خودزنی سیاسی ترامپ یا حزب جمهوریخواه

سیدعلی خرم*
قرار بود مناظره دوم ترامپ و کلینتون تعیین‌کننده رییس‌جمهور بعدی آمریکا باشد و چنین شد اما نه به روش معمول بلکه به روش بدیعی که تا به‌حال آمریکا به خود ندیده است. در تاریخ آمریکا مناظره‌ها بین دو کاندیدا زمانی رخ داده که طرفین برای رویارویی سیاسی خود را آماده کرده بودند و معمولا نقاط برجسته موضوعات سیاست داخلی، سیاست خارجی و استراتژی‌های اقتصادی مطرح می‌شدند. اما این بار به دنبال چرخه معیوب بالا آمدن دونالد ترامپ، موضوعات جنجال‌برانگیز مناظره به دیدگاه‌های ترامپ در مورد مسایل جنسی و آزار و اذیت زنان سوق پیدا کرد. به‌دنبال آن، قطار زنان آزاردیده طی ۵۰ سال گذشته مرتبا در ایستگاه ترامپ توقف و بار بی‌حیثیتی او را گران‌تر از قبل کردند. اکنون مردم آمریکا به‌ویژه دولتمردان این کشور و علی‌الخصوص رهبران جمهوریخواه را از اطراف ترامپ پراکنده و شرمسار کرده و از خود می‌پرسند چه کسی قرار است بر مسند ریاست‌جمهوری آمریکا تکیه زند؟ آیا فردی چون ترامپ قصد دارد این مسند را به‌دست آورد که اگر چنین شود کوس رسوایی رییس‌جمهور آمریکا در همه جهان و در طول تاریخ نواخته خواهد شد و بزرگ‌ترین شکست تاریخی را برای جمهوریخواهان به‌بار خواهد آورد به ترتیبی که ممکن است تا مدت‌ها قابل ترمیم نباشد. شخصیتی که ترامپ به‌دنبال این مناظره و حواشی آن از خود در جهان ترسیم کرد، مردی هوس‌باز و بی‌پرنسیب بود که حداقل شرایط لازم برای رهبری کشوری بزرگ و تاثیر‌گذار چون آمریکا را ندارد. رهبران جمهوریخواه از یک‌سو برای بی‌اعتبار نشدن خود از حمایت از ترامپ دست کشیدند و از سوی دیگر کسب کرسی‌های مجلس نمایندگان و یک‌سوم مجلس سنای آمریکا را کاملا در خطر دیدند و نگران پشت کردن مردم به جمهوریخواهان شدند. این بزرگ‌ترین و بدترین شکست برای جمهوریخواهان در یکصد و پنجاه سال اخیر محسوب می‌شود. تا اینجا همه چیز به نفع هیلاری کلینتون تمام شده و در صحنه مبارزه انتخاباتی به برکت حماقت رقیب جمهوریخواهش، بلامنازع باقی‌مانده است. به عبارت دیگر هرچه چهره ترامپ مخدوش‌تر و لجن‌مال‌تر می‌شود کار هیلاری کلینتون ساده‌تر و عیوبش بیشتر به دست فراموشی سپرده می‌شود. به ترتیبی که بسیاری از رهبران سابق و حاضر جمهوریخواه اعلام کرده‌اند از کاندیداتوری خانم کلینتون از حزب رقیب (دموکرات) حمایت خواهند کرد. رهبران جمهوریخواه اکنون در آستانه یک تصمیم قرار گرفته‌اند که نوعی خودکشی سیاسی محسوب می‌شود. اگر از ترامپ پشتیبانی کنند، همه بدنامی و ناکامی‌های او را به ارث خواهند برد و اگر او را کنار بگذارند، ترامپ ادامه خواهد داد و حزب جمهوریخواه از رقابت انتخاباتی برای اولین بار خارج خواهد شد. اگر چنین کنند بدعتی جدید در تاریخ مبارزات انتخاباتی آمریکا خواهد بود اما یقینا ترامپ کنار نمی‌رود و به حمایت طرفداران خود، کارزار انتخاباتی را ادامه خواهد داد که معنایش گزینه دوم و حذف حزب جمهوریخواه از رقابت برای انتخاب رییس‌جمهور آمریکا خواهد بود.
