صفرهای بی‌اثر

گروه بورس- با گذشت حدود دو دهه روز گذشته لایحه حذف چهار صفر و تغییر واحد پولی کشور از ریال به تومان تصویب شد. لایحه‌ای که فارغ از نظرات موافقان و مخالفان مبنی بر تاثیر‌پذیری حوزهای مختلف اقتصادی از اجرای آن قطعا بازار سرمایه کشور را تحت‌الشعاع قرار خواهد داد. در واقع لایحه حذف چهار صفر که نخستین بار در دولت احمدی‌نژاد به عنوان راهکاری برای پوشش رشد تورم مطرح شده بود تحت تاثیر شرایط نامساعد اقتصادی و بحران‌های ارزی به دست فراموشی سپرده شد تا در نهایت با حضور همتی بر ریاست بانک مرکزی و اقدامات تاثیر‌گذار او بر بازار پولی و مالی برای آنچه حفظ ارزش پول ملی، تسهیل در مبادلات روزمره و همچنین کاهش هزینه‌های چاپ و نشر گفته می‌شود به تصویب هیات دولت برسد؛ موضوعی که به اعتقاد کارشناسان بازار سرمایه اگرچه حذف چهار صفر اثر بنیادی بر بازار سرمایه نخواهد داشت، اما تاثیر روانی آن زمینه رشد و رونق بورس را فراهم خواهد کرد. هرچند به گفته فعالان بورسی با تغییر واحد پولی سیستم رقابتی بر سهم‌ها نیز به شکل کنونی امکان‌پذیر نبوده و ضرورت دارد سیستم معاملاتی بازار سهام بر‌اساس پول جدید منطبق شود.
عدم تغییر بنیادی در بازار سرمایه
در این رابطه سید‌حسین سلیمی کارشناس بازارهای پولی و مالی در خصوص تاثیر حذف چهار صفر از واحد پول ملی بر بازار سرمایه به بورس‌نیوز می‌گوید: حذف چهار صفر از واحد پول ملی منطقا نمی‌تواند اثری بر بازار سرمایه و قیمت سهم‌ها داشته باشد‌ مگر آنکه جو روانی تغییراتی را منجر شود. البته اهالی بازار سرمایه به ارزش هر سهم واقف بوده و در نهایت بعد از حذف صفرها ارزش‌گذاری‌ها بر‌اساس واحد پول جدید صورت خواهد گرفت.
وی با عنوان اینکه حذف چهار صفر از واحد پول ملی اتفاق مثبتی است گفت: در حال حاضر تحلیل و اعلام برخی مبالغ بالا مشکل‌ساز بوده بنابراین روند محاسبات تسهیل خواهد شد از سوی دیگر با وجود تحمیل هزینه به سیستم‌های مالی شرکت‌ها در نتیجه به‌روز‌رسانی اما این اتفاق در کوتاه‌مدت رخ خواهد داد.
جو روانی بازار را مثبت می‌کند
مصطفی امید قائمی مدیرعامل شرکت سرمایه‌گذاری اهداف نیز در خصوص تصویب لایحه حذف چهار صفر و تاثیر آن بر بازار سرمایه معتقد است با وجود عدم تغییر بنیادی در بازار سرمایه اما جو روانی حاکم علاوه بر کاهش تورم به رونق معاملات منجر خواهد شد.‌
وی با تشریح روند فعالیت بورس‌های بین‌المللی خاطرنشان کرد: عموما سیستم معاملاتی بورس‌ها در دنیا بر‌اساس آستانه رقابت خاصی تعریف شده است. به این صورت که رقابت روی سهام شرکت‌ها به یک میزان نیست و بر‌اساس قیمت سهم آن شرکت‌ها متفاوت است.
