راه بی‌بازگشت برگزیت

ژان کلود یونکر برای چهارمین و آخرین بار در مقام رییس کمیسیون اتحادیه اروپا دیروز سخنرانی سالانه خود را در برابر نمایندگان پارلمان ایراد کرد. او با انتقاد از عدم پایبندی دولت آمریکا به تعهدات خود در قبال مسائل مهم جهانی، اتحادیه اروپا را به اعمال نقش موثرتر به عنوان یک قدرت جهانی فراخواند.
پا گرفتن گرایش‌های راست‌افراطی در اروپا و به قدرت رسیدن احزاب مهاجرستیز در برخی کشورهای این قاره، چالش مهم دیگری است که یونکر درباره آن سخن گفت.
افزایش ده هزار نیروی مرزی
او در ارتباط با مهاجرت در سخنرانی خود جزییات طرح افزایش نیروهای مرزبانی اتحادیه را ارائه کرد. بر اساس این طرح قرار است تا سال ۲۰۲۰ میلادی ۱۰ هزار نفر به نیروی مرزبانی اروپا (فرانتکس) اضافه شود.
از زمانی که یونکر در سال ۲۰۱۴ ریاست خود را بر کمیسیون اروپا آغاز کرده، کنترل مهاجرت یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های پیش روی اتحادیه اروپا بوده است. این مساله باعث به قدرت رسیدن احزاب پوپولیست و راست‌افراطی در کشورهای مختلف قاره از جمله ایتالیا، اتریش، مجارستان و لهستان شده و در انتخابات اخیر سوئد هم یک حزب ملی ‌رای مخالف مهاجرت توانست موفقیت چشمگیری کسب کند.
رییس کمیسیون اروپا در سخنرانی سالانه خود طرح‌هایی را برای جدی‌تر شدن نقش اتحادیه اروپا در میان قدرت‌های جهانی ارائه کرد. یونکر در سخنرانی سالانه خود که در استراسبورگ فرانسه برگزار شد، گفت زمان آن رسیده که اتحادیه اروپا جایگاه خود را در میان قدرت‌های برتر جهانی پیدا کند.
او در نطق خود طرحی را برای یک توافق آزاد تجاری میان اروپا و آفریقا ارائه کرد تا آن طور که او می‌گوید رابطه دو قاره به جای کمک‌رسانی یک‌طرفه، به سوی روابط آزاد تجاری پیش برود. یونکر در ۱۲ ماه پایانی ریاست خود بر کمیسیون اروپا با مشکلات بزرگی مانند بحران مهاجرت و خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا روبه‌رو است.
ژان کلود یونکر در بخش دیگری از سخنان خود خواهان استفاده راهبردی‌تر از یورو به عنوان مهم‌ترین واحد پول جهان بعد از دلار شد. او همچنین از کشورهای اتحادیه خواست در زمینه سیاست خارجی از حق وتوی خود چشم‌پوشی کنند تا اتحادیه بتواند در عرصه جهانی موفق‌تر عمل کند.
«نه» به ناسیونالیسم: قاره اروپا به لطف وجود اتحادیه اروپا به قاره‌ آشتی بدل شده است. ما باید به ناسیونالیسم نه بگوییم، زیرا نمی‌گذارد با هم زندگی کنیم.
یونان: به مردم یونان به خاطر فائق آمدن بر مشکل بزرگ مالی تبریک می‌گویم. من همواره به یونان به دلیل پایداری و وفاداری‌اش به اتحادیه اروپا افتخار کرده‌ام.
قدرت مالی اروپا: اتحادیه اروپا یک قدرت اقتصادی بزرگ در جهان است. درآمد ناخالص اتحادیه اروپا ۴۰ درصد ناخالص جهانی را تشکیل می‌دهد.
گفت‌وگو با دونالد ترامپ در مورد تعرفه‌ها: من در واشنگتن از اروپا دفاع کردم. برخی توافق من با رییس‌جمهور‌ ترامپ را غافلگیرانه توصیف کردند. اما این توافق غافلگیرانه نبود، زیرا یکجانبه نبود، بلکه حاصل گفت‌وگوی دوجانبه بود.
ثبات اروپا: ما باید برای ایجاد اروپایی مستحکم‌تر تلاش کرده و ثبات موجود در این قاره را به سایر نقاط به ویژه همسایگان بی‌واسطه‌مان یعنی بالکان صادر کنیم.
سوریه: ما نمی‌توانیم در برابر فاجعه انسانی بزرگ در ادلب ساکت بمانیم.
تجارت جهانی: دنیای تجارت امروز به یک اروپای قدرتمند و یکپارچه بیشتر نیاز دارد. ما نمی‌توانیم یکجانبه‌گرایی در اقتصاد جهانی را تاب بیاوریم.
قدرت نظامی: ما در پی نظامی‌تر کردن اروپا نیستیم بلکه به دنبال تحکیم و قدرتمندتر کردن اتحادیه برای تامین امنیت این قاره هستیم.
حاکمیت اروپا: حاکمیت اروپا متکی بر حاکمیت ملی اعضاست، اما حاکمیت ما علیه حاکمیت دیگران نیست. ما یک قلعه بسته یا یک جزیره نیستیم، بلکه چندجانبه‌گرا و در تعامل با سایر کشورهای جهانیم.
