رویارویی کنگره و پلتفرم‌های آنلاین

قانونگذاران ایالات متحده آمریکا در کنگره این کشور، به صورت جدی در حال بررسی مجموعه‌ای از لوایح پیشنهادی در راستای کنترل شرکت‌های بزرگ فناوری هستند. شی‌را اوید، روزنامه‌نگار و مقاله‌نویس فعال در حوزه فناوری، اخیرا طی گفت‌وگویی با سیلیسیا کنگ تحلیلگر فناوری در وبگاه نیویورک‌تایمز به مساله مواجهه کنگره ایالات متحده آمریکا با غول‌های فناوری جهان و برنامه‌های مطرح در این حوزه پرداخته است.
به نظر می‌رسد نمایندگان پس از سال‌ها بسنده به ابراز نگرانی در مورد قدرت‌گیری شرکت‌های پیشگام فناوری، هم‌اکنون تلاشی عملی برای مواجهه با این شرکت‌ها را آغاز کرده‌اند. در مقطع کنونی، اعضای نهادهای قانونگذار این کشور، در نتیجه نگرانی‌های بی‌شمار خود، اقدام به تدوین یک بسته از لوایح کرده‌اند و معتقدند که تصویب آنها تغییر بزرگی در شرایط گوگل، فیس‌بوک، آمازون، اپل و مایکروسافت ایجاد خواهد کرد.
افزایش بودجه سازمان‌های ناظر بر فعالیت شرکت‌های فناوری
کنگ طی این گفت‌وگو در مورد جزئیات لوایح یادشده گفت: «در کل چند لایحه وجود دارد که به طرق مختلف سعی بر محدود‌سازی شرکت‌های بزرگ فناوری دارند. به عنوان مثال یکی از این لوایح به موضوع افزایش بودجه سازمان‌های دولتی ناظر بر فعالیت شرکت‌های فناوری می‌پردازد.»
وی در ادامه افزود: یکی از پیشنهادات، طرحی موسوم به «لایحه آمازون» است. لایحه یادشده در نظر دارد برای پلتفرم‌هایی چون آمازون که اقدام به فروش کالای دیگر شرکت‌ها بر بستر خود می‌کنند، محدودیت‌هایی اعمال کند. بسیاری از کارشناسان معتقدند که اجرای این طرح، مشکلات بسیاری برای فعالیت آمازون ایجاد خواهد کرد.
منع پلتفرم‌ها از برجسته‌سازی تبعیض‌آمیز محصولات
یکی از موارد دیگری که کنگره در دست بررسی دارد، منع پلتفرم‌ها از برجسته‌سازی تبعیض‌آمیز محصولات و خدمات خود نسبت به دیگر محصولات فناورانه مشابه است. به عنوان مثال با تصویب این لایحه به عنوان قانون، شرکت گوگل دیگر نخواهد توانست لینک‌های مربوط به ویدئوهای یوتیوب یا دیگر خدمات خود را در نتایج جست‌وجوها بالاتر از دیگر خدمات به کاربران پیشنهاد دهد.
خرید کسب‌وکارهای نوپا توسط شرکت‌های بزرگ دشوار می‌شود
لایحه دیگری نیز که در دست بررسی است، سازوکاری برای دشوار‌سازی خرید کسب‌وکارهای نوپا از سوی شرکت‌های بزرگ فناوری است. با تصویب این قانون، دیگر شاهد خرید پلتفرم‌هایی چون اینستاگرام و واتس‌آپ از سوی فیس‌بوک و حذفشان از بازار رقابت نخواهیم بود.
امروزه بسیاری از نمایندگان جمهوریخواه و دموکرات آمریکا به این باور رسیده‌اند که شیوه فعالیت شرکت‌های فناوری، نیاز به تغییر اساسی دارد. همین امر مطالبه یادشده را به دغدغه‌ای فراجناحی بدل کرده است.
به عقیده بسیاری از کارشناسان، یکی از مهم‌ترین دلایل شکل‌گیری این اجماع ملی برای کنترل پلتفرم‌ها، به وقایع پیش از انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۱۶ آمریکا و گمانه‌زنی‌ها در مورد احتمال دخالت خارجی در نتیجه انتخابات این کشور از طریق جنگ اطلاعات بازمی‌گردد. همین امر، زمینه را برای اجماع دو جناح اصلی فراهم می‌کند.
از سوی دیگر قوانین حوزه انحصارزدایی در مقطع کنونی، علاوه بر بهبود روند کنترل پلتفرم‌ها به عنوان راهکاری برای حل بسیاری از مشکلات موجود در زمینه فناوری شناخته می‌شود.
این در حالی است که بسیاری از شرکت‌های فناوری در سطح مدیریت معتقدند که عدم توجه کافی آنها به نشانه‌های نگران‌کننده موجود، سبب بروز چنین رویکردی در میان قانونگذاران ایالات متحده شده است. بی‌شک اثرگذاری بیش از حد تعداد انگشت‌شماری از ارزشمندترین شرکت‌های آمریکا بر شیوه کار، زندگی و نحوه دسترسی کاربران به اطلاعات، این بنگاه‌های اقتصادی بزرگ را زیر ذره‌بین قرار داده است.
شرکت‌های فناوری نیز در پاسخ به طرح‌های در دست بررسی، مدعی شده‌اند که قانون‌های مدنظر نمایندگان کنگره، خطراتی را در پی دارد. به عنوان مثال، شرکت اپل مدعی است که از بین بردن انحصار امکان نصب برنامه‌های اپل تنها از طریق اپ‌استور، سبب افزایش نصب برنامه‌های مخرب و بدافزارها از سوی کاربران در فروشگاه‌های غیررسمی اپلیکیشن می‌شود.
کارشناسان بر این عقیده‌اند که هنوز اجماع و اتحادی میان شرکت‌ها برای مقابله با این قوانین شکل نگرفته و همین امر، زمان فعلی را به فرصتی کم‌نظیر برای نهادهای قانونگذار آمریکا بدل کرده است.
مساله لزوم محدودسازی پلتفرم‌های فناوری و شرکت‌های بزرگ این حوزه، سال‌هاست که به دغدغه اصلی بسیاری از حقوقدانان و متخصصان حوزه فناوری بدل شده است.
از یک سو، استفاده شرکت‌های فناوری از روش‌های تجاری ناعادلانه سبب حذف رقبای بالقوه از بازار می‌شود و از سوی دیگر، متد عملکرد این پلتفرم‌ها، کاربران را با مشکلات بی‌شماری مواجه کرده است.
نگرانی در این مورد، طی سال‌های اخیر به بخش بزرگی از سیاستمداران ایالات متحده آمریکا تسری یافته و در مقطع کنونی سبب بروز واکنش مذکور شده است.