1 - 10 - 2022
تضمینهای اجرایی «بازار برتر» مبهم است
هادی مومنی- «بازار برتر» تازهترین راهکار بورس برای بیرون کشیدن سهام از تلاطمات اقیانوس نگرانی سهامداران است. پیش از این اما سایر راهکارها همانند «بیمه سهام، محدودیت خرید و فروشها، عرضه کردن سهمهای تازه، دخالتهای دستوری و...» نیز در بازار سرمایه به مرحله اجرا درآمده است که در نهایت به نتیجه ملموس و متعادلکنندهای در بلندمدت برای بورس تبدیل نشد. اینبار هم هیچ تضمینی وجود ندارد که این سیاست تازه بتواند در بین فعالان بازار از جمله حقوقی و حقیقیها تحرک و شادابی خاص که منجر به رونق میانمدت دادوستد سهمها شود به وجود آورد. طبق معمول سیاستهای اینچنینی ابتدا یک طرح تا نیمههای راه به صورت مخفی دنبال میشود و بعد با اطلاعرسانیهای محدود بازتابهای آن مورد ارزیابی قرار میگیرد و بعد به مرحله اجرا در میآید، اینبار نیز همین سناریو در حال شکل گرفتن است. بازار برتر دقیقا قرار است بر مبنای «افشای اطلاعات، شرایط اطلاعاتی و همچنین سایر متغیرها مثل استانداردهای حاکمیت شرکتی و ساختار سرمایه شرکت» شرکتها را در خود جای دهد تا عملا بورس و معاملات آن را دارای یک جزیره معاملاتی تازه کند. در عین حال برای ساکنان این جزیره امتیازاتی نیز در نظر گرفته شده است تا بتوانند از فعالیت در این محیط تازه منتفع شوند. البته دو سیاست کلی مقابله با تشکیل صفهای خرید و فروش سهام و اجرای برنامههای آینده بازار سرمایه نیز بر بستر این بازار شکل میگیرد. در سویی دیگر اتفاقهایی از قبیل «کاهش حجم مبنا و افزایش دامنه نوسان، کاهش مدت توقف نمادها» نیز در بازار جدید به شکل تازهتری روی میدهد. نگاهی سطحی به این تصمیمسازیها نشان میدهد که اصل برنامه میتواند از یکسو شرکتها را فعالتر و از حالت رکود خارج کند و با در نظر گرفتن مزیتهای خوبی که در این بازار وجود دارد انگیزهها را افزایش دهد. از سویی دیگر سهامداران نیز در این تحولات به عنوان جامعه هدف نهایی به سود و البته کمرنگ شدن دسترسی نداشتن به رانتهای معمول هدایت خواهند شد. اما آیا تصمیمگیرندگان که هنوز طرح خود را نهایی نکرده و به هیاتمدیره سازمان بورس نفرستادهاند، تضمینهای اجرای بلندمدت آن را نیز در نظر گرفتهاند تا به عاقبت سایر تصمیمسازیهای گذشته دچار نشود؟ در بین توضیحات ارایه شده مقامات رسمی بورس تضمینهای اجرایی شفافی وجود ندارد. آیا صرف ابلاغ، رسمی کردن و آغاز فعالیت این بازار در نهایت میتواند اهداف توسعهای و خروج از رکود فعلی بورس را پوشش دهد؟ شاید پاسخ به این ابهامات بتواند چشمانداز «بازار برتر» را از همان آغاز به مسیر امیدوارکنندهای بکشاند.
کاهش حجم مبنا و افزایش دامنه نوسان
بحث مربوط به صفنشینی و همگامی با بورسهای بینالمللی دو مسالهای است که برای برطرف شدن آن نیاز به تغییرات در برخی از ساختارها وجود داشت که با راهاندازی بازار برتر به ساختار بازار سرمایه این مهم برآورده خواهد شد. محمودرضا خواجهنصیری، مدیر نظارت بر بورسها و بازارهای سازمان بورس در گفتوگو با سنا درخصوص ساختار بازار موسوم به بازار برتر گفت: چارچوب و موضوع بازار موسوم به بازار برتر در جلسات متعدد کارشناسان و مسوولان طراحی شده و نظرات آنان نیز اخذ شده است. بر این اساس دستورالعمل آن تدوین شده و در حال بررسی در کمیته تدوین مقررات سازمان بورس است که پس از آن برای تصویب نهایی به هیاتمدیره سازمان بورس ارجاع میشود و بعد از مشخص شدن تمامی تغییرات و جزییات در هیاتمدیره تصویب و اجرایی میشود. وی در ادامه میگوید: دو مساله در بازار وجود دارد که نیازمند ایجاد تغییراتی در برخی از ساختارهاست. یکی از این بحثها پدیده صفنشینی در بازار است که موجب کاهش میزان نقدشوندگی سهام شده و فرآیند تغییر قیمت را طولانی میکند و موجب کاهش تحلیل در بازار میشود. وی درخصوص دومین نکته اظهار داشت: برنامههای بازار سرمایه برای توسعه در حوزه استفاده از ابزارهای مالی جدید (مثل مشتقات و مواردی از اینگونه نیازمند یک بستر جدید و بینالمللی شدن بازار سرمایه) و توسعه معاملات بازار سرمایه است که به این ترتیب، بازنگری در برخی موارد بازار سرمایه را میطلبد. خواجهنصیری افزود: بررسیهای گستردهای در رابطه با شرایط بازارها انجام شد و تشکیل یک بازار جدید مطابق با قواعد و فرمولهای استاندارد بینالمللی احساس شد.