در چنین شرایطی، سوالی برای خوانندگان پیش می‌آید که تحت شرایط فوق، سخن آن دسته از مردم آمریکا که از ترامپ حمایت می‌کنند، چیست؟ در حقیقت چند دسته از مردم آمریکا از ترامپ حمایت می‌کنند؛ دسته اول آن دسته از آمریکایی‌ها که در اثر بحران مالی به تدریج به حاشیه رانده شده‌اند و دچار فقر و تنگدستی شده‌اند، آنها شاهدند که محیط کارگری آمریکا توسط مهاجران قانونی و غیرقانونی اشغال و اداره می‌شود. ترامپ بر این موضوع مبتلابه مردم آمریکا تکیه کرده و با طرح مکزیکی‌ها می‌گوید این مهاجران غیرقانونی که تعدادشان بالغ بر ۱۱ میلیون نفر است و کارهای ارزان‌قیمت انجام می‌دهند را اخراج می‌کند تا خود به خود فضا برای جذب کارگران آمریکایی با قیمت بالاتر فراهم شود. دسته دوم اکثریت مردم آمریکا هستند که از اقدامات تروریستی داعش در جهان دچار وحشت شده و خواهان سپردن ریاست‌جمهوری آمریکا به دست کسی هستند که اقتدار لازم را در برابر تروریست‌های منسوب به اسلام را داشته باشد. اکثریت مردم آمریکا سیاست‌های اوباما و دموکرات‌ها در قبال تروریست‌ها را مقتدرانه نمی‌دانند در حالی که ترامپ را با همه عیوبش در زمان حاضر درمان این نقیصه امنیتی می‌دانند. دسته سوم از طرفداران ترامپ، ثروتمندان آمریکا هستند که از سیاست‌های شبه‌سوسیالیستی اوباما و دموکرات‌ها به تنگ آمده و رییس‌جمهوری را می‌طلبند که به ثروتمندان بها داده و مسیر پرداخت مالیات را معکوس کند. از جمله خدمات اوباما به مردم آمریکا، افزایش مالیات بر ثروتمندان و کاهش آن بر تنگدستان بود و ترامپ به‌عنوان مظهر ثروتمندان آمریکا، سیاستی مخالف اوباما دارد. دسته چهارم از طرفداران ترامپ، آنها هستند که نگران سیاست دموکرات‌ها در مورد محدودیت اسلحه هستند و نمی‌خواهند این امتیاز سنتی مردم آمریکا از آنها گرفته شود درحالی که خانم کلینتون آشکارا خواستار چنین محدودیتی شده است. دسته پنجم آنهایی هستند که از ابتدا مخالف ریاست‌جمهوری اوبامای سیاهپوست بوده و رییس‌جمهور بودن او را نتیجه سیاست دموکرات‌ها در ۱۰۰ سال گذشته می‌دانند. آنها هنوز از طرفداران پرنفوذ سیاست‌های مبتنی بر تبعیض نژادی در آمریکا هستند و نمی‌خواهند دگر بار دموکرات‌ها افسار ریاست‌جمهوری آمریکا را بر‌عهده گیرند. دسته‌های دیگری هم هستند ولیکن همین پنج دسته، شالوده اصلی طرفداران دونالد ترامپ را تشکیل می‌دهند که ریشه عمیقی در جامعه آمریکا دارند. نه به خاطر شخص ترامپ بلکه به خاطر غلبه او بر سیاست‌های داخلی و خارجی آمریکا، قصد دارند از وی حمایت کنند. اما طرفداران هیلاری کلینتون عموما تحصیلکرده‌ها، اصحاب رسانه، اساتید دانشگاه‌ها و متخصصان، دولتمردان سابق و حاضر و آنها هستند که خواستار سیاست خارجی مقتدرانه اما توام با آرامش در سطح جهان از سوی آمریکا هستند. این دسته از مردم آمریکا خواهان رییس‌جمهور هستند که در جهان شایسته عرضه باشد و به جای سیاست‌های پوپولیستی ترامپ از وقار و پختگی در درک منافع و امنیت ملی آمریکا و حفظ امنیت در جهان برخوردار باشد. در صورت شکست ترامپ در انتخابات یا اجبار وی به کناره‌گیری، پایانی بر فراکسیون تندرو حزب جمهوریخواه به‌نام تی‌پارتی خواهد بود که با بر سر کار آمدن اوباما، درون حزب جمهوریخواه شکل گرفت و تندرویی چون ترامپ را تا اینجا مورد حمایت قرار داده است.
* استاد دانشگاه- حقوق بین‌الملل