صدور مجوزکم‌فروشی!

گروه بازرگانی- در یک هفته اخیر اگرچه مناسبت خاصی هم برای افزایش تقاضا برای خرید مواد غذایی در پیش نبود اما قیمت کالاهای اساسی همچنان با روند صعودی مواجه بوده است.
طی ماه‌های اخیر قیمت اساسی‌ترین کالاهای مورد نیاز مردم با افزایش روبه‌رو شده و این گرانی‌ها به افزایش تقاضا در مناسبت‌هایی مانند ماه رمضان، ماه محرم و‌… نسبت داده می‌شود در صورتی که موضوع گرانی کالاهای اساسی چندان ارتباطی به ایام خاص و مناسبت‌ها ندارد و این پیامدها نتیجه متولی نداشتن بازار و کمبود نظارت‌ها در این زمینه است. این در حالی است که بارها کارشناسان در این زمینه هشدار داده‌اند که تنظیم بازار یک متولی مشخص و با‌برنامه می‌خواهد تا با گذشت روزها و ماه‌ها، مردم نگران افزایش قیمت کالاهای اساسی نباشند.
اخیرا بازار برنج با نوسان زیادی روبه‌رو بوده به طوری که حتی صدای دبیر انجمن برنج نیز در این خصوص در‌آمد و وی در این رابطه اعلام کرد با وجود اینکه اتفاق خاصی در شهرهای شمالی نیفتاده اما قیمت برنج در تهران باورنکردنی و توجیه‌ناپذیر است. در این میان طی روزهای اخیر بازار گوشت نیز با نوسان زیادی روبه‌رو شده و با اینکه برخی کارشناسان از ثبات قیمت‌های این کالا تا پایان آبان‌ماه خبر می‌دهند اما در حال حاضر گوشت تا کیلویی۴۵ هزار تومان هم در برخی مناطق به فروش می‌رسد. این در حالی است که بازار مرغ هم چند ماهی می‌شود که با نوسان مواجه است که خود مسوولان این حوزه هم نمی‌توانند قیمت ثابتی را برای آن اعلام کنند. اگرچه هر ازگاهی قیمتی برای مرغ اعلام می‌شود اما قیمت‌های موجود در بازار تفاوت زیادی با قیمت‌های اعلام‌شده دارد.
حبوبات نیز بی‌تاثیر از موج گرانی‌ها نبوده و گشت‌‌و‌گذاری در بازار مولوی بیانگر این است که این بازار هم دارای ثبات چندانی نیست به طوری که در یک ماه اخیر قیمت نخود، لوبیا و لپه با افزایش روبه‌رو شده است.
به دنبال گرانی مهم‌ترین کالاهای اساسی سبد خانوار، خبرهایی هم از گرانی دیگر کالاهای خوراکی مانند روغن، لبنیات و چای به گوش می‌رسد که اگرچه مسوولان در این رابطه اظهار نظر مشخصی نکرده‌اند اما جدیدترین گزارش‌های هفتگی بانک مرکزی منتهی به هفتم آبان‌ماه سال‌جاری حاکی از آن است که قیمت پنج گروه کالایی تخم مرغ، حبوب، گوشت، مرغ و چای نسبت به هفته قبل با افزایش روبه‌رو شده است.
در این میان بازار میوه نیز این روزها با حال و هوای جدیدی روبه‌رو است و به واسطه ورود برخی میوه‌های نوبرانه به بازار و همچنین سرد شدن هوا، قیمت خیار، گوجه‌فرنگی، هویج و… با افزایش قابل توجهی روبه‌رو شده است.
این در حالی است که به واسطه بی‌توجهی مسوولان ناظر اگرچه در رابطه با برخی محصولات مانند لبنیات، روغن و… خبری از گرانی اعلام نمی‌شود اما برخی شرکت‌ها با کاهش وزن قوطی‌ها به کم‌فروشی روی آورده‌اند.
دلایل گرانی کالاهای اساسی
در راستای افزایش قیمت برخی مواد غذایی، رییس اتحادیه بنکداران مواد غذایی با ذکر دلایل افزایش قیمت حبوبات و برنج در ماه‌های اخیر، گفت: خرید همزمان برنج توسط سازمان‌ها و دستگاه‌های دولتی برای تامین ذخایر خود یکی از عوامل گرانی برنج بود.
محمد آقاطاهر در مورد دلیل گران شدن حبوبات در ماه‌های اخیر گفت: افزایش قیمت حبوبات از یک ماه و نیم پیش اتفاق افتاد و قیمت‌ها در حال حاضر تقریبا به ثبات رسیده است.
رییس اتحادیه بنکداران مواد غذایی تهران یکی از دلایل افزایش قیمت حبوبات را فرهنگ غلط افزایش قیمت بر اثر افزایش تقاضا، عنوان کرد و گفت: با افزایش تقاضا در ماه محرم یا ماه‌های پرمصرف، با وجود وجود موجود بودن کالا به اندازه کافی در بازار، قیمت‌ها افزایش می‌یابد.
