سیاست کاغذی

گروه مسکن- سیاستگذار پولی کشور افزایش ۲۰ درصدی سهم بخش مسکن از تسهیلات بانکی را در دستور کار قرار داد‌. این اقدام همزمان با انباشت سرمایه در صندوق‌های سرمایه‌گذاری بانک مسکن پس از انصراف تعداد قابل توجهی از متقاضیان دریافت وام مسکن توسط بانک مرکزی پیش‌بینی شده است‌. پس از رشد چشمگیر قیمت مسکن در سال گذشته بیش از ۳۴ هزار نفر از دریافت تسهیلات مسکن در ۱۰ ماه سال انصراف دادند‌. پیش از این رحیمی‌انارکی، مدیر‌عامل بانک مسکن گفته بود: «از ابتدا تاکنون ۶۰ هزار نفر از سپرده‌گذاران صندوق پس‌انداز مسکن یکم انصراف دادند که متاسفانه ۳۴ هزار فقره از این رقم در ۱۰ ماهه امسال بوده که دلیل آن افزایش قیمت مسکن است‌.»
بررسی‌های «جهان‌صنعت» نشان می‌دهد که در صورت افزایش «حجم تسهیلات‌دهی» در حوزه مسکن بدون به‌روزرسانی شاخص‌های دیگری مانند سقف وام، دوره بازپرداخت و نرخ سود دست کم بخش زیادی از تقاضای بالقوه بازار مسکن باز هم از دسترسی به این کالا محروم می‌مانند‌. در عین حال سیاست‌های فعلی وزارت راه‌وشهرسازی برخلاف روند چهار سال گذشته بیشتر بر تقویت سمت عرضه متمرکز شده است؛ سیاست‌هایی که محمد اسلامی، وزیر راه‌وشهرسازی اصلی‌ترین مدافع آن است و احتمال هر گونه تغییر اساسی در سقف وام مسکن را منتفی کرده است‌. اسلامی پیش از این گفته بود: «به نظر من افزایش سقف وام مسکن کمکی به ارتقای توان خرید متقاضیان نمی‌کند و به همین دلیل ما مدل جدیدی را طراحی کرده‌ایم‌. به جای افزایش مبلغ وام مسکن، باید با ارائه بسته‌هایی قیمت مسکن را کاهش داد‌.» در عین حال بررسی رفتار بازار مسکن در سال‌های گذشته نشان می‌دهد احتمال کاهش قیمت مسکن در شرایط فعلی تقریبا صفر است‌.
وزیر راه‌وشهرسازی در حالی با افزایش سقف وام مسکن مخالفت می‌کند که پوشش وام ۱۶۰ میلیون تومانی زوج‌های جوان در بهترین حالت به کمتر از ۲۰ درصد مبلغ کل یک واحد مسکونی متوسط رسیده است‌. در حالی که سهم تسهیلات مسکن از کل تسهیلات بانکی کشور حدود ۵ درصد است حالا سیاستگذار پولی و بانکی کشور با افزایش ۲۰ درصدی سهم مسکن از کل تسهیلات بانکی موافقت کرده است؛ اقدام بی‌سابقه‌ای که رییس مجلس شورای اسلامی از قطعی شدن آن خبر داده است‌. علی لاریجانی گفته است: با تلاش رییس بانک مرکزی قرار است افزایش ۲۰ درصدی سهم بخش مسکن از تسهیلات بانکی را داشته باشیم‌. علی لاریجانی که روز گذشته با وزیر راه‌وشهرسازی، رییس بانک مرکزی، مدیرعامل بانک مسکن، معاون ساختمان و مسکن وزارت راه‌وشهرسازی رییس بنیاد مسکن انقلاب اسلامی با محوریت بررسی وضعیت بازار مسکن بحث و گفت‌وگو کرده است، پس از حضور در این نشست با بیان اینکه موضوع مسکن از مسائلی است که اغلب مردم با آن درگیر هستند، گفت: جوانان و زوجین به مسکن نیاز جدی دارند‌. رییس مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه رییس بانک مرکزی تلاش کردند سهم کلی تسهیلات بانکی را برای بخش مسکن به حدود ۲۰ درصد برسانند که کمک بزرگی به افزایش ظرفیت سازندگان است، گفته است: همچنین در نشست دیروز مقرر شد کمیسیون عمران مجموعه بحث‌ها در مورد مسکن روستایی و شهری را پیگیری کند تا به نتیجه برسد‌. او گفته است که مقرر شد در مواردی که برای روستاها زمینه نیاز مسکن وجود دارد و شرایط اقتضا می‌کند به افراد تسهیلات بیشتری داده شود تا بتوانند مسکن تهیه کنند و یا بافت روستا توسعه یابد البته نیاز است بنیاد مسکن طرحی را سریع‌تر تدوین کند تا با افزایش جمعیت روستاها مشکل مسکن نداشته باشیم‌.
لاریجانی یادآور شده است: همچنین برای شهرهای کوچک و متوسط اگر دولت در داخل شهرها زمینی دارد که بتواند در اختیار سازندگان قرار دهد با هدف اینکه زمین را از حالت بورس‌بازی خارج کنیم و قیمت مسکن را کاهش دهیم را باید در اولویت قرار داد و یا تسهیلاتی که شهرهای کوچک اقتضا می‌کند و باید برای زوجین تازه ازدواج کرده تسهیلاتی فراهم شود تا قیمت مسکن برای آنها ارزان تمام شود و نسبت به ساخت خانه اقدام کنند تا قیمت بالای زمین فشاری به آنها وارد نکند‌.
رییس قوه مقننه این را هم گفته است که در شهرهای بزرگ به صورت شهرک‌های اقماری این کار انجام می‌شود و از نکات مطروحه در نشست دیروز این بود که شورای پول و اعتبار، سهم وام مسکن را برای شهرهای بزرگ، متوسط و روستاها افزایش داد و این گام بسیار مثبتی است‌.