شکست ترامپ و خطر تلافی‌جویی برای ایران

نادر کریمی‌جونی- با نزدیک شدن به زمان برگزاری انتخابات ایالات متحده، بحث‌ها بر سر اینکه چه کسی موفق به راهیابی به کاخ‌سفید خواهد شد، بیشتر می‌شود. برخی تحلیلگران ارشد مسائل داخلی آمریکا مانند فرید زکریا از هم‌اکنون روی باخت ترامپ شرط بسته‌اند. باخت ترامپ یکی از مسائلی است که حتی برخی جمهوریخواهان نیز به آن باور پیدا کرده‌اند و از این بابت نه فقط اطرافیان رییس‌جمهور ایالات متحده که حتی خود دونالد ترامپ نیز احتمال باخت را جدی گرفته و از همین منظر در مورد آینده این انتخابات و فرد پیروز، به موضع‌گیری پرداخته‌اند. خبر بدتر در این‌ باره آن است که جمهوریخواهان ممکن است نه فقط ریاست‌جمهوری …

.. که اکثریت سنا را هم از دست بدهند و در هیات حاکمه ایالات متحده دست‌کم برای دو سال آینده، در انزوا و اقلیت قرار گیرند.
البته اکثریت یا اقلیت بودن در مجلس سنا برای ترامپ موضوعیت و اهمیت ندارد. این بازرگان کاسبکار نه فقط در تبادلات تجاری و مالی که در سیاست نیز نشان داده که تنها خود را مهم می‌پندارد و منافع خویش را بر هر چیزی ارجحیت می‌دهد. از این بابت و در رقابت‌های انتخاباتی جاری تنها موضوع مهم برای دونالد ترامپ، پیروزی مجدد خودش است و او برای دستیابی به این پیروزی حاضر است همه چیزها را فدا کند. چنان که در همین هفته‌های گذشته نشان داده که هدف- پیروزی در انتخابات- وسیله را توجیه می‌کند و مهم نیست که از دروغ، تخریب دیگران، فریب و… استفاده کرد بلکه مهم آن است که نتیجه استفاده از همه این ابزارها، پیروزی و راهیابی مجدد به کاخ سفید باشد.
به ویژه این لطیفه آمریکایی که «حرف‌های احمقانه بزن ولی اهداف بلندی در سرت باشد» بارها از سوی ترامپ مورد استفاده قرار گرفته است و رییس‌جمهور ایالات متحده در هفته‌های گذشته بارها رای‌دهندگان آمریکایی را از آنچه پس از پیروزی «جو بایدن» رخ خواهد داد، ترسانده است. آخرین نمونه‌ها در این‌باره به احتمال وقوع جنگ داخلی در ایالات متحده پس از پیروزی دموکرات‌ها بازمی‌گردد و مورد دیگر احتمال ترور جو بایدن در صورت راه یافتن او به کاخ سفید است. ترامپ با این اظهارات می‌خواهد آرای خاموش یا سرگردان را به سوی خود جلب و پیروزی خود را در این مبارزات حتمی کند. در این صورت رای‌دهندگانی که هنوز در انتخاب نامزد مردد هستند، با هراس در مورد احتمال وقوع ناامنی و جنگ داخلی، ترامپ را به رییس‌جمهور برخواهند گزید تا آرامش فعلی حفظ و از بروز تنش‌های غیرقابل مهار جلوگیری شود. روشن است که ادعای ترامپ در مورد ترور بایدن و وقوع جنگ داخلی قرینه یا شاهد واقعی و عقلانی ندارد اما ترامپ با ایجاد هراس و استفاده از یک دروغ، درصدد جلب آرای سرگردان و خاموش برآمده است؛ امری که اگرچه اخلاق را زیرپا می‌گذارد اما احتمال دستیابی به هدف را به هر حال افزایش می‌دهد.
اما سابقه ترامپ در اتخاذ رفتارهای کینه‌توزانه و تلافی‌جویانه در زندگی شخصی و فعالیت‌های تجاری گذشته‌اش و نیز تهدیدهایی که او در مورد دوران پس از شکست در انتخابات ریاست‌جمهوری ایالات متحده بر زبان آورده است، بسیاری را در مورد رفتارهای ماجراجویانه ترامپ پس از شکست دلمشغول کرده است. این دلمشغولی البته فقط به شهروندان آمریکایی محدود نمی‌شود و برخی نشریات و روزنامه‌های اروپایی نیز درباره رفتار تلافی‌جویانه پس از شکست، از سوی دونالد ترامپ هشدار می‌دهند. به درستی معلوم نیست که دونالد ترامپ پس از شکست در خاک ایالات متحده یا خارج از آن چه اقدامی انجام خواهد داد اما پس از برگزاری انتخابات و اعلام نتایج آن دست‌کم ترامپ دو ماه دیگر رییس‌جمهور و فرمانده کل قوا در ایالات متحده خواهد بود و می‌تواند دستورها و فرمان‌های زیادی را اعلام و اجرا کند.
برخی نشریات اروپایی احتمال داده‌اند با توجه به اینکه ترامپ ناکامی در به زانو درآوردن ایران را یکی از عوامل شکست خود می‌داند، درصدد تلافی‌جویی علیه ایران برآید. ترامپ با ترور سردار شهید سلیمانی نشان داده که به قواعد بین‌المللی پایبند نیست و می‌خواهد برای بایدن زمین سوخته بر جای گذارد. این زمین سوخته احتمال انجام رفتارهای غیرقابل بازگشت در مورد ایران، کره‌شمالی، چین و روسیه است که در همه این موارد ترامپ ناکامی‌های زیادی را تجربه کرده است. این رفتارها در بدترین حالت شامل اقدام‌های نظامی نیز می‌شود و تحلیلگران می‌گویند حتی اگر ارتش ایالات متحده مخالف باشد، باز ترامپ به عنوان فرمانده کل قوا می‌تواند دستور حمله به ایران را صادر کند. این اقدامات همچنین در مورد اروپا نیز می‌تواند انجام شود و ترامپ در راستای اجرای زمین سوخته، می‌تواند بسیاری از اقدامات تجاری علیه کشورهای همکار ایالات متحده در اروپا را به مورد اجرا بگذارد.با این حال و با وجود این ریسک پرخطر، باز هم کارشناسان اروپایی کنار رفتن ترامپ از قدرت را مثبت ارزیابی می‌کنند ولی هشدار می‌دهند که در صورت شکست ترامپ، بلافاصله باید تمهیدات و راهکارهایی را اندیشید تا احتمال خطر تلافی‌جویی رییس‌جمهور فعلی ایالات متحده را به حداقل برساند.