وی با اشاره به اینکه افزایش قیمت دلار هم عامل موثر دیگر بر افزایش قیمت حبوبات است، تصریح کرد: با توجه به اینکه بخشی از حبوبات مصرفی از طریق واردات تامین می‌شود، بنابراین افزایش قیمت دلار روی این موضوع اثر‌گذار بوده است.
آقا طاهر همچنین بیان کرد: افزایش قیمت کالاهای وارداتی موجب افزایش قیمت کالاهای داخلی می‌شود‌ زیرا محصولات داخلی هم متناسب با افزایش قیمت کالاهای خارجی گران می‌شود.
رییس اتحادیه بنکداران مواد غذایی در مورد افزایش قیمت برنج نیز گفت: شایعه کذب صادرات برنج به روسیه یکی از عوامل افزایش قیمت برنج در ماه‌های اخیر بوده است.
وی با بیان اینکه عامل دوم افزایش قیمت برنج اقدام همزمان سازمان‌ها و ارگان‌های دولتی برای خرید برنج بود، تصریح کرد: سازمان‌ها و ارگان‌های دولتی برای تکمیل ذخیره خود در یک مقطع زمانی اقدام به خرید برنج کردند و همین اتفاق عامل دیگر افزایش قیمت برنج شد.آقا‌طاهر عامل سوم افزایش قیمت برنج را وقوع سیل کوچکی در منطقه بابل و بابلسر عنوان کرد و گفت: حدود یک ماه پیش وقوع سیل در این منطقه هم موجب افزایش قیمت برنج شد.
رییس اتحادیه بنکداران مواد غذایی در رابطه با چند‌نرخی بودن برخی کالاها مانند نخود و لوبیا گفت: به هرحال دو نوع حبوبات (ایرانی و خارجی) در بازار عرضه می‌شود که این موضوع خود اولین دلیل عرضه یک کالا با قیمت‌های متفاوت در بازار است.وی بیان کرد: علاوه بر مورد فوق، حبوبات ایرانی اقلام متفاوتی دارد که براساس کیفیت با قیمت‌های متفاوت در بازار عرضه می‌شود.
فریب مشتری
رییس اتحادیه بنکداران مواد غذایی همچنین در رابطه با کم شدن حجم و محتوای کالاهایی مثل نوشابه، دوغ، پفک و… به فارس گفت: این گونه نیست که فقط محتوای ظرف کم شود‌ بلکه ظرف هم کوچک‌تر می‌شود و قیمت آن نیز نه‌تنها با کاهش روبه‌رو نمی‌شود بلکه گران‌تر هم می‌شود. این در حالی است که تولید‌کنندگان برای این کار مجوز می‌گیرند و به این اقدام، کم‌فروشی قانونی گفته می‌شود.
آقا‌طاهر بیان کرد: شیوه کار هم این گونه است که تولید‌کنندگان برای جلوگیری از افزایش قیمت نه‌تنها وزن کالای عرضه‌شده را نسبت به گذشته کاهش می‌دهند‌ بلکه ظرف آن را هم کوچک‌تر می‌کنند.
رییس اتحادیه بنکداران مواد غذایی تصریح کرد: به عنوان مثال عرضه رب یک کیلویی و روغن جامد یک کیلویی از گذشته وجود داشته است و خریدار هم طبق عادت همیشگی وقتی به فروشنده برای خرید این کالاها مراجعه می‌کند، رب یا روغن یک کیلویی مطالبه می‌کند.وی افزود: اما در حال حاضر به جای عرضه روغن جامد یک کیلویی، روغن جامد ۶۹۰ گرمی و به جای رب یک کیلویی، رب ۸۰۰ گرمی عرضه می‌شود که مردم این کالاها را به عنوان روغن یا رب یک کیلویی خریداری می‌کنند.
آقا‌طاهر تاکید کرد: البته وزن کالا روی قوطی آن ذکر می‌شود‌ اما قیمت‌ها تغییر نکرده و با همان قیمت یک کیلویی سابق عرضه می‌شود.
رییس اتحادیه بنکداران مواد غذایی بیان کرد: این اقدام در راستای جلوگیری از بالا بردن قیمت‌هاست و برای ممانعت از افزایش قیمت، وزن کالا کاهش می‌یابد.
