزه دلار مهاجرت می‌کنند قطعا پولدارند و این مبالغ برای آنها چیزی نیست اما در اصل این‌گونه نیست. جوان‌های زیادی برای ادامه تحصیل قصد مهاجرت داشتند که با وجود این قضایا تنها سرخوردگی برایشان باقی مانده است. البته تنها مهاجران به این آزمون نیاز ندارند چرا که برخی افراد برای کار کردن در ردیف‌های شغلی شرکت‌های خصوصی مجبورند مدرک آیلتس داشته باشند بنابراین بسیاری از انسان‌ها از آرزوهایشان دور ماندند. البته نباید فراموش کرد اگر یک درصد فردی در آزمون اول نمره کامل نگیرد مجددا باید در آزمون بعدی شرکت کند که در اصل شش میلیون تومان پول از دست می‌رود.
طالاری با اشاره به قیمت‌های گزاف از سوی معلمان زبان انگلیسی گفت: زبان‌آموزان مشکلات عدیده‌ای دارند. از طرفی هیچ نظارتی بر قیمت کلاس‌های خصوصی زبان انگلیسی وجود ندارد. عرف آن ساعتی ۱۵۰ هزار تومان است اما گاها افرادی هستند که ساعتی ۴۰۰ هزار تومان از زبان‌آموز می‌گیرند. البته آموزشگاه‌ها معلمان را بیمه نمی‌کنند.
هزینه آزمون را نداریم!
محمد به‌ تازگی در رشته گرافیک، مقطع کارشناسی ارشد فارغ‌التحصیل شده و قصد دارد در آزمون ماه آینده شرکت کند و از گران‌تر شدن آزمون آیلتس هم خبر نداشته است. وی می‌گوید: قصد داشتم برای تحصیل در مقطع دکتری کانادا اقدام کنم و برنامه‌ام این است که در آزمون آذرماه شرکت کنم و تا الان در این فکر بودم که چطور هزینه ۵/۴ میلیونی را جور کنم. حالا که هزینه آن شش میلیون تومان را رد کرده، باید در فکر باشم که چه کار کنم.
او می‌گوید: هزینه قبلی آزمون آیلتس تقریبا اندازه حقوق یک ماه من بود و حالا باید حقوق دو ماهم را برای این آزمون اختصاص بدهم. تازه فقط آزمون نیست. کلاس‌های آمادگی آیلتس، سفارت، ویزا و … خودش کلی هزینه‌بر است. یک کلاس آیلتس خوب خودش هزینه گزافی روی دست‌مان می‌گذارد. گذراندن دوره آیلتس به اضافه آزمون حدود ۱۰ میلیون تومان آب می‌خورد. در ضمن روزهای آخر که داریم برای شرکت در آزمون اصلی آماده می‌شویم، معمولا باید با یک استاد مجرب کار کنیم تا تکنیک‌ها را به ما آموزش بدهد و اگر این کلاس ۱۵ جلسه، ساعتی ۲۰۰ هزار تومان طول بکشد، باید سه میلیون تومان هم اینجا بپردازیم.
محمد می‌گوید: برای پذیرش تحصیلی باید نمره آیلتس فرد در حد ۷ یا ۵/۷ باشد وگرنه باید قید همه چیز را بزند. بعد فکر کنید در آزمون شرکت کنم و نمره‌ام زیر ۷ بشود. کل هزینه‌هایی که تا الان کرده‌ام، به باد می‌رود و پول کافی برای شرکت مجدد در آزمون بعدی را هم ندارم. این یعنی خراب شدن همه برنامه‌ها و آرزوهایم.
ما هزینه آزمون‌ها را افزایش نداده‌ایم
در این میان رییس سازمان سنجش آموزش کشور درباره افزایش نرخ آزمون‌های بین‌المللی توضیحاتی داده و گفته که این موضوع برمی‌گردد به نوسانات ارزی در کشور و ما دخالتی در آن نداریم. دکتر ابراهیم خدایی گفته است: هزینه شرکت در آزمون‌های بین‌المللی مثل سال‌های گذشته ۲۲۰ دلار است و از سوی کشور برگزارکننده‌ آزمون تغییری نکرده و افزایش پیدا نکرده است. اما هزینه این آزمون‌ها بر اساس نرخ جدید در بازار ارز تغییر می‌کند. خدایی به ایسنا گفت: علت اعلام هزینه آزمون‌های بین‌المللی از سوی سازمان سنجش آموزش کشور این است که چون این سازمان بر آزمون‌ها نظارت می‌کند، اعلام کرده‌ایم که ۲۲۰ دلار هزینه ثبت‌نام در این آزمون است و این میزان بر اساس نرخ ارز تعیین می‌شود و متقاضی هم باید ارز را تبدیل و در نهایت مبلغ را پرداخت کند. حالا در این تبدیل ارز به پول داخلی اگر افزایشی اتفاق افتاده، ما که دخیل نیستیم. اگر افزایشی هم رخ بدهد، به خاطر نوسانات ارزی در کشورمان است. بخشی از هزینه‌های آزمون‌های بین‌المللی در داخل کشور صرف برگزاری آزمون در کشور و عوامل اجرایی و غیره می‌شود. برای همین به موسسات اعلام کردیم در هزینه‌های برگزاری آزمون صرفه‌جویی کنند تا هزینه کمتری از داوطلب دریافت شود. او گفت: مثلا برای آزمون تافل چون ثبت‌نام داوطلب در سایت ETS انجام می‌شود، هزینه‌های آن حدود هشت میلیون تومان است، اما آزمون آیلتس چون بخشی از آن در داخل کشور ثبت‌نام می‌شود، هزینه‌اش مقداری کمتر از آزمون تافل است.
جوانان دردمند
بی‌ثباتی بازار ارز و کاهش ارزش پول ملی، بخشی از نگرانی هرروزه جوانانی است که در تلاش برای بهتر کردن زندگی و اوضاع کاری خود هستند، اما علاوه بر گرانی‌ها و سختی زندگی در ایران و تلاش برای ساختن آینده در همین مملکت، اگر فردی قصد داشته باشد برای زندگی و تحصیل و کار مهاجرت کند، افزایش قیمت‌ آزمون‌های بین‌المللی رویاهای آنها را به هم زده است.
این مشکل به‌خصوص برای فارغ‌التحصیلان جوا‌ن‌تر که هنوز شغل و درآمد و پس‌اندازی ندارند و به خانواده‌های خود وابستگی مالی دارند، سنگین‌تر است.
گرچه سازمان سنجش اعلام کرد که «وجه واریزی از سوی داوطلبان برای ثبت‌نام در آزمون آیلتس علی‌الحساب است و این یعنی چنانچه قبل از برگزاری آزمون تغییر قابل ‌اعتنایی (افزایش یا کاهش) در نرخ ارز از سوی بانک مرکزی و سایر شاخص‌های اقتصادی اعلام شود، مابه‌التفاوت نرخ قطعی ثبت‌نام از داوطلبان دریافت یا به آنان برگردانده می‌شود.» اما جوانانی که قصد ادامه تحصیل یا کار در خارج از کشور را دارند، می‌گویند کاهش قیمت ارز کدام زمان در کاهش قیمت‌ها تاثیر چشمگیری داشته است؟!