توده خشمگین

گروه جهان- احساسات ضدآمریکایی و ملی‌گرایانه در عراق پس از حملات هوایی واشنگتن به پایگاه‌های نظامیان عراقی در مناطق مرزی این کشور با سوریه تشدید شده است. شورای امنیت ملی عراق از بازنگری در روابط خود با آمریکا در چارچوب همکاری‌های سیاسی، امنیتی و حقوقی خبر داده است.
معترضان خشمگین عراقی هم دیروز به سفارت آمریکا در عراق حمله کرده و در اصلی سفارتخانه را شکسته، به داخل رفته و سالن پذیرش این ساختمان را به آتش کشیدند. این در حالی است که پیش از آن گزارش شد نزدیک به ۸۰ کارمند سفارت آمریکا در بغداد به اربیل منتقل شده‌اند. در عین حال خبرهایی از خروج سفیر آمریکا در عراق به گوش می‌رسد. گفته می‌شود متیو تولر، سفیر آمریکا در عراق، بغداد را به سمت مکانی نامعلوم ترک کرده است. فرماندهان حشدالشعبی تاکید کرده‌اند که انتقام جنایت واشنگتن علیه مقاومت عراق را خواهند گرفت. تمام پایگاه‌های آمریکا در عراق به صورت آماده‌باش کامل درآمده‌اند.
دیروز صدها نفر در اعتراض به حمله آمریکا به مواضع کتائب حزب‌الله در مقابل سفارت این کشور در بغداد، پایتخت عراق تجمع کردند. به گفته رویترز، قیس خزعلی رهبر گروه عصائب اهل حق و همچنین بسیاری دیگر از رهبران ارشد شبه‌نظامیان تحت حمایت ایران در میان معترضان بودند.
اکنون جامعه عراق اعم از سیاسی و غیرسیاسی برای بیرون راندن آمریکا از خاک خود متحد شده‌اند، کمااینکه تمام رهبران سیاسی و احزاب عراقی حمله آمریکا را محکوم کرده و خواستار اخراج نظامیان آمریکایی از این کشور شده‌اند. معترضان گفته‌اند تا خروج نظامیان آمریکایی از عراق در تحصن باقی خواهند ماند. در این میان نکته حائزاهمیت این است که پافشاری معترضان مبنی بر اخراج نظامیان آمریکایی حتی به میزان اندک هم می‌تواند باعث قدرت گرفتن حشدالشعبی و به تعبیری محکم شدن جای پای ایران در عراق باشد. افزایش وزنه قدرت ایران در عراق نتیجه‌ای نیست که در ابتدای امر آمریکا با حمله به پایگاه‌های نظامی حزب‌الله در پی آن بوده باشد، اما حال گویی ورق به زیان واشنگتن در بغداد در حال چرخیدن است.
فرانس‌پرس در گزارش خود آورده است که نیروهای آمریکایی مستقر در درون سفارت برای جلوگیری از ورود معترضان و متفرق کردن آنها اقدام به شلیک گلوله‌های گاز اشک‌آور و پرتاب نارنجک‌های صوتی کرده‌اند. این تجمع دو روز پس از حمله هوایی مواضع کتائب حزب‌الله در سوریه و عراق برگزار شد که در جریان آن دست‌کم ۲۵ نفر کشته شدند.
به گزارش آسوشیتدپرس معترضان شعار «مرگ بر آمریکا» سر می‌دادند و در تلاش بودند وارد ساختمان سفارت شوند. در پی این امر، تمام نیروهای امنیتی سفارت به داخل ساختمان منتقل شدند. بر اساس این گزارش حمله‌کنندگان به سفارت آمریکا بخشی از شرکت‌کنندگان در مراسم تشییع جنازه ۲۵ نفری بودند که در جریان حمله هوایی آمریکا به پایگاه نظامیان حشدالشعبی در استان الانبار کشته شدند. این افراد برای دسترسی به سفارت با عبور از کلیه ایستگاه‌های بازرسی وارد حریم منطقه سبز امنیتی شدند که سفارت آمریکا و دفاتر دیپلماتیک بسیاری از کشورها در آن واقع شده است.
به گزارش فرانس‌پرس، بخش عمده‌ای از تظاهرکنندگان لباس فرم نظامیان حشدالشعبی را به تن داشته و تعدادی زن در میان آنها دیده می‌شده که پرچم‌های عراق و گروه‌های وابسته به نیروهای مردمی عراق را در دست داشتند.