انتخابات پارلمانی اروپا: انتخابات پارلمانی اروپا در ماه می ۲۰۱۹ برگزار خواهد شد. لازم است که ما تا آن زمان بر مشکل جدایی و اختلاف میان شمال و جنوب و شرق و غرب اروپا فائق آییم.
پیشنهادهای تصویب شده: پارلمان اروپا از سال ۲۰۱۴ تا‌کنون تمام پیشنهادهای ما را تصویب کرده است. ۴۰ درصد این پیشنهادها به ویژه در مورد بحران پناهجویان پس از مذاکراتی دشوار به تصویب رسیدند.
تروریسم: قطعا کشورهای عضو اتحادیه اروپا باید برای امنیت خود تلاش کنند، اما این تلاش به تنهایی و به طور فرادا ممکن نیست زیرا تروریست‌ها مرز نمی‌شناسند.
بحران پناهجویان: نیروهای مرزبانی اروپا کافی نیستند. ما تصمیم گرفته‌ایم شمار پست‌های مرزبانی اتحادیه اروپا را به ۱۰ هزار برسانیم. برای بازگرداندن مهاجران غیرقانونی پیشنهادهایی داده‌ایم. تکرار می‌کنم که تمایل من باز کردن راه‌های قانونی مهاجرت به اروپا برای پناهجویان قابل پذیرش است.
برگزیت: در مورد برگزیت اصولی وجود دارد. نخست آنکه ما به تصمیم بریتانیا برای جدایی از اتحادیه اروپا احترام می‌گذاریم، اما بریتانیا باید این را درک کند که اگر از اتحادیه خارج شد، دیگر نمی‌تواند در موقعیت قبلی باشد و دیگر بخشی از یک بدنه واحد نیست. دوم آن که همه اعضای اتحادیه در کنار ایرلند باقی می‌مانند و برای همین هم هست که ما می‌خواهیم راه‌حلی برای پرهیز از ایجاد مرز سخت پیدا کنیم. این بریتانیاست که می‌خواهد در ایرلند شمالی مرز سخت ایجاد کند.
یونکر در ادامه گفت طرح دیگر ترزا می ‌به نام «چکرز» قابل پذیرش و نقطه شروع خوبی است. همچنین افزود بریتانیا هیچ وقت برای اتحادیه اروپا یک کشور معمولی نخواهد بود.
یونکر گفت: با اینکه از خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا عمیقا متاسفیم، اما به تصمیم این کشور احترام می‌گذاریم‌ اما از دولت انگلیس می‌خواهیم بفهمد کشوری که از اتحادیه خارج می‌شود نمی‌تواند امتیازاتی برابر با امتیازات اعضای آن داشته باشد. اگر از اتحادیه ما خارج می‌شوید دیگر عضو بازار واحد نیستید و به ویژه عضوی از بخش‌هایی که خودتان انتخاب می‌کنید. ترزا می‌ پیشنهاد داده بود کالا‌های بریتانیا در بازار واحد اروپا بماند، اما حاضر نشد قوانین خدماتی، دیوان دادگستری اروپا و سفر آزادانه را بپذیرد.
این در حالی است که تعدادی از نمایندگان حزب محافظه‌کار بریتانیا جلسه‌ای برگزار کرده‌اند که در آن درباره چگونگی و زمان برکناری ترزا می ‌بحث شده است.
گفتنی است حدود ۵۰ نماینده عضو گروه تحقیق اروپایی که مخالف طرح نخست‌وزیر برای خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا هستند، در آن جلسه آشکارا درباره تغییر و دستکاری در قوانین انتخاب رهبر حزب صحبت کرده‌اند. این گروه از نمایندگان که به عنوان مخالفان اتحادیه اروپا شناخته‌ می‌شوند، سه‌شنبه شب گذشته تشکیل جلسه داده‌اند.
گروه تحقیق اروپایی طرح ترزا می‌ برای ماندن بریتانیا در یک منطقه آزاد تجاری با اروپا را محکوم کرده، اما خود به دلیل ناکامی در ارائه طرحی جایگزین مورد انتقاد قرار گرفته‌ است. این گروه قرار است راه‌حلی را برای مشکل چگونگی رفت‌و‌آمد و انتقال کالا در مرز ایرلند شمالی با جمهوری ایرلند بعد از خروج بریتانیا از اتحادیه ارائه دهد.
گفتنی است که تعدادی از حاضران در این جلسه نامه‌های عدم اعتماد خود به نخست‌وزیر را تحویل مسوولان حزب داده‌اند. بر اساس آیین‌نامه حزب محافظه‌کار بریتانیا اگر ۱۵ درصد از نمایندگان- در حال حاضر ۴۸ نفر از ۳۱۵ نماینده محافظه‌کار- موضوع عدم اعتماد به نخست‌وزیر را مطرح کنند، باید انتخابات رهبری حزب برگزار شود.
در این جلسه گروه تحقیق اروپایی، اعضای ارشد و بانفوذ مخالف اتحادیه اروپا حضور نداشته‌اند. در این جلسه جملاتی شبیه «او (ترزا می) فاجعه است» و «هر که را که می‌شناسم می‌گوید او باید برود» مطرح شده است. با وجود این مخالفت‌ها بعید است گروه تحقیق اروپایی تا زمانی که نامزدی با شانس پیروزی داشته باشد، رهبری ترزا می‌ را به چالش بکشد.