خبر

نواصولگرایی در دیپلماسی فرانسه
مانا اسکویی*
فرانسه، از زمان برپایی جمهوری پنجم توسط ژنرال دوگل در ۱۹۵۸ در سیاست خارجی خود اهداف ثابت و مشخصی را دنبال می‌کند که نه تنها دست راستی‌ها که سوسیالیست‌ها هم به آنها پایبند هستند تا جایی که انحراف از این اهداف، در واقع زیر پا نهادن اصول پذیرفته شده و جا افتاده دیپلماسی پاریس قلمداد می‌شود‌. اصول پایه‌گذاری شده از دوران حکومت ژنرال دوگل، به عنوان نماد استقلال‌طلبی و بلندپروازی‌های فرانسه به حساب می‌آمد و می‌آید‌.
پس از پایان جنگ سرد، افول نسبی موقعیت بین‌المللی فرانسه، نخبگان کشور را بر آن داشت تا در اصول سنتی خود در سیاست خارجی تجدیدنظر کنند، تا از تبدیل فرانسه به عنوان یک بازیگر درجه دوم در صحنه جهانی جلوگیری شود‌.
در این راستا، با روی کار آمدن نیکولا سارکوزی در ۲۰۰۷، نگاه جدیدی در سیاست خارجی فرانسه شکل گرفت، به این معنا که تقویت روابط فرا آتلانتیکی از یک سو- که به عضویت دوباره در ناتو انجامید- و گسترش روابط با کشورهای اروپایی از طرف دیگر، در دستورکار وزارت خارجه فرانسه قرار داشت تا جایی که دیپلماسی پاریس به‌گونه‌ای ماهیت آمریکایی به خود گرفت‌.
در این رهگذر و با وجود اولویت‌بخشی به حفظ و گسترش رابطه با آمریکا و اتحادیه اروپا، به خاطر پیوندهای دیرینه با برخی از کشورهای خاورمیانه، نگاه ویژه به این منطقه نیز در اصول سیاست خارجی فرانسه گنجانده شد؛ سیاستی که در دوره سارکوزی و اولاند به گونه‌های متفاوت به اجرا در آمده است‌.
با حضور ماکرون در کاخ الیزه به عنوان رییس‌جمهور متفاوت، دیپلماسی فرانسه در خاورمیانه و شمال آفریقا، با تکیه بر اصول قبلی، اما با توجه به شرایط امروز جهان و با تحرک زیادی، به ویژه در ارتباط با ایران شکل گرفت‌.
با توجه به مشکلات داخلی آلمان و ضعف بریتانیا در پسابرگزیت و همچنین چالش‌های سیاسی در اسپانیا و ایتالیا، میدان برای یکه‌تازی ماکرون در سیاست خارجی یا به‌طور خاص در خاورمیانه فراهم شد تا بتواند در بازی قدرت با آمریکا و روسیه رقابت کند‌.
نمونه چنین شرایطی را در لبنان و در ماجرای سعد حریری، در لیبی و به‌طور مشهود در بحران و جنگ سوریه، همچنین در چالش رابطه تهران- دمشق و در رابطه با کشورهای حاشیه خلیج فارس می‌توان دید‌.
به‌طور خاص در رابطه با ایران، پاریس، دیپلماسی دوگانه مبنی بر حمایت از تداوم برجام و در عین حال مخالفت با برنامه موشکی ایران و همچنین جنگ یمن را پیش گرفته است که به گونه‌ای ضمن حفظ اصول سنتی «گلیست» یعنی استقلال‌طلبی فرانسوی در سیاست خارجی در واقع با نگاه دوگانه به دیپلماسی جدید واشنگتن در مورد ایران، بتواند نفس خود را به عنوان یک بازیگر اصلی در خاورمیانه بازی کند‌.
از طرفی، اما جداسازی پرونده برجام با مساله موشکی، جدا از بحث سیاسی، از مواضع اقتصادی پاریس نیز خبر می‌دهد. در واقع با توجه به سردرگمی دولت ترامپ در پرونده برجام و پافشاری بر محدود شدن برنامه موشکی ایران، ماکرون راه میانه‌ای را انتخاب کرده که منافع سیاسی- اقتصادی پاریس را یکجا دربرمی‌گیرد‌.
با توجه به تحولات یک هفته اخیر در مورد سوریه و اختلاف مسکو و واشنگتن در مورد آتش‌بس در این کشور و همچنین مساله دخالت ایران در یمن، همگرایی فرانسه و بریتانیا و آمریکا در قبال سیاست‌های روسیه، می‌تواند به‌گونه‌ای دیپلماسی دوگانه پاریس در خاورمیانه، به‌طور خاص در ایران را نمایندگی کند‌.
