توافق برای دور بعدی مذاکرات

وزیران خارجه ایران و آمریکا عصر روز جمعه به وقت نیویورک برای دومین بار با حضور کاترین اشتون در چارچوب مذاکرات هسته‌ای با یکدیگر دیدار کردند.
خبرگزاری فرانسه به نقل از جان کری، وزیر امورخارجه آمریکا گزارش داد: ما همچنان امیدواری زیادی داریم که ایران و ۱+۵ بتوانند ظرف هفته‌های آینده به توافقی برسند که به نفع جهانیان باشد.
این اظهارات کری در حالی مطرح شد که وی برای دومین بار با همتای ایرانی خود و همچنین مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در نشستی در نیویورک حضور یافت.
حجت‌الاسلام والمسلمین حسن روحانی، رییس‌جمهوری اسلامی ایران روز جمعه در کنفرانس خبری در نیویورک گفت: نوبت انعطاف طرف مقابل در مذاکرات هسته‌ای فرا رسیده است. وی افزود: کشورهای جهان در انتظار حل مساله هسته‌ای ایران هستند.
رییس‌جمهور ایران با بیان اینکه هیچ زمانی مثل روزهای اخیر لحن جدی برای حل مساله هسته‌ای ایران ندیده بودم، گفت: ما واقعا در مذاکرات گذشته تا امروز انعطاف‌های لازم را داشتیم و اکنون نوبت طرف مقابل است که آنها انعطاف نشان دهند تا مساله حل شود.
علاوه بر این لوران فابیوس، وزیر امورخارجه فرانسه موضع متفاوتی با آمریکایی‌ها داشت و در خصوص مذاکرات با ایران و در حاشیه اجلاس سالانه مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک به خبرنگاران گفت:‌ تا این لحظه که من با شما صحبت می‌کنم پیشرفت ملموسی حاصل نشده است. وی ادامه داد: هدف یک توافق هسته‌ای این است که اطمین ان یابیم تهران تحت هیچ شرایطی به سلاح هسته‌ای دست پیدا نخواهد کرد. ما باید درباره‌ رآکتور اراک و سانتریفوژ رایزنی کنیم.
فابیوس ادعا کرد: اگر ایران از طرح‌های دستیابی به سلاح هسته‌ای چشم‌پوشی کند بنابراین نیازی به این تعداد سانتریفوژ نخواهد بود. از سوی دیگر وانگ مین، مذاکره‌کننده ارشد چین در مذاکرات هسته‌ای ایران و گروه ۱+۵ گفت: تمام طرف‌ها توافق کردند که دور بعدی مذاکرات را هر چه زودتر برگزار کنند.
به گفته این مقام ارشد چین، در جریان مذاکرات تمام طرف‌ها بر اراده سیاسی‌شان برای رسیدن به یک توافق جامع در کوتاه‌ترین زمان ممکن تاکید داشتند و درباره مسایل اصلی شامل غنی‌سازی اورانیوم به صورت سازنده، جدی و منعطف به منظور رفع نگرانی‌های طرف مقابل رایزنی کردند. به گزارش شینهوا، وانگ معتقد است که این مذاکرات به مرحله حساس و آخر خود رسیده است.
وی ابراز امیدواری کرد که تمام طرف‌های مذاکره‌کننده می‌توانند روی مسایل اصلی تمرکز کنند و یک راه‌حل که برای هر دو طرف سودمند و نتیجه برد- برد به همراه داشته باشد بیابند.
وانگ در ادامه یادآور شد: چین همچنین آماده است تا با تمام طرف‌های مذاکره‌کننده همکاری کند و به تلاش‌هایش برای حصول یک توافق جامع، عادلانه، متوازن و دارای نتیجه برد- برد ادامه دهد. ایران و گروه ۱+۵ که نزدیک به یک سال است در حال انجام مذاکره و رایزنی برای پایان دادن به اختلافات بر سر برنامه هسته‌ای ایران و لغو تحریم‌های بین‌المللی علیه این کشور هستند صبح روز گذشته به هفتمین دور این مذاکرات پایان دادند.
هفتمین دور مذاکرات هسته‌ای ایران و ۱+۵ از ۲۶ شهریورماه در نیویورک آغاز شده است. این مذاکرات در سطوح مختلف معاونان و کارشناسی و به طور دوجانبه و چندجانبه در ۱۰ روز گذشته دنبال شده است. مذاکرات نیویورک اولین مذاکرات در دوره تمدید گفت‌وگوهای هسته‌ای برای رسیدن به توافق جامع است.
این دور از مذاکرات با توجه به محدودیت زمان و پیچیدگی مباحث فنی، حقوقی برای دست یافتن دو طرف به پیشرفت ملموس حائز اهمیت است با این حال مقامات ایرانی از نداشتن پیشرفت درآن خبر می‌دهند. سیدعباس عراقچی، عضو ارشد تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای کشورمان روز پنجشنبه اعلام کرد: امیدوار بودیم در فرصت برگزاری مجمع عمومی سازمان ملل مذاکرات هسته‌ای پیشرفت داشته باشد اما این اتفاق هنوز نیفتاده است.
