راه دشوار بایدن تا انتخابات ۲۰۲۴

گروه بین‌الملل- محمدرضا ستاری- جو بایدن رییس‌جمهوری آمریکا روز سه‌شنبه به‌طور رسمی نامزدی خود را برای انتخابات ریاست‌جمهوری این کشور در سال ۲۰۲۴ اعلام کرد؛ هر چند که طبق روال سنتی در آمریکا معمولا رییس‌جمهور مستقر از سوی حزبش به عنوان کاندیدای نهایی انتخابات معرفی می‌شود، اما بایدن برای رسیدن به دور دوم ریاست‌جمهوری خود چالش‌های فراوانی پیش رو دارد که یکی از این چالش‌ها به دونالد ترامپ بازمی‌گردد. در این رابطه ترامپ در آستانه اعلام نامزدی بایدن اعلام کرد که او بدترین رییس‌جمهوری تاریخ آمریکاست که کشور را به سمت جنگ جهانی سوم سوق می‌دهد. علاوه بر این بایدن با چالش مهم کاسته شدن از میزان محبوبیتش نیز روبه‌روست؛ به‌طوری که برخی از محافل خبری مدعی هستند که از هر ۱۰ نفر آمریکایی، ۷ نفر بایدن را برای ریاست‌جمهوری مناسب نمی‌بینند. در همین رابطه مجله اکونومیست در تازه‌ترین گزارش خود آورده است که بایدن در صورت پیروزی در انتخابات و پایان رساندن دور دوم ریاست‌جمهوری‌اش ۸۶ ساله خواهد شد. این در حالی است که جمعیت آمریکا بسیار جوان‌تر از سایر کشورهای غربی بوده و اقتصادش نیز پویاتر است؛ با این حال فضای سیاسی آن پیر است. همین واقعیت‌هاست که نشان می‌دهد چرا ۷۰ درصد آمریکایی مایل به نامزدی دوباره او نبوده و ۵۰ درصد دموکرات‌ها نیز حضور دوباره او در مسند ریاست‌جمهوری را مناسب نمی‌بینند. بایدن زمانی که در سال ۲۰۲۰ نامزد دموکرات‌ها شد، این حزب با یک چالش مهم روبه‌رو بود؛ اینکه باید شخصی پیدا می‌شد که اولا در داخل حزب دموکرات، برنی سندرز را کنار زده و در مرحله نهایی توان شکست دونالد ترامپ را در انتخابات داشته باشد.
معضل تکراری حزب دموکرات
حالا چهار سال بعد دوباره حزب دموکرات با معضلی مشابه دست به گریبان است. در واقع در شرایطی که حزب دموکرات پتانسیل‌های خوبی نظیر گرچن ویتمر فرماندار میشیگان، رافائل وارنوک سناتور جورجیا و اندی بشیر فرماندار کنتاکی داشته که قادر به رقابت جدی با جمهوریخواهان بوده و از لحاظ تشکیلاتی نیز منظم‌تر از رقیب فعلی خود هستند، به نظر می‌رسد که با توجه به مستقر بودن بایدن در کاخ سفید، بحث انتخابات درون‌حزبی دموکرات‌ها منتفی شده و او نامزد نهایی رقابت سال ۲۰۲۴ باشد.
با این حال چنین مزیت‌هایی چندان هم سبب راحتی کار دموکرات‌ها نخواهد شد. اکثر آمریکایی‌ها مایل به نامزدی دوباره او نبوده و نیمی از دموکرات‌های مخالفش نیز ممکن است پشت سر رقبای وی قرار بگیرند. البته میزان محبوبیت وی در مقایسه با سایر رهبران غربی نظیر جاستین تورودو در کانادا، امانوئل ماکرون در فرانسه و ریشی سوناک در بریتانیا بهتر است، اما در مقایسه با سایر روسای‌جمهوری قبلی آمریکا، وضعیت عدم محبوبیتش به پاشنه آشیلی برای حزب دموکرات تبدیل شده است.