آخر این که با توجه به افزایش احتمال برقراری تحریم‌های جدید آمریکا علیه ایران با نزدیک شدن به پایان مهلت برجامی ترامپ، ماکرون که در حال حاضر به عنوان رهبر اتحادیه اروپا شناخته می‌شود، چگونه می‌تواند به سیاست موسوم به «نواصولگرایی فرانسوی» ادامه دهد‌.
*تحلیلگر مسایل سیاسی

معاون نخست‌وزیر روسیه تاکید کرد؛
افزایش صادرات نظامی
معاون نخست‌وزیر روسیه که مسوولیت صنایع دفاعی را بر عهده دارد، اظهار کرده است که با وجود تحریم‌های غرب، سفارش‌های تسلیحاتی کشور آماده می‌شوند و صادرات تسلیحاتی روسیه رو به افزایش است‌.
دیمیتری روگوزین و مسوول صنایع دفاعی این کشور در مصاحبه‌ای اظهار کرد ولادیمیر پوتین برنامه تسلیحاتی تازه‌ای را با تاکید بر سلاح‌های با دقت بالا به امضا رسانده است‌. وی افزود این برنامه برای درگیری‌های شهری که استفاده از تسلیحات مرسوم در آن می‌تواند تلفات عظیمی را به جای بگذارد، بسیار مهم است‌.
معاون نخست‌وزیر روسیه اظهار کرد: برای جلوگیری از این مساله، به قول شکارچی‌ها باید در چشم هدف شلیک کنیم‌. یک عملیات گران‌قیمت اما هدفمند بهتر از ۱۰۰ عملیات با تلفات تصادفی است‌. همچنین نباید مفهوم جهانی حمله از جانب آمریکا و قصد این کشور را برای توسعه تسلیحات با دقت بالای استراتژیک از یاد برد‌. برای همه اینها پاسخی مناسب خواهیم داشت‌.
روگوزین درخصوص تفاوت برنامه جدید تسلیحاتی روسیه با برنامه فعلی که تا سال ۲۰۲۰ اجرای آن ادامه پیدا می‌کند، گفت: وقتی که جدیدترین تسلیحات را خریداری نکرده‌ایم و چند دهه در تحقیقات و توسعه سرمایه‌گذاری نکرده‌ایم، این صنعت تلاش کرد تا چیزی کاملا تازه بسازد‌. تمام این سیستم‌های جدید باید آزمایش و تکمیل شوند اما برخی آزمایش‌ها در آزمایش‌های دیگر اخلال ایجاد می‌کنند و جدیدترین سیستم‌ها به نمونه‌های آزمایشی تبدیل می‌شوند که این مساله تحویل سلاح‌ها به نیروها را با تاخیر روبه‌رو می‌کند‌. امیدوارم چنین مسایلی در برنامه جدید تسلیحاتی وجود نداشته باشند‌.
وی در پاسخ به سوالی درخصوص احتمال ایجاد موانعی بر سر راه صنایع دفاعی به دلیل تحریم‌های کشورهای غربی علیه روسیه گفت: با وجود اینکه مشکلاتی وجود دارد، نهادهای مبارزه با تحریم‌ها از هرگونه تاخیر در تامین ملزومات تولیدات نظامی، هم در بخش داخلی و هم در بخش خارجی جلوگیری می‌کنند‌.
روگوزین اذعان کرد: در سال ۲۰۱۷ با وجود محدودیت‌ها در زمینه ملزومات تولید خارج از کشور، هیچ موردی از عدم موفقیت در برنامه‌های تسلیحاتی وجود نداشته زیرا همه این قطعات با نمونه‌های ساخت روسیه جایگزین شدند‌. معاون نخست‌وزیر روسیه ادامه داد: حجم صادرات تسلیحاتی روسیه به‌طور قابل توجهی طی پنج سال گذشته افزایش یافته و اکنون این معاملات به ارزش ۵۰ میلیارد دلار رسیده است‌.
روگوزین همچنین پیش‌بینی کرد که تحریم‌ها علیه روسیه هیچ‌گاه برداشته نخواهند شد‌ و در این باره اظهار کرد: این تحریم‌ها همیشگی هستند، اما ترمیم خود سازی ملی روسیه معمولا رشدی سریع در قدرت فیزیکی آن ایجاد می‌کند‌. به‌طور غریزی، غرب هیچ‌گاه این را دوست نداشته و تحریم‌ها پاسخی از جانب دشمنان به قدرت ماست‌. این تحریم‌ها تنها زمانی برداشته خواهند شد که ما دوباره ضعیف شویم‌. تحریم‌ها فرصتی به ما می‌دهند تا بهترین ویژگی‌های شخصیت ملی خود را به نمایش بگذاریم‌.