حسین انتظامی در سازمان سینمایی

گروه فرهنگ – دولت حسن روحانی با ادعای گردش نخبگان و استفاده از ظرفیت مدیریتی تمامی گروه‌های سیاسی روی کار آمد‌. روحانی اعتقاد داشت در دو دولت گذشته و در دوران ریاست‌جمهوری محمود احمدی‌نژاد حلقه بسته مدیران دولتی کار را به تحریم و مشکلات اقتصادی و نابودی صنعت و فرهنگ کشور کشاند‌.

مردمی که در انتخابات‌های سال ۱۳۹۲ و ۱۳۹۶ به پای صندوق رای رفتند و نام روحانی را روی برگه نوشتند انتظار داشتند آن حلقه مدیریتی بسته شکسته شود و افرادی با نام‌های تازه و همسو با مردم سر کار آیند‌. انتظاری که گویا قرار نیست هیچ وقت به واقعیت بدل شود‌. حلقه مدیریتی دولت شکسته شد اما این شکستن به معنی وزیدن هوای تازه در ساختار دولت نبود‌. روحانی و دولتمردانش نشان دادند نه تنها اعتقادی به ورود عقاید گوناگون و نام‌های تازه به فضای مدیریتی کشور ندارند بلکه با نگاهی بسته‌تر و کانالیزه شده اطرافیان‌شان را انتخاب می‌کنند‌.

آخرین نمونه از تصمیمات اینچنینی در دولت تدبیر و امید، انتخاب حسین انتظامی به عنوان سرپرست سازمان سینمایی بود‌. حسین انتظامی که هیچ سابقه سینمایی در کارنامه مدیریتی‌اش ندارد در حالی به ریاست این سازمان مهم تکیه می‌زند که ده‌ها فرد سینمایی و پیشکسوت هنر هفتم توانایی مدیریت مجموعه سینما را دارا هستند‌.

انتظامی که در دولت‌های اول و دوم روحانی به عنوان معاونت مطبوعاتی ایفای نقش کرده و جماعت رسانه‌ای دل خوشی از او ندارند‌، این روزها درگیر انتخاب نماینده مدیران مسوول در هیات نظارت بر مطبوعات نیز هست‌. دولت روحانی نمی‌خواهد هیچ کرسی را به صاحبان اصلی‌اش واگذار کند‌.

نمونه این انتصابات در دولت روحانی فراوان است‌. گردش امثال سلطانی‌فر یا صالحی‌امیری یا مونسان و دیگران در پست‌های مدیریتی دولت روحانی بدون داشتن سابقه قبلی مشتی نمونه خروار است‌.

سینما اما روایت دیگری دارد‌. اهالی هنر هفتم سال‌هاست با ورود افراد غیرمتخصص در بدنه خود دست به گریبان هستند‌. افرادی که نه سابقه‌ای در سینما دارند و نه حتی می‌توان گفت علاقه‌ای به هنر هفتم‌. قانون بازنشستگی محمدمهدی حیدریان را از ریاست سازمان سینمایی برکنار کرد و فرصت این بود تا پیشکسوتی از اهالی خود سینما عهده‌دار این مسوولیت شود‌. اما باز هم قرعه به نام مدیری دولتی و نه چندان موفق افتاد، حسین انتظامی‌.

برنامه‌های نیمه‌تمام حیدریان

محمدمهدی حیدریان در حالی که فقط یک سال و نیم از حضورش در راس مدیریت می‌گذرد، سازمان سینمایی را ترک کرد، آن هم در شرایطی که تنها برخی از وعده‌هایش عملی شدند‌.

در پی ابلاغ قانون منع به‌کارگیری بازنشستگان در مراکز و سازمان‌های دولتی؛ محمدمهدی حیدریان – رییس سازمان سینمایی- مجبور به رفتن از سازمانی شد که اسفند سال ۹۵ سکانداری آن را به جای حجت‌الله ایوبی برعهده گرفته بود و در واقع پس از ۱۰ سال دوباره به عرصه مدیریت سینما برگشته بود‌.

