حذف بخش خصوصی

در حالی که انحصار در واردات نهاده‌های دامی یکی از چالش‌های جدی بازار این اقلام است، واردکنندگان خواستار رفع مصوبات تبعیض‌آمیزی هستند که منجر به حذف بخش خصوصی از چرخه واردات شده است.
بازار نهاده‌های دامی ماه‌هاست با نابسامانی دست و پنجه نرم می‌کند و با وجود آنکه دولت حجم قابل توجهی ارز ترجیحی ۴۲۰۰ تومانی را به واردات این اقلام اختصاص داده اما این اقلام یا به دست تولیدکننده واقعی نمی‌رسد یا اگر می‌رسد، منجر به تولید نمی‌شود و از بازار ازاد سر درمی‌آورد. این نابسامانی که طی دو ماه اخیر به اوج رسیده، منجر به صعود بی‌سابقه قیمت مرغ و تخم‌مرغ شده است.
انحصار در واردات از جمله مسائلی است که در شکل‌گیری شرایط فعلی بازار نقش داشته است و اخیرا مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی نیز در گزارشی به تحلیل چالش‌های توزیع و تامین خوراک مرغداری‌های کشور پرداخته و عنوان کرده بود: رفع انحصار در واردات نهاده‌های دامی یکی از راهکارهای حل چالش بازار نهاده‌های دامی است. در گزارش این مرکز آمده بود: به ‌منظور اصلاح روند تامین و توزیع نهاده‌ها در کوتاه‌مدت لازم است ضمن تنوع‌بخشی به سبد خوراک دام، رانت‌های موجود و عوامل عدم شفافیت در این زنجیره حذف شود. اصلاح روند فعلی جمع‌آوری و گزارش‌دهی آمار و ارتقای کیفی و به‌روزرسانی سامانه‌ها و مرتبط کردن کامل آنها، از واردات نهاده تا قرار گرفتن آن در اختیار مرغدار و نیز نهایتا عرضه محصول نهایی توسط مرغدار به بازار مصرف باید مد نظر قرار گیرد.
نیاز به رفع مصوبات تبعیض‌آمیز
حجت ورمزیاری عضو هیات علمی دانشگاه تهران نیز در گفت‌وگو با مهر، انحصار در واردات نهاده‌های دامی را یکی از دلایل چالش فعلی بازار عنوان کرد و خواستار رفع آن شد. در همین ارتباط اتحادیه واردکنندگان نهاده‌های دام و طیور در نامه‌ای به معاون وزیر صمت و دبیر ستاد تنظیم بازار کشور، خواستار رفع مصوبات تبعیض‌آمیزی شدند که منجر به حذف بخش خصوصی از چرخه واردات نهاده‌های دامی می‌شود.
در بخشی از نامه اتحادیه واردکنندگان نهاده‌های دام و طیور ایران به دبیر ستاد تنظیم بازار آمده است: به استحضار می‌رساند در ادامه سیاست‌های مبتنی بر حذف بخش خصوصی از فعالیت‌های تجاری و اقتصادی کشور از طریق ایجاد مقررات تبعیض‌آمیز برای شرکت‌های دولتی، اخیرا و در جلسه ۱۱۴ کارگروه ستاد تنظیم بازار مصوبه دستور دوم درج گردیده مبنی بر اینکه «بیش‌بود‌های شرکت پشتیبانی امور دام در ارتباط با خریدهای آن شرکت از روسیه در بازه زمانی ۱۶/۵/۹۷ تا ۵/۵/۹۸ مورد تایید است.»
مزید استحضار اینکه بخش خصوصی کشور در همان دوره زمانی برای واردات نهاده از بازار روسیه با قیمت‌های به مراتب پایین‌تر (سوابق موجود در گمرک ایران) و با هزینه‌های انتقال تا بیش از ۱۵ درصد اقدام به واردات کرده است. همچنین درخواست‌های مکرر ارائه شده نیز جهت واردات با همان منابع ارزی و به نرخ‌های پایین‌تر توسط شرکت‌های بخش خصوصی در همان مقطع نیز بدون پاسخ مانده بود.
این قبیل رویه‌ها علاوه بر مجوز خروج ارز اضافه از کشور می‌تواند مشوقی برای دولتی‌تر شدن اقتصاد باشد که عملا برخلاف کلیه سیاست‌ها و راهبردهای کلان کشور و موجبات ناامیدی بیش از پیش فعالان بخش خصوصی خواهد بود.
بنابراین منصفانه و مطلوب‌تر آن است که رویه‌های یگانه و واحدی بین بخش دولتی و خصوصی برقرار باشد. بنابراین استدعا دارد در اسرع‌وقت نسبت به بازنگری و اصلاح مصوبه یادشده مبتنی بر مبانی کارشناسی و راهبردهای کلان تجاری کشور دستور لازم مبذول شود.
کوتاهی شرکت‌های بیمه در جبران خسارت واردکنندگان نهاده‌ها
در این خصوص همچنین یک مقام مسوول در اتحادیه واردکنندگان نهاده‌های دام و طیور خواستار تغییر رویه شرکت‌های بیمه در قبال بیمه صاحبان محموله‌های وارداتی شد. علیرضا شریفی عضو کارگروه بیمه و مالیات اتحادیه واردکنندگان نهاده‌های دام و طیور ایران اظهار کرد: متاسفانه شرکت‌های بیمه خسارتی را که به واردکنندگان نهاده‌های دامی در مسیر تامین کالا وارد می‌شود، به صورت کامل پرداخت نمی‌کنند.
وی افزود: بر اساس قوانین تجاری، واردکنندگان ملزم هستند کالاهای خود را از مبدا تا مقصد بیمه کنند و البته واردکنندگان نیز علاقه‌مند به پوشش ریسک خود توسط شرکت‌های بیمه هستند ولی این بیمه صرفا باید توسط شرکت‌های بیمه داخلی صورت بگیرد.
عضو کارگروه بیمه و مالیات اتحادیه واردکنندگان نهاده‌های دام و طیور ایران افزود: با وجود پرداخت حق بیمه‌های گزاف، متاسفانه در صورت وارد شدن خسارت به محموله کالاهای وارداتی، شرکت‌های بیمه هیچ‌گونه تعهدی را نسبت به جبران کامل خسارت بر عهده نمی‌گیرند.
شریفی تصریح کرد: عملکرد شرکت‌های بیمه در قبال واردکنندگان کالا به نحوی است که پرداخت حق بیمه کالاهای وارداتی به نوعی عوارض واردات و به تعبیری، وظیفه و تعهد واردکننده و به مثابه دین به شرکت بیمه، محسوب می‌شود و شرکت‌های بیمه در صورت ورود خسارت به واردکنندگان حاضر به جبران کامل خسارت آنها نیستند.
عضو اتحادیه واردکنندگان نهاده‌های دام و طیور ایران خاطرنشان کرد: با توجه به پرداخت حق بیمه و خساراتی که به واردکنندگان در مسیر تامین کالای اساسی مورد نیاز کشور تحمیل می‌شود، لازم است شرکت‌های بیمه نسبت به انجام وظایف و تعهدات خود در قبال بیمه‌گذاران اقدام کنند و برای تحقق این امر نیاز به تغییر رویکرد در فعالیت شرکت‌های بیمه‌ای کشور است.
وی یادآور شد: اتحادیه واردکنندگان نهاده‌های دام و طیور ایران مساله عدم پایبندی شرکت‌های بیمه‌ای به تعهداتی که در قبال بیمه‌گذاران دارد را از طریق سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان، بیمه مرکزی و شورای رقابت پیگیری می‌کند.