رقابت تسلیحاتی در اروپا منتفی نیست

دبیرکل ناتو می‌گوید در صورت ادامه آزمایش‌های موشکی روسیه، راه افتادن بحث درباره رقابت تسلیحاتی در اروپا منتفی نیست. او این آزمایش‌ها را ناقض پیمان منع گسترش موشک‌های میان‌برد با قابلیت حمل کلاهک اتمی عنوان کرد. ینس استولتنبرگ ادامه آزمایش موشک‌های جدید روسیه از نوع ssc-8 را نگران‌کننده خوانده و می‌گوید اگر این کار متوقف نشود کشورهای عضو ناتو چاره‌ای جز واکنش نشان دادن به آن نخواهند داشت.

دبیرکل ناتو جمعه گذشته در گفت‌وگو با دویچه‌وله تاکید کرد قصد ندارد در مورد چگونگی این واکنش‌های احتمالی گمانه‌زنی کند زیرا این کار موقعیت دشوار کنونی را دشوارتر می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کند.او تاکید کرد که همچنان به گفت‌وگو با مسکو برای حل اختلاف‌های موجود اعتقاد دارد، اما این روسیه است که با اقدامات خود معاهده منع گسترش موشک‌های میان‌برد با قابلیت حمل کلاهک‌های اتمی را نقض می‌کند. این پیمان در سال ۱۹۸۷ میان رونالد ریگان، رییس‌جمهوری وقت ایالات متحده و میخائیل گورباچف آخرین رهبر اتحاد جماهیر شوروی امضا شد. آمریکا به تازگی مهلتی دو ماهه به روسیه داده تا به تعهدات خود در پیمان ۱۹۸۷ پایبند بماند. مطابق این پیمان قرار بود هر دو کشور از آزمایش موشک‌هایی با برد بین ۵۰۰ تا پنج هزار و ۵۰۰ کیلومتر با قابلیت حمل کلاهک اتمی خودداری کنند. این مهلت میانه ماه فوریه ۲۰۱۹ به پایان می‌رسد.

مهلت ۲ ماهه آمریکا به روسیه

وزیر خارجه آمریکا گفته است اگر روسیه تا آن زمان با نابودی موشک‌های ssc-8 موافقت نکند برای واشنگتن دلیلی بر ادامه حضور در این پیمان باقی نمی‌ماند. قرار است وزرای دفاع کشورهای عضو پیمان ناتو در میانه ماه فوریه دیدار کنند. با ادامه روند کنونی بعید نیست بحث رقابت تسلیحاتی با روسیه در این دیدار مطرح شود. مطابق برخی گزارش‌ها این احتمال نیز منتفی نیست که آمریکا ابتدای ماه فوریه تولید موشک‌های جدید میان‌برد با قابلیت حمل کلاهک اتمی را آغاز کند. دبیرکل ناتو می‌گوید موشک‌های جدید روسیه قادرند تمام شهرهای اروپا را هدف قرار دهند و در چنین شرایطی ناتو به طور اصولی راه‌های مختلف زیادی برای واکنش دارد. او خاطر‌نشان کرد که اگر مسکو در نقض پیمان منع گسترش تجدید نظر نکند یک معضل بزرگ به وجود خواهد آمد.

ولادیمیر پوتین نقض پیمان سال ۱۹۸۷ را رد می‌کند و می‌گوید آمریکا این ادعا را به عنوان بهانه‌ای برای توجیه برنامه‌های جدید تسلیحاتی خود مطرح می‌کند. او می‌افزاید نظامیان آمریکایی از مدت‌ها پیش گلایه می‌کنند که پیمان منع گسترش موشک‌های میان‌برد در دوران جنگ سرد فقط آمریکا و روسیه را متعهد به رعایت آن می‌کند و شامل قدرت‌های نوظهور نظامی نظیر چین نمی‌شود. مناقشه میان دو قدرت نظامی جهان در کشورهای اروپایی با حساسیت زیادی دنبال می‌شود.

با گسترش تسلیحات نظامی آمریکا، به احتمال زیاد بحث‌ها و مجادله‌ها درباره استقرار آنها در اروپا نیز درخواهد گرفت. نظامیان آمریکایی معتقدند این تنها راه ایجاد توازن در بلند‌مدت و به لحاظ استراتژیک خواهد بود.

مخالفت آلمان با استقرار موشک‌های آمریکا

چنین سناریویی در برخی کشورهای اروپایی از جمله آلمان با انتقادهای جدی روبه‌رو است. وزیر خارجه آلمان به تازگی گفته که تجهیز اتمی مطمئنا پاسخ درستی به مسکو نخواهد بود.  او می‌گوید منطق ایجاد توازن از طریق رقابت تسلیحاتی به دوران جنگ سرد تعلق دارد و امکانی برای پاسخ دادن به پرسش‌های امروز نیست. وزیر خارجه آلمان اعلام کرد طرح استقرار موشک‌های جدید میان‌برد با قابلیت حمل کلاهک اتمی در این کشور با مقاومت و مخالفت گسترده‌ای روبه‌رو خواهد شد.  با این همه دبیر کل ناتو ابراز امیدواری کرده که اگر کار به اینجا بکشد کشورهای عضو این پیمان همبستگی خود را حفظ کنند.  او گفت دیدار وزیران دفاع کشورهای عضو ناتو در ماه دسامبر نشان داد این اراده وجود دارد که در مورد چنین مسائلی در چارچوب ناتو و با همبستگی تصمیم‌گیری شود.  در میانه‌‌ این مناقشه‌ها و در روزهای پایانی سال گذشته، روسیه یک موشک مافوق صوت آزمایش کرد که گفته می‌شود به دلیل سرعت بسیار زیاد غیرقابل رهگیری و انهدام است. پوتین این موشک را یک جنگ‌افزار استراتژیک خوانده که به گفته او امنیت روسیه را برای دهه‌های آینده تضمین خواهد کرد.