شاخص بورس

شاخص در مفهوم کلی معیاری است که براساس آن می‌توان چیـزی را تشخیص داد. در بورس هم شاخص‌ها در واقع معیارهای مهمی هستند که با بررسی و تحلیل آنها، می‌توان وضعیت گذشته و حال بورس را از جنبه‌های مختلف، ارزیابی و حتی روند آینده بورس را پیش‌بینی کرد بنابراین طبیعتا با توجه به نقش بسیار مهمی که شاخص‌های بورس در تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاران ایفا می‌کنند، نوسانات شاخص‌ها نیز برای سرمایه‌گذاران بسیار حایز اهمیت است. شاخص‌های بورس انواع مختلفی دارند که هر کدام، وضعیت بورس را از جنبه‌ خاصی نشان می‌دهد، بنابراین سرمایه‌گذاران در تحلیل شاخص‌های بورس باید به کارکرد هر شاخص توجه کافی داشته باشند. شاخص کـل که به آن شاخص قیمت و بازده نقدی هم می‌گویند، بیانگر سطح عمومی قیمت و سود سهام شرکت‌های پذیرفته شده در بورس است، به بیان ساده‌تر، «تغییرات شاخص کل در واقع بیانگر میانگین بازدهی سرمایه‌گذاران در بورس است». بازدهی سرمایه‌گذاران در بورس از دو طریق به دست می‌آید؛ اول، دریافت سود نقدی سالانه و دوم، تغییر قیمت سهم در طول دوره سرمایه‌گذاری. برای مثال، فردی را درنظر بگیرید که سهام شرکت الف را در ابتدای سال با قیمت ۱۵۰ تومان خریداری می‌کند. اگر قیمت سهام این فرد در پایان سال به ۱۸۰ تومان افزایش یابد و شرکت در پایان سال نیز ۱۵ تومان به عنوان سود نقدی به ازای هر سهم توزیـع کند، این فرد مجموعا ۴۵ تومان سود از محل افزایش قیمت سهم و دریافت سود نقدی به دست آورده است و بنابراین بازدهی وی در پایان سال، ۳۰ درصد خواهد بود زیرا سرمایه وی از ۱۵۰ تومان به ۱۹۵ تومان افزایش یافته است. تغییرات شاخص کل نیز دقیقا بیانگر میانگین بازدهی بورس است بنابراین اگر برای مثال، شاخص کل بورس در ابتدای سال، ۲۰ هزار واحد باشد و در پایان سال با ۱۰ هزار واحد افزایش به ۳۰ هزار واحد برسد، به این معناست که میانگین بازدهی بورس از محل افزایش قیمت سهام شرکت‌ها و تقسیم سود نقدی بین سرمایه‌گذاران در آن سال، ۵۰ درصد بوده است.