سرایت گرانی

«جهان‌صنعت»- شاید به نظر عجیب برسد اما این روزها پیاز، سیب‌زمینی، هویج و … نیز همپای میوه‌های پرطرفدار گران می‌شوند تا جایی که حتی قیمت هر کیلو پیاز در مقطعی از سال جاری در استان‌های مختلف کشور به کیلویی ۱۵ هزار تومان هم رسید. در واقع گرانی همانند ویروسی شده که در بازارهای مختلف به خصوص بازار مواد غذایی هر روز در حال شیوع بیشتری است. این در حالی است که اقدامات دولتمردان در حوزه تنظیم بازار مایحتاج مورد نیاز مردم نتوانسته تاثیر ملموسی در کنترل قیمت‌ها داشته باشد. در حال حاضر نه تنها بازار کالاهای اساسی از جمله گوشت، مرغ، برنج و … با نوسان مواجه است بلکه بازار میوه و تره‌بار نیز با گرانی‌های عجیب و غریبی دست وپنجه نرم می‌کند. گرانی‌هایی که به طور مستقیم با زندگی مردم سر و کار دارد و حتی خرید میوه و صیفی‌جات مورد نیاز روزانه را برای اقشار متوسط و ضعیف جامعه به امری نشدنی تبدیل کرده است.
در شرایط فعلی در حالی که برخی مصرف‌کنندگان بر سر خرید میوه‌های درجه دوم و سوم با یکدیگر دچار جر و بحث می‌شوند، برخی اقشار جامعه میوه‌های لاکچری و خارج از فصل را به قیمت‌های گزاف از مغازه‌های سطح شهر خریداری می‌کنند. حتی گاهی شاهد آن هستیم که برخی مشتریان زحمت خرید را هم به جان نمی‌خرند و میوه‌های مختلف را به هر قیمتی که باشد، با یک تماس تلفنی از مغازه‌های لوکس خریداری می‌کنند. اما نکته قابل تامل این است که این روزها خرید میوه و سبزیجات برای بیشتر مردم کار آسانی نیست. به گفته مشتریان، در حال حاضر خرید میوه از حالت کیلویی خارج شده و به تعداد نیاز خریداری می‌شود. با این وجود برای خرید چند عدد میوه و مقداری صیفی‌جات باید صدها هزار تومان هزینه کرد. واقعیت این است که پیش از این با کمترین مبالغ می‌توانستیم چندین کیلو میوه و سبزی را برای مایحتاج هفتگی خود خریداری کنیم اما در حال حاضر با همان مبلغ چند دانه میوه می‌توان خریداری کرد که برای مصرف کمتر از دو تا سه روز جواب می‌دهد.
از این‌رو شاهد این هستیم که در برخی مناطق سطح شهر دیگر خبری از فروش میوه‌های سالم و با کیفیت نیست. به گفته فروشندگان این مغازه‌ها، مردم توان خرید میوه با قیمت‌های فعلی را ندارند. از این رو چاره‌ای نیست که متناسب با جیب مردم میوه‌های با سطح کیفی پایین‌تر را عرضه کرد. موضوعی که به هیچ عنوان در شان مردم نیست و نمی‌تواند نیاز غذایی آنها را به طور کامل تامین کند. با این حال، مسوولان بازار میوه و تره‌بار و دولتمردان بر این عقیده هستند که بازار در آرامش کامل به سر می‌برد و خبری از گرانی نیست. اما گشت‌وگذاری در بازار نشان می‌دهد که قیمت میوه به نسبت سال‌های گذشته تا جایی با افزایش روبه‌رو شده که حتی نمی‌توان چند کیلو سیب‌زمینی، پیاز و هویج را هم به سادگی تهیه کرد.
حضور دلالان
البته عوامل متعددی در مورد گرانی میوه مطرح می‌شود؛ از حضور دلالان و سودجویان گرفته تا صادرات محصولات کشاورزی و وقوع سیلی که در اوایل سال جاری رخ داد. اما آنچه به وضوح مشخص است این است که دولت توان مدیریت بازار را ندارد که اگر این‌طور بود، میوه‌های تولیدی از باغ کشاورزان با افزایش ۱۰ برابری به دست مردم نمی‌رسید. وقوع سیل در اوایل سال جاری موجب از بین رفتن بخش زیادی از محصولات کشاورزی و افزایش قیمت آنها در بازار شد به طوری که یکی از مسوولان همان زمان اعلام کرد: «عمده آسیب سیل به صیفی‌جات، محصولات جالیزی‌ و برگی‌جات مربوط می‌شود. به عنوان مثال امسال پیاز دزفول به کلی از بین رفت و چه بسا گرانی پیاز تا مرداد ماه ادامه داشته باشد.»