در این مدت حدودا ۲۰ ماهی که این مدیر باسابقه در سازمان سینمایی بود، اگرچه در بسیاری از برنامه‌های سینمایی پاسخگوی سوالات خبرنگاران می‌شد، اما بیشتر تلاش می‌کرد از هر حاشیه و جنجالی دوری کند و بر همین اساس حتی تنها نشست خبری که اسفند سال ۹۶ برگزار کرد، بدون هیچ‌گونه اظهارنظری جریان‌ساز پیش رفت و بیشتر به ارائه گزارش عملکرد و جواب‌های سیاستمدارانه محدود شد‌.

حیدریان‌ زمانی که پست ریاست سازمان سینمایی را پذیرفت با تاکید بر اینکه «از تغییر نباید هراس داشت»، در اولین سخنانش اولویت‌های خود را این‌طور برشمرد: «نظارت مستمر بر عملکرد خودمان و دیگران، سبک‌سازی سازمان و رفتن به سمت تحقق نظام صنفی هنری و واگذاری بیشتر مسوولیت‌ها به فعالان، افزایش سهم بیشتر فرهنگی و اقتصادی در سینمای جهان، زمینه‌سازی برای طراحی و تحقق نهضت تولید محتوا، همسویی آیین‌ها و جشنواره‌ها در سطح منطقه‌ای – ملی و جهانی با اهداف و برنامه‌های سینمای کشور، همسویی نگاه حمایتی و تشویقی در همه سطوح با اهداف برنامه سینمای کشور، تحقق هماهنگی میان ارشاد و سایر سازمان‌های موثر و فعال در حوزه فرهنگ با تمرکز مسوولیت‌های ارشاد به عنوان متولی فرهنگ عمومی و رفع ناهماهنگی‌های قبلی، گسترش بازار محصولات سینما اعم از اکران، نمایش خانگی و داستانی، مستند و فیلم کوتاه و همزمان گسترش بازار فعالیت و رشد کیفی آنها و در نتیجه رونق صنعت سینما‌.»

او علاوه بر اینها کمیته‌ای را برای تعیین تکلیف فیلم‌های توقیفی یا به قول خودش مشکل‌دار راه انداخت تا برخی فیلم‌هایی که در چند سال اخیر مُهر توقیف خورده بودند یا با اصلاح، رنگ اکران ببینند یا کلا تعیین تکلیف شوند چون معتقد بود نباید فیلم‌های مشکل‌دار در برزخ نگه داشته شوند‌. این پروسه اگرچه طولانی شد اما در نهایت خروجی کاملا موفقی نداشت چرا که با وجود به نمایش درآمدن فیلم‌هایی همچون «عصبانی نیستم» و «خانه دختر» که تغییرات اصلاحی آنها هم جای بحث دارد، تعداد دیگری فیلم باقی ماند که تا این لحظه به سرانجام مطلوبی در اکران نرسیدند از جمله «آشغال‌های دوست‌داشتنی»، «خانه پدری»، «خرس»، «گزارش یک جشن» و «رستاخیز». البته گفته شده احتمالا فیلم «آشغال‌های دوست‌داشتنی» جزو فیلم‌هایی است که با اصلاحات انجام شده مشکلی برای اکران ندارد و مدتی قبل هم یک عضو کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی از پیگیری‌های این کمیسیون برای اکران فیلم سینمایی «آشغال‌های دوست‌داشتنی» خبر داده و اظهار امیدواری کرده بود که این فیلم در فصل پاییز اکران شود که البته تا الان خبری نشده است‌.  در ابتدای حضور حیدریان در سازمان سینمایی گمانه‌زنی‌هایی از تعطیلی گروه سینمایی هنر و تجربه شنیده می‌شد که جدی نبود و البته با تغییراتی این گروه به کارش ادامه داد‌.  اصلاح نظام تهیه‌کنندگی، نظام اکران و تعیین رده‌بندی سنی فیلم‌ها از دیگر برنامه‌های اعلام‌‌شده او بود که اخیرا رده‌بندی سنی فیلم‌ها در دستور کار اجرایی شدن قرار گرفت و برای هر فیلم یک گروه سنی مشخص خواهد شد‌. همچنین آیین‌نامه جدیدی هم برای اکران فیلم‌ها تدوین شد که برنامه آن با تعریف شورایی به نام «کارگروه اکران» برای تنظیم جدول اکران و مسائل مربوط به نمایش فیلم‌ها پیگیری می‌شود‌.

