سوءاستفاده برخی شرکت‌ها از افزایش سرمایه

بازار- بسیاری از شرکت‌های بورسی سود نقدی مجمع عمومی را پرداخت نمی‌کنند تا برای افزایش سرمایه از محل سود انباشته استفاده کنند، در حالی که سهامداران خرد معتقدند تاثیری در ارزش سهام آنها ندارد.پس از اینکه بازار سرمایه افت زیادی در دو سال و نیم اخیر ثبت کرد، دولت برای بودجه سال ۱۴۰۱ پیشنهاد داد شرکت‌هایی که از محل سود انباشت افزایش سرمایه بدهند سرمایه جدید آنها مشمول معافیت از مالیات خواهد شد و همین مساله به ارزندگی سهام شرکت‌ها کمک می‌کند و از این طریق زیان سهامداران خرد جبران شود و بازار هم به حالت تعادل برگردد، اما با وجود اجرای این معافیت برای افزایش سرمایه از ابتدای سال ۱۴۰۱ تاکنون بازدهی سهام شرکت‌ها تغییر چندانی نداشته است.
طبق قانون شرکت‌ها می‌توانند بعد از اینکه سود انباشته آنها به ۶۰ درصد از سرمایه ثبت‌شده رسید افزایش سرمایه را اعمال کنند، از این رو بسیاری از شرکت‌ها در یک سال اخیر که سود نقدی پرداخت نکرده‌اند افزایش سرمایه دادند و سود انباشته را به نوعی دوباره به سرمایه‌های شرکت اضافه کردند، اما در حال حاضر بسیاری از سهامداران خرد نسبت به وضعیت کنونی ناراضی هستند و معتقدند سود انباشته‌ای که می‌توانست به صورت نقدی برای آنها واریز شود به بهانه افزایش سرمایه در شرکت باقی می‌ماند و در واقع این مساله نفعی برای سهامدار خرد ایجاد نکرده است.البته وضعیت عملکرد شرکت‌ها از محل افزایش سرمایه نشان می‌دهد که حداقل در یک سال اخیر اجرای این مصوبه منجر به افزایش بازدهی سهام شرکت نشده و اگر عملکرد یک شرکت نسبت به هم‌گروهی‌های همان صنعت مقایسه شود حداقل در کوتاه‌مدت و میان‌مدت افزایش سرمایه به نفع سهامداران خرد نبوده است.در سال‌های اخیر با وجود اینکه بخش عمده سهامداران خرد در سامانه سجام ثبت‌نام کرده‌اند و بسیاری از شرکت‌ها در اطلاعیه‌های کدال اعلام کرده‌اند سود نقدی سهام در تاریخ مقرر پرداخت می‌شود، اما هنوز سود نقدی واریز نشده و برخی از آن‌ها نبود نقدینگی در شرکت را بهانه کرده‌اند و پیگیری‌های خبرنگار بازار از برخی شرکت‌ها هم به نتیجه خاصی منجر نشد و مسوولان دفتر سهامداری شرکت اعلام کردند در اولین فرصتی که نقدینگی تامین شود سود نقدی سهام پرداخت می‌شود و برخی هم عدم آمادگی سامانه سجام را دلیل تاخیر در واریز سود نقدی عنوان کرده‌اند، با این استدلال که بعد از اینکه تعداد مجمع زیادی از شرکت‌ها برگزار می‌شود سامانه سجام با ترافیک واریزی مواجه می‌شود، از این رو برخی شرکت‌ها با تاخیر، سود سهام را پرداخت می‌کنند. بر همین اساس برخی سهامداران خرد با این فرض که افزایش سرمایه از محل سود انباشته به بازدهی بالاتر سهام آنها ختم می‌شود، بعد از تصویب طرح افزایش سرمایه همچنان سهامداری می‌کنند اما واقعیت این است که این افزایش سرمایه در بسیاری از شرکت‌ها هیچ نفعی برای سهامداران خرد ایجاد نکرده است. از طرف دیگر آخرین آمارهای سازمان بورس و اوراق بهادار نشان می‌دهد که در حال حاضر با وجود اینکه ماه‌ها از فصل مجامع گذشته اما خیلی از شرکت‌ها هنوز سود نقدی سهام را پرداخت نکرده‌اند، در حالی که رئیس سازمان بورس مدعی شده که سازوکاری اندیشیده شده که شرکت‌ها سود انباشته از سال‌های قبل‌تر را هم بتوانند به سهامداران پرداخت کنند.