درآمدهای ناپایدار جایگزین نفت شود

گروه سیاسی- پیشنهادات «نوبخت» برای کاهش اتکای بودجه به نفت از موضوعات مهم دیروز مجلس شورای اسلامی بود.

در جلسه غیرعلنی بهارستان که به ریاست علی لاریجانی و با حضور نوبخت رییس سازمان برنامه‌وبودجه برگزار شد، اصلاح ساختار بودجه مورد بررسی قرار گرفت. طرح اولیه اصلاح ساختار بودجه با رویکرد وابستگی به نفت شنبه در شورای‌عالی هماهنگی سه قوه مطرح و کلیات آن به تایید رسیده بود. اما دیروز رییس سازمان برنامه‌وبودجه مجلس شورای اسلامی پیشنهاداتی برای اصلاح بودجه و کاهش اتکای آن به نفت مطرح کرد. نوبخت با حضور در جلسه غیرعلنی یکشنبه مجلس، بر ضرورت تقویت بانک‌ها و همچنین تقویت تولید تاکید کرد. رییس سازمان برنامه‌وبودجه در این جلسه برنامه اشتغال برای هر استان و موضوع تخصیص و توزیع ارز ۴۲۰۰ تومانی را نیز تشریح کرد. محمدباقر نوبخت در گفت‌وگویی درباره جلسه غیرعلنی مجلس درباره اصلاح ساختار بودجه‌ریزی کشور گفت: برای اصلاح ساختار بودجه چهار محور مشخص شد که عبارتند از درآمدهای پایدار که جایگزین نفت می‌شود، بخش هزینه‌هایی که از آن به عنوان هزینه‌های کارآمد یاد می‌کنیم، بخش ثبات‌سازی در اقتصاد برای توسعه و نهایتا اصلاح نهادی نظام بودجه‌ریزی کشور. وی افزود: ۹ بسته برای این امر تعریف شد که هر یک از این بسته‌ها نیز تعدادی برنامه دارد و در جلسه شورای‌عالی هماهنگی قوا به تصویب رسید و امروز در مجلس ارائه شد. رییس سازمان برنامه‌وبودجه کشور تاکید کرد: مقرر شد برای چگونگی اجرای این محورها از طریق پروژه‌ها، برنامه‌ها و اقدامات پیشنهادی، توافقی فی‌مابین دولت و مجلس صورت گیرد.

اما اسدالله عباسی سخنگوی هیات‌رییسه مجلس نیز در حاشیه جلسه علنی مجلس شورای اسلامی با حضور در جمع خبرنگاران ضمن تشریح جزئیات جلسه غیرعلنی مجلس بیان کرد: مجلس جلسه‌ای غیرعلنی به دنبال ابلاغ مقام معظم رهبری در خصوص اصلاح ساختار بودجه سال ۹۸ و سال ۹۹ به صورت میان‌مدت دو ساله بود. ضرورت داشت در این زمینه هم سازمان برنامه‌وبودجه و هم دولت و هم مجلس و هم سایر نظامات و دست‌اندرکاران تدوین و تصویب بودجه در این زمینه راهکارهای لازم را ارائه داده تا در نهایت بودجه سال ۹۹ بر همین اساس تنظیم، تدوین و به تصویب برسد.وی در ادامه اظهار کرد: در شورای‌عالی هماهنگی اقتصادی کشور نشست‌هایی در این زمینه برگزار شد و براساس مصوبات این نشست سازمان برنامه‌وبودجه پیشنهادات و راهکارهایی را توسط ریاست سازمان برنامه‌وبودجه به مجلس ارائه دادند. مرکز پژوهش‌های مجلس و دیوان محاسبات و ریاست کمیسیون برنامه‌وبودجه نیز نظرات خود را مطرح کردند. خوشبختانه اختلاف‌نظر جدی در این زمینه وجود نداشت.

سخنگوی هیات‌رییسه مجلس شورای اسلامی در ادامه تصریح کرد: بنا بر این شد براساس اصلاحاتی که در حال انجام است در یک بازه زمانی دو ساله بودجه سال ۹۹ به ضمیمه بودجه سال ۹۸ اضافه و به همین فرمت تصویب شود. اگر روند جاری ادامه پیدا می‌کرد اداره اقتصاد کشور با اختلاس مواجه می‌شد. از سوی دیگر تبدیل تهدید دشمن در زمان تحریم به فرصت و همچنین قطع وابستگی به نفت از جمله مباحثی بود که در اصلاح ساختار بودجه مطرح شد.