وی گفت: مذاکرات هسته‌ای به نقطه نفس گیری رسیده است و دو طرف وارد بسیاری از جزییات شده‌اند ولی هنوز در مسایل کلیدی نتوانسته‌اند به راه حل‌های مورد قبول دست یابند. در همین حال مقامات آمریکایی در موضعی متفاوت ارزیابی مثبتی از مذاکرات روزهای گذشته در نیویورک ارایه می‌کنند.
آمریکا در پیشنهادی که در برخی از رسانه‌هایش منتشر شد خواستار کاهش سانتریفوژهای ایران به یک هزار و ۵۰۰ ماشین شده است. این پیشنهاد از ایران می‌خواهد اتصال سایر سانتریفوژهایش را برای رفع نگرانی غرب از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای قطع کند.
مجید تخت‌روانچی با اشاره به طرح برخی پیشنهاد‌ها از سوی آمریکا اعلام کرد که طرح‌های مختلفی مطرح شده و من هم آنها را در مطبوعات آمریکایی دیده‌ام ولی هیچ گاه طرحی متقن در مذاکرات مطرح نشده است. عراقچی هم در این باره ضمن اشاره به ملاقات وزیران خارجه ایران و آمریکا با حضور کاترین اشتون که عصر روز پنجشنبه برگزار شد، گفت: برگزاری دومین نشست ‌سه‌جانبه می‌تواند نشانه خوبی باشد از اینکه احتمالا درک مشترکی حاصل خواهد شد. حشمت الله فلاحت پیشه، نماینده پیشین مجلس و کارشناس مسایل سیاسی نیز در رابطه با این مذاکرات در گفت و گو با خبر آنلاین درباره امکان بازگشت شرایط پیش از توافق ژنو گفت: اعتقاد من این است که براساس تجربیات دیپلماتیک بین‌المللی که وجود دارد بعید است وقتی طرفین یک مذاکره یک توافق ۷۰ درصدی دارند به پیش از آن توافق بازگردند. درحقیقت بازگشت به شرایط پیش از توافق ژنو یک استثنا خواهد بود. در مساله هسته‌ای ایران نیز همین گونه است به خصوص که این موضوع به قدری حساس است که کل نشست‌های سازمان ملل را تحت‌الشعاع قرار داده است. طرفین حساسیت‌های خاصی را دارند. دولت آقای روحانی این اراده را دارد که به نتیجه برسد. از سوی دیگر در دولت اوباما هم اکثر سیاست‌های ۱۶ بندی او با شکست مواجه شده است و بسیار اصرار دارد در مذاکرات به نتیجه برسند.
وی در ادامه افزود: باید امید داشت که مذاکرات به نتیجه برسد به خصوص که به صورت کم سابقه‌ای آمریکایی‌ها یک مشی جدیدی را اتخاذ کرده‌اند. تا پیش از این و از بعد از جنگ صدر همواره این‌گونه بوده است که آمریکایی‌ها ضرب‌الاجل مشخص می‌کردند و دیگران را وادار می‌کردند که با این مشی کنار بیایند اما درباره ایران راهکارهای عملیاتی برای برون رفت از بن‌بست ارایه می‌دهد.
فلاحت پیشه همچنین گفت: برای آن دسته از تحلیلگران ایرانی نگاه جمعی صفر یعنی همه یا هیچ دارند می‌گویم که باید نوع رفتار آمریکایی‌ها در قالب کلیت رفتارشان دید. تاکنون این بوده تنها خط قرمز موضوعی و ضرب‌الاجل زمانی تعیین می‌کردند اما در مورد ایران در طول دوره جدید مذاکرات دو طرح برای خروج از بن‌بست دادند. طرح اول که طرح برک اوت بود و طرح جدید آنها بحث پذیرش ۴۵۰۰ دستگاه سانتریفوژ ایرانی است. این نشان‌دهنده آن است که آمریکایی‌ها دغدغه خروج از بن‌بست دارند. البته هیچ‌کدام از این دو طرح قابل قبول نیست و با وجود همه شیطنت‌های موجود، ایرانی‌ها اقتدارشان را حفظ کردند.
وی درباره احتمال به نتیجه رسیدن مذاکرات تا پیش از موعد مقرر گفت: شاید عملا تمدید قرارداد برای سیاست خارجی دو کشور سودی نداشته باشد. زمانی که اجلاس مجمع عمومی پایان یابد و اوباما به کاخ سفید بازگردند وارد انتخابات میان‌دوره‌ای می‌شوند و عملا نمی‌توانند از ایران به عنوان یک برگ برنده استفاده کنند بلکه حتی ممکن است یک چکش انتخاباتی بشود.
وزیران خارجه ایران و آمریکا همچنین در روزهای گذشته یک دور مذاکرات دوجانبه را بدون حضور کاترین اشتون برگزار کردند. قرار بود دیداری میان وزیر خارجه کشورمان با وزیران خارجه سه کشور اروپایی (انگلیس، فرانسه و آلمان) روز جمعه برگزار شود که به گفته دیپلمات‌ها به دلیل مهیا نشدن شرایط و پیشرفت اندک در مذاکرات، این نشست برگزار نشد.
بنابراعلام منابع نزدیک به مذاکرات، طی روزهای اخیر (چهارشنبه و پنچشنبه) مذاکرات در دو سطح معاونان و کارشناسی دنبال شده است. ملاقات معاونان وزیر خارجه کشورمان با نمایندگان روسیه و سه کشور اورپایی در همین چارچوب انجام شده است.