نقاط قوت و ضعف بایدن در انتخابات
البته طبق گفته برخی از کارشناسان بایدن در داخل کشور از برگ برنده‌های مهمی نیز برخوردار است. او بدون استقرار مستقیم نیروهای نظامی در مقابل روسیه در جنگ اوکراین ایستادگی کرده است. همچنین در داخل کشور به دنبال یک سیاست صنعتی با هدف افزایش تولید تراشه‌های نیمه‌رسانا و کاهش وابستگی آمریکا به این فناوری بوده و یارانه‌هایی را نیز با هدف تسریع کربن‌زدایی از اقتصاد کشور اعطا کرده است. این موضوع ممکن است برای فعالان اقتصادی و برخی متحدان او خوشایند نباشد، اما به‌طور کلی با حال و هوای کشوری که از جهانی شدن سود فراوانی برده و در عین حال فکر می‌کند که در معرض تهدید جهانی قرار دارد، سازگار است. همچنین امروز مشخص شده که همانطور که عنوان می‌شد، او به واسطه حضور طولانی‌مدت و ۳۶ ساله خود در مجلس سنا، قادر به انجام توافقات و لابی‌هایی با قانونگذاران آمریکایی بوده که شاید دیگران توان چنین اقدامی را مانند او نداشته باشند.
با این حال و در عمل انتخابات فقط معطوف به دستاوردهای رییس‌جمهوری مستقر آمریکا نیست. کارشناسان بسیاری هستند که معتقدند امور تبلیغاتی بایدن چندان مناسب نیست. همچنین معاون او کاملا هریس که در سال ۲۰۲۰ به عنوان یکی از نقاط قوت حزب در جلب آرای مردم مطرح می‌شد، در طول دو سال و نیم گذشته عملکردش به گونه‌ای بوده که امروز رای‌دهندگان آمریکایی نگران هستند در صورت نبود بایدن قرار است چگونه دولت را تا انتخابات آتی اداره کند؟
از طرف دیگر حضور ترامپ در انتخابات نیز برای حزب دموکرات بسیار مهم است؛ چرا که اگر قرار باشد دوباره رقابت نهایی میان بایدن و ترامپ رقم بخورد، آنگاه با توجه به عواملی که اکنون خارج از کنترل بایدن است، این رقابت می‌تواند برای او و حزبش چالش‌برانگیز باشد؛ چرا که تنها از یک منظر ترامپ با بازگشت خود وعده انتقام به طرفدارانش داده و از هم‌اکنون نیز در حال تقویت پشتوانه انتخاباتی خود است. به همین دلیل بار دیگر وظیفه مقابله با ترامپ بر دوش بایدن خواهد افتاد و هر گونه اشتباه محاسباتی در طول یک سال و نیم آینده می‌تواند پیامدهای جدی و غیرقابل جبرانی برای او و حزب دموکرات داشته باشد.
همچنین طبق گزارشی که یورونیوز منتشر کرده است درباره سوابق انتخاباتی بایدن باید به این موضوع هم توجه شود که چه میزان از موفقیت‌های او در انتخابات عمومی ۲۰۲۰ و میان‌دوره‌ای ۲۰۲۲ به شخص او مربوط می‌شود و چقدر به عوامل دیگری ربط دارد. شاید نتوان گفت که جذابیت‌های بایدن رای‌دهندگان دموکرات را برای رای به او بسیج کرده باشد بلکه آنها به اندازه‌ای از ترامپ متنفر بودند که می‌خواستند او از قدرت کنار برود. با این حال در حال حاضر برخی از نظرسنجی‌ها نشان می‌دهد که ترامپ در سطح ملی نسبت به بایدن پیشتاز است گرچه برخی هم برعکس این موضوع را نشان می‌دهد اما نکته اینجاست که برتری بایدن نسبت به ترامپ دیگر بدیهی نیست.