29 - 11 - 2022
بچهها پس از آزادی هم میخواهند بمانند
شقایق طباطبایی- ابتدای آزادراه تهران- کرج، ساختمانی با نمای سنگهای سفید وجود دارد که مجتمع قضایی شهیدفهمیده نام دارد. این مجتمع وظیفه رسیدگی به جرایم اطفال و جوانان را برعهده دارد. از ساعتهای اولیه روز دادگاه و دادسرا محل رفتوآمد مراجعینی است که کودکان زیر ۱۸ سالهشان مرتکب جرم شدهاند. سارا نجیمی سالهاست موکل کودکان بزهکاری چون رویاست که در ۱۷ سالگی به همراه مادر، پدرش را به قتل رسانده و محمد عیاشی که در ۱۸ سالگی مرتکب به قتل دوست خود که از اهالی قبیله صامری اهواز بوده را برعهده دارد. او موکل کودکانی است که پیش از ۱۸ سالگی مرتکب به قتل شده و محکوم به اعدامند. سارا نجیمی چند ماه پیش مشاور حقوقی تئاتری به نام احساس آبی مرگ در فرهنگسرای ارسباران بود که این تئاتر زندگی چند کودک و نوجوان زیر ۱۸ سال را نشان میدهد که مرتکب قتل شدهاند و به همین دلیل هم حکم قصاص آنها صادر شده است. بازیگران این تئاتر شخصیتهای واقعی و بزهکاری بودند که نقش خودشان را اجرا میکردند. این نمایش برای جمعآوری ۵۰۰ میلیون دیه قتلی که صابر در هشت سالگی انجام داده و در ۱۸ سالگی باید دیه آن را بپردازد تا اعدام نشود به کارگردانی امین میری اجرا شد. سارا نجیمی درباره مشاور حقوقی بودن این تئاتر میگوید: دخترهایی که در تئاتر حضور داشتند از موکلان من بودند، بر همین اساس مشاور حقوقی این تئاتر شدم. او درباره تاثیر تئاتر بر پرونده موکلانش که در این تئاتر حضور داشتند، میگوید: نیت کارگردان تئاتر، تاثیر گذاشتن بر ذهن اولیای دم کودکان و کمک به پرونده بچهها بود. امین میری تئاتر را به صورت خیریه اجرا کرد تا برای دیه صابر شربتی پول جمع کند و هدف دومی که از اجرای تئاتر داشت این بود که اولیایدم تئاتر را ببینند و بر آنها تاثیر بگذارد البته امکان تماس با خانواده اولیایدم و حضور آنها به وجود نیامد البته تئاتر و هرچیزی که تاثیر بر رضایت اولیای دم بگذارد خوب است.
سارا نجیمی سن عمومی موکلان خود را ۱۵ تا ۱۶ سال از سنی که به کانون اصلاح و تربیت میآیند، میداند. وی درباره کم سن و سالترین موکل بزهکار خود میگوید: در پرونده سمیرا و سمیه، سمیه زمانی که قتل را انجام داد ۱۲ سالش بود و پدرش را به قتل رساند. نجیمی علت قتل و بزهکاری کودکان زیر ۱۸ سال را مسالهای جامعهشناسی میداند و میگوید: خانواده بر کودکان تاثیر میگذارد و نمیشود تاثیر آن را نادیده گرفت ولی خیلی عاملهای دیگر هم وجود دارد. جواب قطعی به این سوال ملزم به انجام یک تحقیق گسترده است و با نگاه جامعهشناسانه باید علل بزه بررسی شود. وی درباره بزهی که اکثر کودکان بزهکار انجام میدهند، میگوید: برای رسیدن به جواب قطعی لازم است تمام پروندههای ورودی و خروجی کودکان بررسی شود و من مسوول پروندههای قتل کانون هستم اما بیشتر کودکانی که در کانون هستند به دلیل رابطه نامشروع، سرقت و فروش موادمخدر حضور دارند.
نجیمی درباره سطح سواد پدرو مادر کودکان بزهکار میگوید که آنها کمسواد یا بیسواد هستند و غالبا بچهها محصل هستند و از لحاظ اقتصادی در طبقه پایینی قرار دارند. وی تا امروز به کودکی که از طبقه مرفه مرتکب قتل شده باشد برخورد نکرده است.
نجیمی میگوید عواملی را که موجب میشود کودکان دست به قتل بزنند اغلب باید در محیط خانواده، خانواده و مادر خانواده جستوجو کرد.
وی درباره شیوه نگهداری کودکان بزهکار پس از ارتکاب به قتل در کانون اصلاح تربیت میگوید: اینکه آنها چگونه نگهداری میشوند طبق قانون است. بچههای زیر ۱۸ سالی که مرتکب به جرم میشوند جدا از بزرگسالان و در فضایی جداگانه نگهداری میشوند. این فضا برای کودکان، اصلاح و تربیت است و خیلی متفاوت از فضای زندان بوده و خوب است و هفتهای یک روز امکان ملاقات پدر و مادرشان را دارند.»
وی درباره شیوه برخورد مسوولان کانون اصلاح و تربیت میگوید که خیلی برخورد خوب و مهربانی با بچهها دارند. کانون به نظر من مانند یک پانسیون شبانهروزی میماند. خیلی از بچه ها پس از اینکه آزاد میشوند نمیخواهند کانون را ترک کنند. کانون برای بچه ها مکان امنی است که غذایشان آماده است و از مسوولان محبت میبینند و کسی به آنها توهین نمیکند و برخورد با آنها خیلی کمتر است و خیلی از آنها دوست دارند که در کانون بمانند.
نجیمی درباره باوری که چندین سال است در جامعه به وجود آمده مبنی بر اینکه کودک کار به کودک بزهکار تبدیل میشود، توضیح میدهد: مهمترین عامل در بزهکاری اطفال اجتماع و خانواده است، خانواده در درجه اول و بعد اجتماع. همه باید خودشان را مسوول بدانند، اینطور نیست که کسی مبرا باشد.
باید حرکتی همسو و همهجانبه در آموزشوپرورش، سرمایهگذاری مالی، برنامهریزی و قانونگذاری توسط دولت صورت بگیرد تا مشکل بچهها حل شود. این برنامه زمانبر است و ما باید بپذیریم اگر بچههای سالمتری داشته باشیم، کشور خیلی بهتری در ۱۰ سال آینده خواهیم داشت.
وی درباره تفاوت شیوه پیگیری پرونده کودکان با بزرگسالان میگوید: نگاه دادگاه اطفال با دادگاه بزرگسالان متفاوت است، معمولا در دادگاه اطفال، قضات نگاه بهتری به پرونده دارند و شرایط بچه ها را لحاظ میکنند. ما خلاء و نقصهای قانونی بسیاری داریم که آنها هم احتیاج به زمان دارند تا همه چیز به درستی حل شود.»
لطفاً براي ارسال دیدگاه، ابتدا وارد حساب كاربري خود بشويد