وی ادامه داد: باید توجه داشت شرکتی که سهم آن در بازار سرمایه چهار هزار تومان است، رقابت به صورت ریالی نیست و این در حالی است که شرکتی که سهم معادل ۱۰۰ تومانی دارد رقابت در بازه ریالی انجام می‌شود بنابراین سهم‌های گران و ارزان‌قیمت با روش‌های متفاوتی خرید و فروش شده و رقابت تمامی بازه‌ها یکسان نخواهد بود
امید قائمی افزود: تاکنون ضرورت تغییر سیستم معاملاتی و تبدیل آن مطرح نبوده، اما با اصلاح پول ملی باید این مهم نیز پیگیری شود. البته با اجرای این لایحه امکان رقابت به شکل کنونی بر روی سهم‌ها وجود ندارد و رقابت حداکثر ۰۱/۰ است اما باید دید تا چند رقم اعشار می‌توان قیمت را تعریف کرد که به نظر می‌رسد حداکثر تا دو رقم خواهد بود.
مدیرعامل شرکت سرمایه‌گذاری اهداف درباره تاثیر این تغییر بر رونق بازار سرمایه تصریح کرد: حذف صفر از پول ملی تا حدی می‌تواند به رونق بازار سرمایه بینجامد، اما این رونق تنها بر اثر جو روانی است‌ به این دلیل که هیچ تاثیر بنیادی بر سهام و داد و ستد بورس ندارد.‌
آمادگی جذب سرمایه سهام‌های ارزان
فردین آقابزرگی مدیرعامل کارگزاری بانک دی درباره تاثیر احتمالی بحث حذف صفر از پول ملی بر بازار سرمایه و رفتار سرمایه‌گذاران این بازار می‌گوید: در رابطه با وضعیت سهام و معاملات آنجا که بحث مقایسه قیمت‌های قبل از حذف چهار صفر مطرح می‌شود ممکن است این ذهنیت وجود داشته باشد که آن دسته از سهامی که قیمت آنها نسبت به ارزش اسمی فعلی یعنی ۱۰۰ تومان کمتر است، دارای آمادگی روانی جذب سرمایه باشند.
وی ادامه داد: نکته حائز اهمیت در اصلاح پول ملی، داشتن برنامه توسعه اقتصادی است. تجربه بین‌المللی در این خصوص در کشورهایی مثل ترکیه و برزیل حاکی از این است که این تصمیم تاثیرات متفاوتی داشته است.
مدیرعامل کارگزاری بانک دی ادامه داد: در صورت نبود برنامه این طرح می‌تواند حتی اثرات تشدید‌کننده‌ای بر کاهش ارزش پول ملی داشته باشد. از سوی دیگر به لحاظ روانی اتفاقی که یک بار تجربه شده و به نتیجه نرسید، برای بار دوم قطعا با تحمیل هزینه‌های بیشتر متصور خواهد بود.
آقابزرگی با بیان اینکه این تصمیم چندان جدید نیست و مربوط به قانون توسعه پنجم بوده است تصریح کرد: اگر بعد از مدت‌ها مسوولان به فکر اجرای این مساله افتاده‌اند، انتظار بر این است که قبل از اجرا تمهیدات لازم و برنامه‌های توسعه‌ای لازم در این خصوص دیده شود. این اقدام می‌تواند همچون کشورهای دیگری به یک تجربه موفق منتهی شود.
این کارشناس بازار بر لزوم ایجاد ثبات در سیاست‌های نظام بازار پول تا پایان سال‌جاری در راستای اجتناب از ایجاد نوسان شدید در بازارها و به خصوص بورس تاکید کرد و گفت: جلوگیری از تغییرات و اصلاحات مداوم در بازار پول می‌تواند یکی از محورهای تعیین‌کننده برای موفقیت‌آمیز بودن یا نبودن سیاست‌های پولی و مالی باشد چراکه ظرف یک سال گذشته به دلیل نبود ثبات در تصمیمات با کاهش و افزایش نرخ سود سپرده، افزایش افسارگسیخته نرخ ارز تجربه شده است. لذا ثبات در تصمیمات مهم‌ترین موضوع است و سیاست‌ها باید با دید کارشناسی اتخاذ شود تا حداقل در مواقع کوتاه نیاز به بازنگری و اصلاح نداشته باشد.