۳ شرط پذیرش شرکتها
وی درخصوص شرکتهای پذیرش شده در بازار جدید گفت: شرکتها به لحاظ افشای اطلاعات، شرایط اطلاعاتی و همچنین سایر متغیرها مثل استانداردهای حاکمیت شرکتی و ساختار سرمایه شرکت و مواردی از این دست مورد بررسی قرار میگیرند تا برای ورود در این بازار انتخاب شوند. خواجهنصیری در این خصوص بیان داشت: در حوزه پذیرش شرکتها، سابقه افشای اطلاعات شفاف و همچنین بحثهای مثل نقدشوندگی، حاکمیت شرکتی و استقرار سیستم مدیریت مبتنی بر رعایت حقوق سهامداران مواردی است که مورد سنجش قرار میگیرد و شرکتهایی که در این موارد وضعیت مطلوبی داشته باشند، وارد بازار برتر میشوند. وی ابراز داشت: شرکتهایی که در بازار اول بورس هستند در این بازار وارد میشوند و به این ترتیب قواعدی بر آنها حاکم میشود که محدودیت کمتر و آزادی عمل بیشتری دارد.
تغییر معاملات در بازار جدید
مدیر نظارت بر بورسها و بازارهای سازمان بورس با اشاره به تغییرات در نحوه معاملات بازار برتر خاطرنشان کرد: در این بازار تغییراتی از قبیل کاهش حجم مبنا و افزایش دامنه نوسان، کاهش مدت توقف نمادها و اقدام سریع برای از بین بردن صفها و اصلاح قیمتها در حداقل زمان در چارچوب ساختارهای معاملاتی دیده شده و مورد بررسی قرار گرفته است. وی تصریح کرد: در حوزه افشای اطلاعات، بحثهایی مثل افشای اطلاعات به زبان انگلیسی یا قراردادن تارنمای انگلیسی شرکتهای موجود در این بازار، برگزاری کنفرانسهای دورهای و فصلی توسط مدیران شرکت که موجب افزایش ارتباط بین مدیران میشود، دیده شده که در حال بررسی است. خواجهنصیری افزود: ارایه برخی اطلاعات و افشای برخی گزارشهای عملکردی در دورههای زمانی کمتر از سه ماهه، افشای مستقیم اطلاعات توسط ناشران و کاهش نظارت قبل از افشا توسط این شرکتها، استفاده از نظر تحلیلگران در افشای اطلاعات شرکتها ازجمله مواردی میباشد که در حوزه افشا برای این شرکتها در نظر گرفته شده است.
تسهیلات برای ناشران
وی با اشاره به تسهیلات در نظرگرفته شده برای شرکتها موجود در بازار برتر اذعان داشت: برای شرکتهایی که در بازار وارد میشوند به دلیل افشای اطلاعات دقیقتر و ساختار پاسخگویی بهتر در این شرکتها، تسهیلات خاصی در نظر گرفته خواهد شد که میتوان به اخذ وامها و احتساب این سهمها در حساب تضمین یاد کرد. وی گفت: تسهیل در فرآیند تامین مالی شرکتها، تخفیف در کارمزدهای معاملاتی این بازار و همچنین با توجه به امکان بینالمللی شدن بازار سرمایه با توجه به فضای آتی کشور این شرکتها میتوانند از اولویت در انتشار ابزارهای مالی بینالمللی استفاده کنند. همچنین در حوزه ابزار مشتقه به عنوان شرکتهایی قلمداد شوند که در حوزه مدیریت آنها میتوان شاهد تلاشهای ویژهای بود. خواجهنصیری افزود: این شرکتها با این شرایط میتوانند پیش رو باشند و سرمایهگذارانی که در معاملات این شرکتها مشارکت میکنند از افزایش نقدشوندگی، افزایش حد اعتباری و کاهش محدویتهای سهامداری تا حد ممکن برخوردار خواهند بود. وی خاطرنشان کرد: تسهیل در فرآیند تامین مالی و مشارکت بیشتر در فضای مدیریت بازار سرمایه در حقیقت مزیتهایی است که برای سرمایهگذاران و شرکتهای این بازار دیده میشود.
لطفاً براي ارسال دیدگاه، ابتدا وارد حساب كاربري خود بشويد