راهکارهای مقابله با افزایش آلاینده ازن در هوای تهران

در پی افزایش آلاینده ازن طی روزهای اخیر در هوای پایتخت سرپرست شرکت کنترل کیفیت هوای تهران گفت: مهار بخارات بنزین در پمپ‌بنزین‌ها و جلوگیری از تردد خودروهای دیزلی، فرسوده و موتورسیکلت‌ها راهکار کنترل ازن است‌.
حسین شهیدزاده با اشاره به اینکه آلاینده ازن به‌طور مستقیم تولید نمی‌شود، اظهار کرد: برای مثال نمی‌توانیم بگوییم ازن از اگزوز خودروها یا دودکش کارخانه‌ها متصاعد می‌شود‌. این آلاینده در واقع آلاینده‌ای ثانویه است که از طریق واکنش‌ شیمیایی بر اثر تابش آفتاب و برخورد با عناصری مانند ترکیبات آلی فرّار (VOC) تولید می‌شود‌. برای مثال می‌توان گفت که بوی اطراف پمپ‌بنزین‌ها بوی آلاینده‌ VOC است‌. از طرف دیگر درست است که خودروها به‌طور مستقیم آلاینده ازن تولید نمی‌کنند اما آلاینده «ناکس» که از طریق احتراق خودروهای دیزل و موتورسیکلت‌ها متصاعد می‌شود، در مجاورت نور شدید خورشید افزایش غلظت ازن در هوا را در پی دارد.
چرا آلاینده ازن در هوای تهران طی دو سال اخیر افزایش یافته است؟
سرپرست شرکت کنترل کیفیت هوای تهران در ادامه در پاسخ به این سوال که چرا طی دو سال اخیر غلظت آلاینده ازن در سطح شهر تهران افزایش یافته، توضیح داد: ابتدا باید به این موضوع اشاره کرد که نحوه اندازه‌گیری این آلاینده در سطح شهر تهران بسیار دقیق‌تر از گذشته شده است‌. از طرف دیگر با بهبود کیفیت هوا در تهران از غلظت ذرات معلق کاسته شده و در نتیجه آلاینده‌ای در هوا وجود ندارد که با ازن واکنش نشان دهد و آن را از بین ببرد همچنین پاک‌تر شدن هوا افزایش تابش انرژی خورشید به سطح زمین را در پی دارد که به تولید آلاینده ازن کمک می‌کند.
شهیدزاده با بیان اینکه هنوز وضعیت آلاینده ازن در تهران نگران‌کننده نشده، تصریح کرد: منبع آلاینده‌های VOC پمپ‌بنزین‌ها هستند. همچنین اگر در باک خودرویی پس از بنزین زدن محکم بسته نشود، آن خودرو آلاینده VOC تولید می‌کند‌. طی سال‌های گذشته طرحی به اسم «طرح کهاب» اجرایی شده که هدف آن مهار بخارات بنزین در پمپ‌بنزین‌ها بوده است‌. براساس این طرح قرار بود تمام پمپ‌بنزین‌ها در تهران به تجهیزاتی دسترسی پیدا کنند که مانع ورود بخارات بنزین به هوای تنفسی شوند‌. این طرح با سرعت کمی در حال پیشرفت است و اگر قرار باشد آلاینده ازن در هوای تهران کنترل شود لازم است که «طرح کهاب» با جدیت بیشتری توسط پمپ‌بنزین‌ها و شرکت پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران ادامه پیدا کند.
وی در ادامه با اشاره به اثری که خودروهای دیزلی، فرسوده و موتورسیکلت‌ها بر تولید آلاینده «ناکس» و در نتیجه ازن دارند، گفت: تردد این وسایل نقلیه باید با محدودیت‌هایی همراه باشد تا شاهد کاهش آلاینده ازن در هوا باشیم.
خودروهای دیزلی سبب تولید آلاینده ازن می‌شوند
سرپرست شرکت کنترل کیفیت هوای تهران در ادامه با اشاره به بحث‌هایی که درباره ورود خودروهای دیزلی سواری به چرخه حمل و نقل وجود دارد، اظهار کرد: یکی از منابعی که سبب تولید آلاینده ناکس و در نتیجه ازن می‌شود، خودروهای دیزلی است‌. اگر قرار باشد خودروهای دیزلی به عنوان سواری وارد چرخه حمل و نقل شوند باید تمام زحماتی که تاکنون برای کاهش آلودگی هوا در تهران کشیده شده است یکجا تعطیل شود بنابراین تصمیم‌گیران کشور باید توجه جدی به این موضوع داشته باشند‌. این آلاینده برای دستگاه تنفسی خطرناک است و کسانی که مشکلات تنفسی دارند، کودکان و زنان باردار بهتر است هنگام افزایش این آلاینده در هوا تردد خود در سطح شهر را کاهش دهند.