روزی که شاپور یکم شهر نصیبین را پس گرفت

شاپور یکم شاه ساسانی ایران پنجم ژانویه ۲۴۲ میلادی با شکست دادن رومیان، شهر نصیبین Nusaybin=Nisibis را پس گرفت. [نصیبین اینک شهری است ۹۰ هزار نفری در ترکیه و واقع در مرز ترکیه با سوریه و به‌طور عمده کُردنشین]. نصیبین از سال ۵۳۶ تا سال ۳۳۲ پیش از میلاد از مناطق امپراتوری ایران بود که در این سال به دست اسکندر مقدونی افتاد. در آن زمان شهری آرامی و آشوری (آسوری) نشین بود. پس از پیروزی اشکانیان بر جانشینان اسکندر، نصیبین باردیگر، شهری از شهرهای ایران شد و در دوران اشکانیان، بارها میدان جنگ ایران و روم، زیراکه دژی مستحکم داشت و محل استقرار یک واحد نظامی بود. در زمان اشکانیان، صدها خانواده ارمنی به نصیبین مهاجرت کردند و سکنی گزیدند و شماری از همین ارمنیان در نیمه سال ۱۹۱۵ به دست نظامیان عثمانی کشته و شماری دیگر از آنان به سوریه و لبنان کوچ داده شدند.
شاپور دوم (ذوالاکتاف) نیز در سال ۳۶۳ میلادی نصیبین را از دست رومیان که دوباره بر آن استیلا یافته بودند خارج کرد. بر سر این شهر، سه بار میان شاپور دوم و رومیان جنگ شده بود.
Ammianus Marcellinus مورخ رومی که خود ناظر جنگ‌های شاپور دوم با رومیان و کشته شدن ژولیان امپراتور روم در این جنگ‌ها و تسلیم خواست‌های شاپور دوم شدن ژویان ـ جانشین او بود شرح این رویدادها را نوشته است. مارسلینوس در جوانی یک نظامی رومی بود که تاریخ‌نگار شد.
ساسانیان پس از بازگرفتن نصیبین از رومیان، ۱۲ هزار خانواده را از اصفهان (سپاهان) و استخر (شیراز) به آن شهر کوچانیدند تا شهر اکثریت پارسی داشته باشد. به پیشنهاد ساسانیان، شماری از کُردها (مادهای کوچانیده شده قبلی از منطقه همدان و آذربایجان) به آشورستان (کردستان کنونی عراق) نیز به نصیبین منتقل شدند که همان‌جا مانده‌اند و فرهنگ ایرانی خود را حفظ کرده‌اند.