وی در پاسخ به این سوال که آیا این کار فریب مشتری است، گفت: بله، به هرحال این اقدام کم‌فروشی و فریب مشتری است اما تولید‌کنندگان ادعا می‌کنند برای این اقدام مجوز قانونی دارند.آقا‌طاهر در مورد گران شدن روغن نیز به فارس گفت: روغن یک کالای استراتژیک است و بخش عمده آن از طریق واردات تامین می‌شود و افزایش قیمت آن هم بستگی به قیمت دلار و سایر مسایل دارد.رییس اتحادیه بنکداران مواد غذایی با بیان اینکه قیمت هر کیلو شکر جلوی در کارخانه ۲۵۲۰ تومان است، گفت: این کالا هم جزو کالاهای استراتژیک محسوب می‌شود و واردات آن بر اساس تصمیم‌‌ دولت و وزارت جهاد کشاورزی انجام می‌شود. البته بعد از چند ماه گرانی با توجه به فصل تولید داخل و همچنین واردات، قیمت شکر هم‌اکنون کاهش یافته است.آقا‌طاهر در مورد قیمت عرضه این کالا در خرده‌فروشی‌ها بیان کرد: قیمت هر کیلو شکر در خرده‌فروشی‌ها حدود سه هزار تومان است.رییس اتحادیه بنکداران مواد غذایی در مورد قیمت شکر در عمده‌فروشی‌ها گفت: قیمت هر کیلو شکر در کیسه‌های ۱۰ کیلویی هم حدود ۲۸۰۰ تومان است.
افزایش قیمت به روایت بانک مرکزی
در این میان بررسی‌های هفتگی بانک مرکزی نیز نشان می‌دهد که از ۱۱ گروه کالایی در هفته منتهی به ۷ آبان سال‌جاری، قیمت پنج گروه کالایی نسبت به هفته قبل از آن افزایش و پنج گروه کاهش یافته و یک گروه دیگر نیز ثابت مانده است. بر همین اساس گروه‌های کالایی تخم مرغ، حبوب، گوشت، مرغ و چای نسبت به هفته قبل با افزایش، گروه‌های کالایی برنج، میوه‌های تازه، سبزی‌های تازه، قند و شکر و روغن نباتی با کاهش و نرخ لبنیات با اندکی ثبات روبه‌رو شد.
تغییرات یک‌ساله
همچنین بر پایه اعلام بانک مرکزی در یک‌ساله منتهی به ۷ آبان، گروه لبنیات ۵/۳ درصد، تخم مرغ ۸/۱۲ درصد، برنج ۷/۴۴ درصد، حبوب ۵/۲۰ درصد، میوه‌های تازه ۶/۵ درصد، گوشت قرمز ۷/۱۰ درصد، مرغ ۷/۸ درصد، قند و شکر ۲/۴۰ درصد، چای ۸/۱۸ درصد و روغن نباتی هفت درصد افزایش قیمت داشته‌اند‌ اما در این میان قیمت گروه سبزی‌های تازه ۲/۵ درصد کاهش را تجربه کرده است.
لبنیات و تخم مرغ
در هفته مورد گزارش، در گروه لبنیات قیمت پنیر غیرپاستوریزه نسبت به هفته قبل معادل ٢/٠ درصـد افزایش یافت. بهای سایر اقلام این گروه بدون تغییر بود. قیمت تخم‌مرغ معـادل ۴/٣ درصـد افـزایش داشـت و شانه‌ای ٧۵٠٠٠ تا ١٠٠٠٠٠ ریال فروش می‌رفت.
برنج و حبوب
در این هفته در گروه برنج بهای برنج وارداتی غیرتایلندی معادل ١/٠ درصـد و بـرنج داخلـی درجـه دو ۶/٠ درصد افزایش داشت ولی قیمت برنج داخلی درجه یک ٨/٠ درصد کاهش یافت. در گروه حبوب بهای تمـام اقـلام این گروه بین ٢/٠ تا ٨/١ درصد افزایش یافت.
میوه‌ها و سبزی‌های تازه
در هفته مورد بررسی، در میادین زیر نظر شهرداری خربزه، هندوانه و کیوی عرضه کمی داشـت. سـایر اقلام میوه و سبزی تازه که تعدادی از آنها از نظر کیفی در مقایسه با سایر میوه‌فروشی‌ها متفاوت بودند، به نرخ مصوب سازمان میادین میوه و تره‌بار عرضه می‌شد. میوه‌فروشی‌های سطح شهر اقلام میـوه و سـبزی تـازه را عرضه می‌کردند که در گروه میوه‌های تازه قیمت خربزه معادل ٩/٧ درصد و هندوانه ٠/١۶ درصد افزایش داشت ولـی بهای سایر اقلام این گروه بین ۴/٠ تـا ۵/٣٣ درصـد کـاهش یافـت. در گـروه سـبزی‌های تازه قیمت گوجه‌فرنگی معادل ۵/٨ درصد، بادنجان ۵/۴ درصد و لوبیا سبز ٢/٢ درصد افزایش یافت ولی بهـای سـایر اقـلام ایـن گروه بین ٨/١ تا ۴/۶ درصد کاهش داشت.
گوشت قرمز و مرغ
در هفته مورد گزارش قیمت گوشت گوسفند معادل ۵/٠ درصد، گوشت تازه گاو و گوساله ١/٠ درصد و مرغ ٩/٣ درصد افزایش یافت.
قند، شکر، چای و روغن نباتی
در این هفته بهای قند معادل ١/٠ درصد، شکر ۶/٠ درصد و روغن نباتی مایع ٢/٠ درصد کاهش یافت ولـی قیمت چای خارجی ٩/٠ درصد و روغن نباتی جامد ١/٠ درصد افزایش داشت.