خبر

مذاکره در سنگاپور
مانا اسکویی* – در نشست وزرای خارجه «اتحادیه کشورهای جنوب شرقی آسیا» (آ‌‌سه‌‌‌آن) که امروز در سنگاپور به پایان رسید، وزرای خارجه آمریکا، روسیه، چین و ایران هم حضور داشتند که در دیدارهای جداگانه و دو‌طرفه در حاشیه این نشست به گفت‌و‌گو پرداختند. در شرایط کنونی‌ به عبارتی در هنگامه جنگ کلامی تهران- واشنگتن و در حالی که به نخستین مرحله تحریم آمریکا نزدیک شده‌ایم، حضور وزرای خارجه آمریکا، روسیه، چین و ایران در سنگاپور و گفت‌و‌گوهای دوجانبه آنها بالقوه می‌تواند‌ حساسیت‌برانگیز باشد.
به عبارت دیگر با توجه به اینکه مسکو و پکن با وجود حفظ رابطه استراتژیک خود با واشنگتن، مهم‌ترین شرکای سیاسی- تجاری تهران در دوران پس از تحریم‌های آمریکا به حساب می‌آیند، رایزنی وزیر خارجه ایران با همتایان روسی و چینی‌ در قالب بیانیه‌ای متداول، می‌تواند ارتباطی با افزایش جنگ کلامی تهران- واشنگتن نداشته باشد و در نهایت مرتبط با مذاکره نباشد. اما بی‌تردید‌ اهمیت و ضرورت سفر وزیر خارجه ایران در شرایط کنونی به سنگاپور، فقط برای تاکید بر روابط دوجانبه با مسکو و پکن و امضای تفاهمنامه همکاری با «آ‌‌سه‌‌آن» نمی‌تواند ارزیابی شود‌ چراکه آنچه در هنگامه تحریم و جنگ لفظی و مشکلات داخلی، برای تهران می‌تواند و باید واجد استرس و حساسیت باشد، بسیار فراتر از امضای تفاهمنامه با کشورهای عضو «آ‌سه‌‌آن» است. در واقع ذات و اصول دیپلماسی، اقتضا می‌کند که از فرصت‌ها‌ حتی اندک و کوچک هم برای گذر از بحران و اجتناب از درگیری نظامی استفاده کرد، به ویژه هنگامی که شرکای همه‌کاره و همه‌جوره ایران (مسکو و پکن) که قرار است جور بقیه را در دوران تحریم بکشند و ایران را در دور زدن تحریم کمک کنند، همزمان با وزیر خارجه آمریکا در سنگاپور حضور داشته باشند و آن وقت تهران از دیپلماسی برای منافع کشور سود نبرد‌؟ اگر پاسخ منفی باشد‌، باید «منافع ملی» را وارونه تعریف کرد، هرچند همین دو شریک، بارها و بارها، آشکار و پنهان، منافع ما را زیر پا گذاشته‌ و خود از امضا‌کنندگان قطعنامه‌های ضد ایران بوده و هم‌اینک نیز از اجرای تحریم‌های جدید، از هر بابت سود می‌برند. به هر حال امید است حضور توامان وزرای خارجه ایران، آمریکا، روسیه و چین بتواند‌ به خروج کشورمان از این بحران کمک کند.* تحلیلگر سیاست بین‌الملل
osk.ma@yahoo. com

