سرمقاله

آیا تضمینی برای موفقیت راهکارهای حل مشکل مسکن وجود دارد
نادر کریمی‌جونی- رشد جهشی اجاره‌بها و قیمت مسکن نهادهای حکومتی را از دولت تا مجلس و حتی قوه قضاییه نگران کرده است. در اقدامی که البته به نفع برخی بازارهای دیگر نیز تمام شد، ثبت قیمت در کانال‌ها و آگهی‌های فضای مجازی ممنوع شد تا موضوع استفاده از این فضا برای دامن زدن یا راهبری قیمت‌های بازار منتفی شود.
پس از فضای مجازی، نوبت به دلالان مسکن و معامله‌گران رسید. از قبل نیز گفته می‌شد که مشاوران مسکن و بنگاه‌داران معاملات ملکی از آنجا که به‌طور مستقیم از حجم مبادله پول در خرید و فروش مسکن و ملک منتفع می‌شوند نقش اساسی در بالاتر رفتن قیمت‌ها ایفا کرده‌اند تا جیب‌های خود را از این محل انباشته از پول کنند اما دلالان مسکن در پاسخ به این اتهام گفتند که اگر معامله‌ای صورت نگیرد در واقع دریافت حق مشاوره به‌طور کلی منتفی است و به همین دلیل گزینه جذاب برای مشاوران مسکن، تعداد زیاد معامله است نه قیمت بالای معاملات و دقیقا به همین دلیل است که مشاوران مسکن از قیمت‌های بالا حمایت نمی‌کنند چون تعداد زیاد معامله با قیمت‌های حداکثری اتفاق نمی‌افتد با این حال اتهام دخالت سوء مشاوران مسکن در بازار همچنان باقی است.
با این همه نمی‌توان انکار کرد که اصلی‌ترین تصمیم‌گیر در تعیین قیمت فروش یا اجاره مسکن به مالک تعلق دارد و اصلی‌ترین عامل در برقراری معامله به قدرت خرید مشتریان بازمی‌گردد. البته تقویت هر چه بیشتر قدرت خرید مشتریان می‌تواند طمع سیری‌ناپذیر مالکان و کارگزاران آنها را تحریک کند و افزایش دهد. از این بابت تقریبا هیچ کس توصیه نمی‌کند که به مشتریان و خریداران پول تزریق شود بلکه آنچه تولید می‌شود مهار مالکان با استفاده از اهرم‌های گوناگون از جمله ابزارهای مالیاتی، مشوق‌های معاملاتی و افزایش عرضه برای کاهش قیمت است.
دولت روحانی البته طیف وسیعی از اقدام‌ها و اهرم‌هایی که برای مهار قیمت مسکن در بخش‌های خرید و اجاره لازم بوده را آزمایش کرده یا در دستور کار اجرا قرار داده است. این اهرم‌ها نه فقط به ساخت مسکن مربوط می‌شود بلکه اعمال مشوق‌هایی مانند کاهش پرداخت و معافیت‌های مالیاتی برای رعایت حدود تعیین شده اجاره را نیز دربر می‌گیرد.
در واقع دولت به مالکان توصیه می‌کند در ازای بهره‌مند شدن از معافیت‌های مالیاتی، الگوی دولت را در تعیین اجاره‌بها رعایت کنند. در موضوع ساخت مسکن نکته مهم آن است که چه در مورد مسکن مهر و چه در پرونده شهرک‌‌سازی‌هایی که وزارت راه‌و‌شهرسازی از گذشته در دستور کار خود گذاشته، ساخت این خانه‌ها تاثیر چندانی بر بازار مسکن شهرها یا دست‌کم شهرهای بزرگ نگذاشته است. این شهرک‌ها یا خانه‌های مهر که عمدتا در حاشیه ساخته شده‌اند جذابیت زیادی برای ساکنان مرکز شهرها ندارند چراکه نه فقط موضوع هدررفت زمان و طولانی بودن فاصله از مرکز شهرها برای این خانه‌ها وجود دارد …
ادامه در صفحه ۱۰