اما در این میان عده‌ای علت گرانی میوه و صیفی‌جات را نوسان نرخ ارز، افزایش حجم صادرات و حتی قاچاق میوه و صیفی به کشورهای همسایه همچون عراق عنوان می‌کنند. این در حالی است که برخی فعالان بازار معتقدند ۷۰ درصد گرانی میوه و سبزیجات مربوط به دلالان است که باید فکری برای کنترل آنها کرد. اما آنچه مسلم است این است که مدیریت و نظارت دقیق در بازار کالاهای اساسی وجود ندارد به طوری که با یک شهر و هزار نرخ در بیشتر بازارها روبه‌رو هستیم که بازار میوه سردمدار این اختلاف نرخ‌هاست. نکته جالب توجه این است که تا چند روز دیگر با ورود میوه‌های نوبرانه پاییزی به بازار، آشفتگی بازار میوه دوچندان خواهد شد. این در حالی است که پس از آن با ورود به فصل سرما، شاهد بروز مشکلات در حوزه حمل و نقل و به تبع آن کمبود و گرانی میوه و صیفی‌جات مورد نیاز مردم خواهیم بود؛ چالش‌هایی که هر سال تکرار می‌شود و دولت پیش از وقوع مشکل برای آن چاره‌اندیشی نمی‌کند.
بر این اساس شاهد این هستیم که بازار میوه و تره‌بار از اوایل سال جاری با نوسانات مختلفی روبه‌رو است که حتی قیمت سبزی و صیفی‌جات را نیز همپای میوه‌ها با گرانی همراه کرده است. به طور مثال از اوایل خرداد ماه با افزایش قیمت هویج در بازار به دلیل کمبود آن مواجه شدیم به طوری که قیمت آن از ابتدای خرداد ماه تاکنون بیش از دو هزار تومان افزایش داشته است و خبری از ارزانی آن نیست. این در حالی است که هنوز سر و کله میوه‌های پاییزی همچون پرتقال، نارنگی و لیموشیرین به همه مغازه‌های شهر یپدا نشده و تا چند روز دیگر با قیمت‌های عجیب و غریب این میوه‌ها نیز مواجه خواهیم شد.
هر کارتن آناناس ۳۱۵ هزار تومان
گشت و گذاری در بازار نشان می‌دهد میوه و صیفی‌جات مورد نیاز مردم با قیمت‌های بالا و باورنکردنی عرضه می‌شود.
البته قیمت میوه و سبزیجات در میادین میوه و تره‌بار تا حدی منطقی به نظر می‌رسد اما همین میوه‌ها در مغازه‌های سطح شهر با قیمت‌های بالا به فروش می‌رسد. به گفته رییس اتحادیه میدان مرکزی میوه و تره‌بار تهران، طبق نرخ‌نامه عمده‌فروشی محصولات کشاورزی از ۲۸ مردادماه جاری تا سوم شهریورماه، آناناس با قیمت بین ۱۶۰ تا ۲۴۰ هزار تومانی برای هر کارتن و افزایش حدود ۵۰ هزار تومانی نسبت به هفته گذشته در صدر جدول قیمت‌ها قرار دارد.
براساس نرخ نامه هفته گذشته قیمت هر کارتن آناناس بین ۱۵۰ تا ۱۹۰ هزار تومان و در سه تا چهار هفته گذشته قیمت هر کارتن آناناس بین ۲۰۰ هزار تا ۳۱۵ هزار تومان بوده است.
اسدالله کارگر افزود: هر کیلوگرم زغال‌اخته بین ۱۲ هزار تا ۲۰ هزار تومان در میدان مرکزی میوه و تره‌بار به فروش می‌رسد.
وی اظهارداشت: قیمت هر کیلو شلیل شبرنگ سیبی بین شش هزار تا ۱۱ هزار تومان، موز بین ۱۰ هزار تا ۱۲ هزار تومان، گیلاس تکدانه بین ۱۶ تا ۲۴ هزار تومان، غوره عسگری بین پنج هزار تا هفت هزار و ۵۰۰ تومان، کلم قرمز بین هزار و ۵۰۰ تا سه هزار تومان، لیموترش میناب بین هفت هزار تا ۱۲ هزار تومان و هویج بین دو هزار و ۵۰۰ تا چهار هزار و ۵۰۰ تومان رسید که به طور متغیر بین ۵۰۰ تا سه هزار تومان نسبت به هفته گذشته افزایش قیمت را نشان می‌دهد.رییس اتحادیه میدان مرکزی میوه و تره‌بار تهران تصریح کرد: طبق این نرخ نامه قیمت هر کیلوگرم انبه بین ۱۲ هزار تا ۱۸ هزار تومان، انجیر سیاه بین سه هزار تا هفت هزار تومان، انگور صاحبی بین چهار هزار تا ۹ هزار تومان، انگور عسگری بین پنج هزار تا هفت هزار تومان، آلبالو رسمی بین شش هزار تا ۹ هزار تومان، هلو انجیری بین چهار هزار تا هشت هزار تومان، سبزی خوردن بین هزار و ۵۰۰ تا دو هزار و ۵۰۰ تومان، فلفل دلمه سبز بین هزار تا سه هزار و ۵۰۰ تومان، گوجه‌فرنگی بین یک هزار و ۵۰۰ تا سه هزار تومان، لوبیا سبز بین سه هزار تا پنج هزار تومان است که نسبت به هفته گذشته این اقلام به طور متغیر بین ۲۰۰ تا چهار هزار تومان کاهش داشته‌اند.