پشت پرده برکناری رکس تیلرسون
ممانعت از حمله عربستان و امارات به قطر
پایگاه خبری «Intercept» فاش کرد رکس تیلرسون، وزیر خارجه سابق آمریکا در پی اینکه «خشم» امارات و عربستان را به دلیل تلاش‌هایش برای اجتناب این دو کشور از مداخله نظامی علیه قطر برانگیخت، پست خود را از دست داد‌.
به گزارش ایسنا، راشاتودی به نقل از پایگاه خبری اینترسپت در گزارشی اعلام کرد: رکس تیلرسون، وزیر خارجه پیشین آمریکا از عربستان سعودی و امارات خواسته بود هرگونه حمله علیه قطر را متوقف کنند. احتمال می‌رود همین مساله باعث برکناری او از سمتش شده باشد‌. در واقع عربستان سعودی و امارات متحده عربی برای خروج تیلرسون از وزارت خارجه آمریکا لابی کردند‌.
در واقع دشمنی این دو کشور پادشاهی عرب علیه تیلرسون پس از تلاش وی برای جلوگیری از هرگونه حمله نظامی علیه قطر افزایش یافت‌. این اقدام در حالی انجام شده که عربستان سعودی و امارات متحده عربی که روابط دیپلماتیک خود را با قطر قطع کرده بودند در پی آماده شدن برای حمله به این کشور بودند‌.
اینترسپت این گزارش را به نقل از منابع ناشناس، برخی از اعضای جامعه اطلاعاتی آمریکا، دو مقام پیشین وزارت خارجه آمریکا، دو فرد آشنا به خانواده‌های سلطنتی سعودی و امارات متحده عربی نوشته است‌.
براساس اظهارات منابع مطلع، عربستان سعودی و امارات متحده عربی در حال آماده شدن برای انجام عملیات نظامی علیه قطر بودند‌. در این عملیات نیروهای زمینی سعودی با حمایت هوایی نیروهای امارات متحده به دنبال محاصره این کشور بودند‌. این طرح توسط سازمان اطلاعات قطر اوایل تابستان ۲۰۱۷ افشا شد و چند ماه بعد نهادهای اطلاعاتی آمریکا و انگلیس آن را تایید کردند‌. قطر در آن زمان تیلرسون را از این تهاجم برنامه‌ریزی شده و احتمالی مطلع کرد و این دیپلمات آمریکایی به سرعت تماس تلفنی‌هایی با مقامات برای متوقف کردن آن داشت‌.
همچنین جیمز ماتیس وزیر دفاع آمریکا وارد این ماجرا شده و تیلرسون از وی خواست با همتایان سعودی و اماراتی خود درباره این اقدام و به خطر انداختن جان ۱۰ هزار سرباز آمریکایی که در قطر مستقر هستند، هشدار دهد چراکه این کشور خلیج‌فارس میزبان مرکز فرماندهی مرکزی آمریکاست‌.
تلاش‌های تیلرسون برای جلوگیری از هرگونه حمله نتیجه داد اما این مساله محمد بن زاید، ولیعهد ابوظبی و رهبر دوفاکتوی امارات متحده را رنجیده‌خاطر کرد‌. همچنین محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان از این موضوع چندان خوشش نیامد و این دو شاهزاده در کاخ سفید برای برکناری تیلرسون در پاییز ۲۰۱۷ تلاش کردند‌. اگرچه انگیزه طرح حمله به قطر اقتصادی و مالی بود اما انگیزه سیاسی نیز به همراه داشت‌. در آن زمان عربستان سعودی خود را برای مقاومت در برابر یک دوره کاهش قیمت نفت آماده می‌کرد و همین مساله منابع این کشور را به سرعت پایین می‌آورد اما اگر سربازان این کشور به‌طور موفقیت‌آمیز دوحه را محاصره می‌کردند، می‌توانستند به یک کشور دارای ثروت ملی ۳۲۰ میلیارد دلاری دسترسی داشته باشند‌.
این سایت افزوده است این طرح که به‌طور گسترده از سوی بن سلمان و بن زاید تهیه شده بود بر عبور نیروهای زمینی عربستان از مرزهای قطر و حمله به این کشور با حمایت نظامی امارات و ورود به عمق ۷۰ کیلومتری قطر به سمت دوحه و محاصره پایگاه العدید و در پی آن تسلط بر پایتخت قطر بود‌. البته ماه‌ها پس از شکست این طرح محمد بن سلمان کمپین مبارزه با فساد را با دستگیری چندین نفر از خاندان سعودی آغاز کرد‌.

کارگران کره‌شمالی برای کار به روسیه می‌روند
رویترز- روسیه به هزاران کارگر اهل کره‌شمالی اجازه می‌دهد به این کشور وارد شوند و برای آنان مجوز کار صادر می‌کند‌. این اقدام روسیه ناقض تحریم‌های سازمان ملل است‌. وال‌استریت ژورنال با اشاره به آمار وزارت کشور روسیه گزارش کرد از ماه سپتامبر بیش از ۱۰ هزار کارگر از کره‌شمالی وارد روسیه شده‌اند‌. مقامات آمریکایی این اقدام روسیه را ناقض تحریم‌های سازمان ملل برای کاهش پول‌ نقد واردشده به کره‌شمالی و اعمال فشار بر پیونگ‌یانگ برای دست کشیدن از برنامه تسلیحات هسته‌ای می‌دانند‌.
آمارهای به دست آمده از وزارت کار روسیه نشان می‌دهد در سال‌جاری دست‌کم ۷۰۰ مجوز کار جدید از سوی روسیه برای شهروندان کره شمالی صادر شده است‌. مقامات سازمان ملل در حال بررسی احتمال نقض تحریم‌ها از سوی روسیه هستند‌. سخنگوی وزارت خارجه آمریکا در این باره اظهار کرد: کاملا واضح است که روسیه باید اقدامات بیشتری را علیه کره‌شمالی انجام دهد‌. روسیه می‌گوید خواستار روابط بهتر با آمریکاست پس مسکو باید با همکاری با واشنگتن و نه با اقدام علیه آن، این ادعا را ثابت کند‌. این مقام آمریکایی ادامه داد: به نظر می‌رسد کارگران کره‌شمالی در روسیه، سالانه از ۱۵۰ تا ۳۰۰ میلیون دلار پول به کره ارسال می‌کنند‌. حالا زمان آن رسیده که روسیه اقدامی کند‌. مسکو باید فورا و کاملا تمام تحریم‌های سازمان ملل را اعمال کند‌.