خروج ۸۰ کارمند سفارت آمریکا از بغداد
یک مقام امنیتی در منطقه کردستان عراق از خروج بیش از ۸۰ کارمند سفارت آمریکا در بغداد به اربیل، پس از حمله واشنگتن به مقرهای حشدالشعبی در استان الانبار خبر داد. او توضیح داد: سفارت آمریکا در پایتخت عراق، تعدادی از کارمندان خود را به کنسولگری خود در شهر اربیل انتقال داده و این اقدام به دلیل تهدیدهای احتمالی علیه سفارت آمریکا در بغداد، در پی حمله هوایی اخیر این کشور به مقرهای حشدالشعبی در شهرستان القائم در استان الانبار صورت گرفت.
این منبع تصریح کرد کارمندان مذکور، یکشنبه‌‌شب گذشته پس از بمباران مواضع حشدالشعبی در الانبار، وارد شهر اربیل شده‌اند.
جنگنده‌های ارتش آمریکا، یکشنبه‌شب‌ چند مقر گردان‌های حزب‌الله مرتبط با سازمان حشدالشعبی عراق را در مرز سوریه بمباران کردند و وزارت دفاع آمریکا با صدور بیانیه‌ای این حمله را تایید کرد.
منابع حشدالشعبی نیز اعلام کردند که در این حمله هوایی، دست‌کم ۲۸ نفر از نیروهای حشدالشعبی از جمله یکی از فرماندهان آن و دو معاون وی و معاون منابع فرمانده تیپ ۴۵ شهید و ۵۱ نفر دیگر مجروح شدند.
بازنگری در روابط
این در حالی است که شورای امنیت ملی دولت عراق با صدور بیانیه‌ای اعلام کرد حملات هوایی ایالات متحده، عراق را برای حفاظت از خود و حاکمیت این کشور به بازبینی روابط و چارچوب همکاری‌های امنیتی، سیاسی و حقوقی با آمریکا وادار می‌کند. در این بیانیه نیروهای ایالات متحده متهم شده‌اند که براساس اولویت‌های سیاسی خود تصمیم گرفته‌اند و کاری به منافع دولت و ملت عراق نداشته‌اند.
شماری از نمایندگان مجلس و شهروندان عراقی هم به شدت از حمله آمریکا به کتائب حزب‌الله انتقاد کردند. تظاهرات ضددولتی بی‌سابقه در شهرهای جنوبی عراق عملا تبدیل به تظاهرات ضدآمریکایی شد و معترضان پرچم‌های ایالات متحده را به آتش کشیدند. ده‌ها نفر از نمایندگان پارلمان عراق هم با امضای طرحی خواستار بازبینی فوری قرارداد همکاری نظامی میان بغداد و واشنگتن شدند که مجوز حضور قانونی ۵۲۰۰ نظامی آمریکایی در عراق را می‌دهد.
واکنش عبدالمهدی به آگاهی از حمله آمریکا
عادل عبدالمهدی در واکنش به اینکه نیم‌ساعت پیش از حمله جنگنده‌های آمریکایی به عراق از موضوع مطلع بوده است، اعلام کرد: تلاش کردم با حشدالشعبی تماس بگیرم اما حمله به سرعت اجرا شد. یک ساعت بعد از تماس مارک اسپر، وزیر دفاع آمریکا نبود که حمله انجام شد.
وی تاکید کرد: اسپر بعد از انجام حمله برای صحبت درباره این موضوع تماس گرفت و من خشم شدید خود را به او ابراز داشتم و بر مخالفت دولت عراق بر اتفاقی که افتاد، تاکید کرده و گفتم که تدابیر لازم را لحاظ خواهیم کرد. عبدالمهدی در جلسه کابینه اظهار کرد: بعد از حادثه پایگاه «کی وان» راس ساعت ۷ (به وقت محلی) تماس با وزیر دفاع آمریکا برقرار شد.
وی اضافه کرد: اسپر گفت آمریکا حملاتی را به پایگاه‌های گردان‌های حزب‌الله عراق خواهد داشت و این حمله ظرف ساعات آینده روی خواهد داد، من به او گفتم چنین اقدامی خطرناک و خشونت‌آمیز است و باید درباره این مسائل مذاکره کنیم، تحقیقات همچنان روی حمله به پایگاه نیروهای آمریکایی ادامه دارند و طرفی که اقدام به حمله به پایگاه کی وان (K1) داشته هنوز مشخص نشده است.
عبدالمهدی تاکید کرد: اسپر گفت تصمیم گرفته شده و من این موضوع را اطلاع دادم. ما تلاش کردیم فرماندهان امنیتی و حشدالشعبی را مطلع سازیم که حمله‌ای رخ خواهد داد. نخست‌وزیر مستعفی تاکید کرد: حمله به مواضع تیپ‌های ۴۵ و ۴۶ حشدالشعبی تجاوز بود و تلاش کردیم مانع آن شویم اما متاسفانه این حمله اتفاق افتاد.