توت‌فرنگی کیلویی ۱۷ هزار تومان
کارگر گفت: قیمت هر کیلوگرم انجیر زرد بین شش هزار تا ۱۰ هزار تومان، انگور رطبی بین چهار تا هفت هزار تومان، آلو سانترال بین پنج تا ۹ هزار تومان، آلو سیاه بین سه تا شش هزار تومان، آلو شابلون بین چهار هزار تا هشت هزار تومان، آلو قطره‌طلا بین سه هزار تا هشت هزار تومان، توت فرنگی کرج بین هفت تا ۱۷ هزار تومان، سیب گلاب بین سه هزار و ۵۰۰ تا ۱۰ هزار تومان، شلیل انجیری بین چهار تا هشت هزار تومان، شلیل سفید بین هشت هزار تا ۱۵ هزار تومان، گلابی بین هشت تا ۱۴ هزار تومان، گیلاس صورتی پنج تا ۹ هزار تومان، انواع هلو بین چهار هزار تا هفت هزار تومان و هلو هسته جدا بین چهار هزار تا ۱۰ هزار تومان عرضه می‌شود. وی اضافه کرد: هر کیلوگرم هندوانه بین ۴۰۰ تا هزار تومان، خربزه بین هزار و ۵۰۰ تا سه هزار تومان، خیار رسمی و گلخانه بین هزار و ۵۰۰ تا سه هزار و ۵۰۰ تومان و طالبی بین هزار و ۵۰۰ تا دو هزار و ۵۰۰ تومان است.وی گفت: همچنین قیمت هر کیلوگرم پیاز زرد و شیری بین هزار تا دو هزار تومان، بادمجان دلمه‌ای بین هزار و ۵۰۰ تا سه هزار تومان، بادمجان قلمی بین دو هزار تا سه هزار و ۵۰۰ تومان، بادمجان گلخانه‌ای بین سه هزار تا پنج هزار تومان، بامیه بین پنج هزار تا ۱۱ هزار تومان، خیار چنبر هزار و ۵۰۰ تا دو هزار و ۵۰۰ تومان، سیرخشک پنج هزار تا ۱۰ هزار تومان، غوره آبگیری بین دو هزار و ۵۰۰ تا سه هزار و ۵۰۰ تومان، کاهو رسمی بین هزار و ۵۰۰ تا سه هزار تومان، کاهو پیچ سالادی دو هزار و ۵۰۰ تا چهار هزار و ۵۰۰ تومان، گل کلم گلخانه‌ای بین دو هزار و ۵۰۰ تا پنج هزار تومان و گوجه زیتونی فله بین پنج تا هشت هزار تومان است.رییس اتحادیه میدان مرکزی میوه و تره‌بار تهران افزود: نرخ هر کیلوگرم سبزی جور هزار و ۵۰۰ تا دو هزار و ۵۰۰ تومان، فلفل تند ریز بین پنج هزار تا هشت هزار تومان و فلفل شیرین بین ۱۰ هزار تا ۱۶ هزار تومان به فروش می‌رسد.اگرچه باید به این موضوع توجه داشت که اقلام گفته شده با افزایش قیمت ۳۵ تا ۱۰۰ درصدی در مغازه های کلانشهرها به فروش
می‌رسد و میوه‌های وارداتی نیز متناسب با نوسان نرخ ارز با افزایش قیمت روبه‌رو می شوند. موضوعی که در نهایت برای مصرف‌کنندگان عادی که توان خرید اقلام مورد نیاز روزانه را ندارند، چندان فرقی نمی‌کند اما به هر حال باید به این نکته توجه داشت که برخی
میوه‌ها خاصیت درمانی دارند و بیماران چاره ای جز خرید آنها ندارند. از این رو دولت باید هر طور شده فکری برای سر‌و‌سامان دادن به بازار
میوه‌و‌تره بار کند.