وی در ادامه تاکید کرد: نقشه راه و برنامه کلی اصلاح ساختار بودجه عمومی و کاهش ناترازی بودجه با افق ۱۳۹۸ و ۱۳۹۹ نقطه بسیار مهم و کلیدواژه‌ای بود که مقام معظم رهبری به آن اشاره داشتند. شورای هماهنگی اقتصادی نیز که از سران سه قوه تشکیل شده است این اصلاح ساختار را آماده کرده است و در آینده نزدیک شاهد تغییر و تحولی در ساختار بودجه خواهیم بود.

وی در ادامه با اشاره به اهداف در نظر گرفته شده در زمینه اصلاح ساختار بودجه بیان کرد: کاهش تدریجی و قطع وابستگی مستقیم بودجه کشور به نفت، حذف تدریجی کسری بودجه ساختاری، ایجاد ثبات اقتصاد کلان، مهار تورم، تامین معیشت عمومی، کاهش نابرابری و برقراری عدالت اجتماعی و مبارزه با فساد از اهداف کلی اصلاح ساختار بودجه است.

وی در ادامه با اشاره به محورهای اصلاح ساختار بودجه کشور بیان کرد: محور اول درآمدزایی پایدار یعنی اصلاح نظام یارانه پنهان و اصلاح و یکپارچه‌سازی نظام مالیاتی و تامین اجتماعی و مولدسازی و مدیریت منابع دولت در ارتباط با درآمدزایی پایدار بوده است و محور دیگر اصلاح ساختار دستگاه‌های اجرایی و شرکت‌های دولتی و اصلاح سیاست‌های حمایتی و اصلاح نظام مالی نفت و گاز است.

وی افزود: محور سوم ارتقای ثبات توسعه و عدالت است که شامل کنترل و نظارت بر درآمدهای نفتی و منابع و مصارف آن می‌شود. محور چهارم اصلاحات نهادهای نظام بودجه‌ریزی است که شامل اصلاح نظام بودجه‌ریزی و ارتقای سند بودجه به سند مالی حاکمیت است. دیوان محاسبات نیز ۱۵ راهکار در زمینه اصلاح ساختار بودجه مطرح کرده که بیشتر مربوط به نظام ارزی بوده است. این موارد در جلسه غیرعلنی امروز مورد بحث و بررسی قرار گرفت و یک اراده و اجماع ملی برای اصلاح ساختار بودجه شکل گرفته است.

عباسی در ادامه با اشاره به نقشه راه اصلاح ساختار بودجه کشور و زمان عملیاتی شدن آن بیان کرد: در آذرماه سال ۹۷ زمانی که لایحه بودجه سال ۹۸ به مجلس تقدیم شد بعد از ابلاغیه مقام معظم رهبری برای اصلاح ساختار نظام بودجه‌ریزی توسط شورای‌عالی اقتصادی کشور بودجه مجددا به دولت بازگشت و با اصلاحاتی در دی ماه ۹۷ مجددا به مجلس آمد. چارچوب برنامه اصلاح ساختاری بودجه در بهمن ۹۷ کلید خورد.

وی در ادامه تصریح کرد: اجماع‌سازی و چارچوب کلان اصلاحات در میان سران نظام و تعیین متولی اجرای این اصلاح در خرداد سال ۹۸ صورت گرفت. تصویب و آغاز اجرای برنامه‌های کوتاه‌مدت متناسب با زمان‌بندی تعیین شده در تیر ماه سال ۹۸ انجام شد و تهیه برنامه عملیاتی برنامه‌های میان‌مدت در شهریور ۹۸ انجام خواهد شد و آغاز اجرای برنامه‌های میان‌مدت از فروردین ۹۹ انجام خواهد شد. این نقشه راهی است که در مسیر اجرای ساختار بودجه کشور انجام خواهد گرفت.

وی در پایان بیان کرد: به گزارشی که آقای نوبخت در جلسه ارائه کردند ایرادات محتوایی وارد نبود و یک اجماع در این زمینه وجود داشت. در خصوص بحث فرار مالیاتی نیز مباحثی در نظر گرفته شده است.

اما در جلسه علنی دیروز،  نمایندگان مجلس شورای اسلامی قوه قضائیه را مکلف به بهره‌گیری از امکانات خود در راستای اعاده اموال نامشروع مسوولان کردند. همچنین در پی معرفی پنج گزینه حقوقدان شورای نگهبان از سوی حجت‌الاسلام سیدابراهیم رییسی به مجلس شورای اسلامی، انتخاب سه حقوقدان شورای نگهبان از بین افراد معرفی شده در دستور کار این هفته مجلس قرار دارد.