او تصریح کرد: حمله آمریکا به مواضع حشدالشعبی در شهر القائم تجاوز خطرناک و اقدامی گناهکارانه است و تبعات خطرناکی خواهد داشت. عبدالمهدی گفت: دولت سیاست بی‌طرفی را بین گروه‌های مسلح و نیروهای آمریکایی دنبال می‌کند. او همچنین ادامه داد: جنگنده‌های آمریکایی که این حملات را انجام دادند از داخل عراق نیامده بودند، حمله بر هیچ ادله‌ای استناد نداشت بلکه نتیجه تنش بین ایران و آمریکا بود.
گفت‌وگوی پمپئو با ولیعهد عربستان
در پی حملات آمریکا به مواضع وابسته به گردان‌های حزب‌الله عراق، ولیعهد عربستان با وزیر خارجه آمریکا تماس تلفنی برقرار کرد. محمد بن‌سلمان در تماس تلفنی با مایک پمپئو درباره تحولات منطقه و تلاش‌ها برای تقویت امنیت و ثبات گفت‌وگو کرد. ولیعهد عربستان همچنین با تارو کونو، وزیر دفاع ژاپن درباره جنبه‌های همکاری دوجانبه در امور دفاعی و اوضاع منطقه و جهان گفت‌وگوی تلفنی کردند.
همچنین وزیر خارجه آمریکا به دنبال حملات کشورش به عراق و سوریه با محمد بن زاید، ولیعهد ابوظبی و بنیامین نتانیاهو تماس تلفنی برقرار و این حملات آمریکا را بررسی کرد. او گفت آمریکا اقدامات جدی برای حفاظت از منافع خود انجام خواهد داد. پمپئو با آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل هم وضعیت سوریه و عراق را بررسی کرد.
در همین رابطه وزارت خارجه آمریکا در بیانیه‌ای اعلام کرد دو طرف حملات اخیر در عراق را بررسی کردند که به کشتن یک شهروند آمریکایی و به خطر افتادن جان تعدادی از آمریکایی‌ها منجر شد. وزیر خارجه آمریکا در این گفت‌وگو مدعی شد هدف از اقدامات دفاعی آمریکا بازداشتن حمایت‌گران برخی از گروه‌های عراقی است.
رایزنی امیر قطر و رییس‌جمهور عراق
امیر قطر در جریان تماسی تلفنی با رییس‌جمهور عراق در خصوص آخرین تحولات در عراق و منطقه گفت‌وگو کرد. تمیم بن حمد آل‌ثانی، امیر قطر در این تماس با برهم صالح، رییس‌جمهور عراق درباره آخرین تحولات عراق بحث و تبادل‌نظر کرد. همچنین امیر قطر بر تمایل کشورش به برقراری امنیت و ثبات در عراق تاکید کرد. عراق چند ماهی است که شاهد اعتراضات گسترده علیه فساد است که در نتیجه آن عادل عبدالمهدی از پست نخست‌وزیری این کشور استعفا داد.
نگرانی‌ مسوولان آمریکایی درباره انتقام حشدالشعبی
مسوولان نظامی آمریکایی اعلام کردند احتمال هر گونه اقدامات تلافی‌جویانه را در واکنش به حملات هوایی آمریکا به مواضع گردان‌های حزب‌الله وابسته به حشدالشعبی در عراق و سوریه از نزدیک پیگیری می‌کنند و ممکن است با چرخه عملیات تلافی‌جویانه روبه‌رو شوند.
رهبر یکی از گروه‌های عراقی در پی حملات هوایی آمریکا که منجر به کشته شدن دست‌کم ۲۵ نفر شد، نسبت به واکنش قاطع علیه نیروهای آمریکایی در عراق هشدار داد. مسوولان نظامی آمریکا که به شرط عدم انتشار نام‌شان با رویترز مصاحبه کردند، گفتند شکی ندارند که حشدالشعبی به‌گونه‌ای واکنش نشان خواهند داد. یکی دیگر از مسوولان نظامی آمریکایی هم گفت این نگرانی وجود دارد که حوادثی که طی روزهای گذشته رخ داده به چرخه اقدامات تلافی‌جویانه منجر شود. این منابع به رویترز گفتند نیروهای آمریکایی در حال حاضر در انتظار واکنش حشدالشعبی و حامیان آن هستند.