ریزش ۱۰ درصدی صدور مجوز واحدهای صنعتی

لیلا ناطقی- جوازهای صادره برای تاسیس واحدهای صنعتی در ۹ ماهه امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۱۰ درصد کاهش یافته است که این به آن معناست سرمایه‌گذاران در سال ۹۳ تمایل کمتری برای سرمایه‌گذاری و تاسیس واحدهای تولیدی و صنعتی داشته‌اند.
این کاهش در حالی صورت گرفته که پیش‌بینی سرمایه‌گذاری و اشتغال نیز به ترتیب کاهش‌های ۷/۶ و ۷/۱۵ درصدی را تجربه کرده‌اند.
با اینکه آمارهای رسمی بانک مرکزی حکایت از رشد شاخص تولید در نیمه نخست امسال به میزان ۶/۶ درصد را دارد اما این موضوع نیز نتوانسته تمایل سرمایه‌گذاران را برای تاسیس واحدهای تولیدی و صنعتی به همراه بیاورد.
شاید بتوان علت این موضوع را شرایط ناهموار تولید در سال‌های گذشته ذکر کرد.
رشد صنایع بزرگ درخودروسازی
از سوی دیگر بنا بر آمارهای رسمی بانک مرکزی رشد ۶/۶ درصدی صنایع بزرگ کشور در سال ۹۳ مربوط به صنایع تولید وسایل نقلیه موتوری، تریلر و نیم‌تریلر که اصطلاحا صنایع خودروسازی نامیده می‌شود، بوده است.
به عبارت دیگر ۶۷ درصد رشد کشور در شش ماهه ۹۳ از صنعت خودرو حاصل شده و بقیه آن یعنی ۳۳ درصد یا ۲/۲ واحد درصد از ۶/۶ درصد از فعالیت‌های دیگر صنعتی به دست آمده است.
تولید نای نفس کشیدن ندارد
آمارها بیانگر آن است که در سال ۹۲ نرخ رشد صنعتی، منفی چهار درصد بود و سال ۹۱ نیز نرخ رشد صنعتی رقم منفی ۵/۹ درصد را تجربه کرده است.
از این رو طبیعی است در شرایطی که تولید نایی برای نفس کشیدن نداشته تمایل سرمایه‌گذاری و اخذ جواز تاسیس واحدهای صنعتی سیر نزولی پیدا کند.
کاهش جواز تاسیس صنایع در کدام استان‌ها بیشتر است
در این حال بررسی آماری نشانگر این است که استان آذربایجان‌شرقی همچنان بیشترین تعداد جوازهای تاسیس را مانند مدت مشابه سال گذشته به خود اختصاص داده و این درحالی است که بیشترین پیش‌بینی سرمایه‌گذاری در این مدت متعلق به استان چهارمحال و بختیاری است.
خبرگزاری ایسنا گزارش داد: در ۹ ماهه امسال ۱۲ هزار و ۶۴۶ جواز تاسیس واحد صنعتی در سراسر کشور صادر شده که از این تعداد یک‌هزار و ۴۷۵ مورد مربوط به استان آذربایجان‌شرقی بوده که ۷/۱۱ درصد از کل جوازهای صادره را به خود اختصاص داده است.
براین اساس پیش‌بینی شده که با توجه به تعداد جوازهای صادره، سرمایه‌گذاری در این واحدها به حدود ۵۱ هزار میلیارد ریال برسد.از سوی دیگر اشتغال پیش‌بینی‌شده برای این تعداد جواز تاسیس در استان آذربایجان‌شرقی حدود ۲۷ هزار و ۹۰۰ شغل است.
این درحالی است که استان آذربایجان‌شرقی طی سال گذشته نیز تعداد یک‌هزار و ۶۸۵ جواز را به خود اختصاص داده بود که البته پیش‌بینی سرمایه‌گذاری در آنها بیش از ۹۰ هزار میلیارد ریال بوده است.
براساس آمار، بیشترین تعداد جوازهای صادره پس از استان آذربایجان شرقی به ترتیب مربوط به استان‌های فارس با یک‌هزار و ۳۲۵ مورد، یزد با ۹۵۳ مورد، مرکزی با ۹۰۹ مورد و خراسان رضوی با ۸۶۸ مورد بوده است.
از سوی دیگر بیشترین پیش‌بینی سرمایه‌گذاری در ۹ ماهه امسال براساس جوازهای تاسیس صادره با بیش از ۶۶ هزار میلیارد ریال در اختیار استان چهارمحال‌وبختیاری است در شرایطی که این استان تنها ۳۰۱ مورد از کل جوازهای تاسیس صادره را به خود اختصاص داده است.
برآورد سرمایه‌گذاری در تمامی جوازهای تاسیس صادرشده در کشور در حالی به ۸۵۷ هزار میلیارد ریال می‌رسد که استان تهران تنها ۶۸۵ جواز تاسیس با سرمایه‌گذاری ۱۵ هزار میلیارد ریال را به خود اختصاص داده است.
به این ترتیب پیش‌بینی شده که با صدور این جوازهای تاسیس در کشور و راه‌اندازی واحدهای صنعتی در آنها ۳۰۴ هزار و ۷۶ شغل در کشور ایجاد شود.
براساس آمار، تعداد جوازهای صادره برای واحدهای صنعتی در ۹ ماهه سال ۱۳۹۳ نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۹/۹ درصد کاهش یافته و در همین راستا پیش‌بینی سرمایه‌گذاری و اشتغال نیز به ترتیب کاهش‌های ۷/۶ و ۷/۱۵ درصدی را تجربه کرده‌اند.
از این رو، کاهش اشتغالزایی صنایع در سال ۹۴ و سال‌های بعد از آن دور از انتظار نیست.
مجموعه تحولات و اقدامات تصمیم‌گیران و تصمیم‌سازان در سال ۹۳ برای حمایت از تولید تقریبا هیچ بوده است. یارانه صنایع در فاز دوم هدفمندی در سال ۹۳ هنوز پرداخت نشده بنابراین سرمایه‌گذاران بیش از این ریسک سرمایه‌گذاری در تولید را نمی‌پذیرند.عدم تمایل تاسیس واحدهای صنعتی و نپذیرفتن ریسک سرمایه‌گذاری روند خوشایندی برای تولید کشور نیست و باید برای آن چاره‌ای اندیشید.
کاهش تولید منجر به کاهش اشتغالزایی خواهد شد و این برای جامعه ایرانی که طی سه سال آینده پذیرای پنج میلیون فارغ‌التحصیل دانشگاهی است، فاجعه خواهد بود.
تولید، موتور محرک اقتصاد است و برای داشتن اقتصادی پویا باید به تولید توجه ویژه داشت.