اما یکی از مسائلی که در دوره مدیریت حیدریان بر آن تاکید می‌شد سینمای کودک بود و او در نشست خبری خود حتی اعلام کرد: «به دنبال برنامه‌ای فراتر از سرگروه سینمایی کودک هستیم.» که در این باره هم نه تنها اتفاقی نیفتاد بلکه شورای سیاستگذاری سینمای کودک نیز عملا رو به تعطیلی رفت و با وجود وعده‌ای که برای حضور نیروهای جوان‌تر در کنار افراد باسابقه داده شد، نتیجه مشخصی حاصل نشده است‌.

حیدریان اگرچه در این مدت از جنجال و حاشیه دوری کرد، اما شبکه‌ نمایش خانگی یکی از زیرمجموعه‌های حاشیه‌دار او محسوب می‌شد تا جایی که به توقیف موقت یک سریال این شبکه (ممنوعه) ختم شد، آن هم در شرایطی که او بارها بر نهضت تولید محتوا در این شبکه تاکید می‌کرد ولی این را هم باید مورد توجه قرار داد که میزان تولید و استقبال از این شبکه در سال‌های اخیر رو به افزایش رفت‌.  آغاز تاسیس کاخ جشنواره با شهرداری و برخی دیگر از نهادها، مرکز سینمایی شدن استان قم در حوزه معناگرا، وارد شدن سینما به بورس، رونق بیشتر VOD و جهانی شدن سینمای ایران از دیگر وعده‌های حیدریان در زمان حضورش در سازمان سینمایی بود که برخی از آنها کمتر و برخی دیگر بیشتر پیگیری و جامه عمل پوشانده شدند، با این حال آنچه از شواهد برمی‌آید این است که رییس سابق سازمان سینمایی ارتباط خوبی با اصناف سینمایی داشته و این را مدیرعامل خانه سینما در نشست اخیری که هیات مدیره خانه سینما با خبرنگاران داشت، به صراحت اعلام و از تلاش‌های انجام شده قدردانی کرد‌.

او چند روز قبل در یکی از آخرین احکامی که صادر کرد، لادن طاهری مدیر فیلمخانه ملی ایران را به جای علیرضا قاسم‌خان(دیگر مدیر بازنشسته) سرپرست موزه سینما کرد و شامگاه گذشته ۲۶ آبان‌ماه هم خبر انتصاب حسین انتظامی به سرپرستی سازمان سینمایی منتشر شد‌. حیدریان همچنین چند روز قبل در حاشیه جشنواره فیلم کوتاه تهران با تاکید بر اینکه اگر بنا به رفتنش از سازمان سینمایی باشد، در وزارت ارشاد می‌ماند چون برای جدایی‌اش از سینما دیر است، گفته بود: سینما از ابتدای امسال دوره جدید خود را بر مبنای یک برنامه شروع کرده و قطعا این برنامه ادامه پیدا خواهد کرد چون وزیر محترم ارشاد (سیدعباس صالحی) و دیگر همکاران بر این هستند که برنامه را دست کم تا آخر این دولت ادامه دهیم و از این بابت نگرانی نداریم‌.