فاجعه انسانی

گروه جهان- در حالی که بر شمار آوارگان سوری لحظه ‌به لحظه افزوده می‌شود، سازمان ملل در جدیدترین گزارش خود بحران سوریه را بزرگ‌ترین فاجعه انسانی قرن ۲۱ خواند. براساس آخرین آماری که سازمان ملل متحد درباره اوضاع ادلب منتشر کرده، تنها ظرف چهار روز بیش از ۴۰ هزار نفر از شهروندان سوری این استان ناگزیر به ترک خانه و کاشانه خود شده‌اند. هشدارهای ترکیه و همچنین درخواست دونالد ترامپ از روسیه نیز مانع از ادامه عملیات نظامی ارتش سوریه در استان ادلب و استان‌های پیرامون آن نشده است.
به گفته مارک لوکاک، مسوول ارشد امور بشردوستانه ملل متحد، برآورد می‌شود که بیش از ۹۰۰ هزار کودک، زن و مرد سوری در پی حمله ارتش بشار اسد و روسیه علیه شورشیان و اسلامگراها در شمال‌غرب سوریه آواره شده‌اند. به گفته سازمان ملل، بسیاری از این آوارگان در معرض سرمای شدید هستند و کودکان و نوزادان قربانیان اصلی این شرایط هستند.
به گزارش سازمان ملل متحد، شدت بحران در استان حلب و شهر ادلب به حدی است که این نهاد نمی‌تواند هم‌شتاب با آن حرکت کند. به گفته این نهاد بین‌المللی شمار آوارگان از ماه دسامبر به بیش از ۹۰۰ هزار آواره رسیده است. اغلب آنها زنان و کودکان خردسال‌ هستند که در سرمای زمستان به اردوگاه‌های پناهجویان رفته‌اند.
سازمان ملل متحد می‌گوید، با افزایش تعداد پناهجویان، توان اسکان دادن همه آنها را ندارد و برخی از کودکان به ناچار شب‌های سرد را در فضای باز می‌خوابند. سازمان ملل متحد همچنین مدعی هدف حمله قرار گرفتن مدارس و بیمارستان‌ها شده است.
هشدار جدید سازمان ملل متحد همزمان با وعده بشار اسد، رییس‌جمهوری سوریه است که گفته حملات ارتش در شمال‌شرق سوریه ادامه خواهد یافت. بشار اسد همزمان با گزارش‌ها درباره پیشروی نیروهای ارتش سوریه در روزهای آخر هفته گذشته گفته: نبرد برای بازپس گرفتن استان حلب و شهر ادلب ادامه خواهد یافت.
مارک لوکوک، معاون دبیرکل سازمان ملل متحد در امور انسان‌دوستانه، دوشنبه گذشته با انتشار بیانیه‌ای هشدار داد: کابوس شکل‌گیری بزرگ‌ترین فاجعه انسانی قرن ۲۱ تنها با اعلام یک آتش‌بس قابل پیشگیری است. او گفته، کودکان خردسال و نوزادان به علت پر شدن ظرفیت اردوگاه‌ها و خوابیدن در فضای آزاد در سرما جان می‌دهند.
لوکوک بر این باور است جنگ و درگیری در این منطقه از سوریه بدون ملاحظه در حال جریان است و دو طرف حتی تاسیسات زیربنایی ابتدایی را هدف قرار می‌دهند. او اظهار کرد: ما در حال دریافت گزارش‌هایی هستیم که حتی آوارگان بی‌جا شده هدف حملات قرار گرفته‌اند؛ حملاتی که به مرگ، مجروح شدن و آوارگی بیشتر منجر شده است. این مقام سازمان ملل متحد گفت، اکثر اقدامات انسان‌دوستانه و امدادی هم‌اکنون از مناطق مرزی ترکیه صورت می‌گیرند و به علت گسترش و شتاب فاجعه از کمک‌رسانی مقتضی ناتوان مانده است.
نوربرت روتگن، کارشناس مسائل بین‌الملل حزب دموکرات مسیحی آلمان و سرپرست کارگروه مسائل بین‌الملل پارلمان این کشور خواستار اعمال فشار بیشتر بر دولت روسیه شده است. روتگن بمباران هوایی و هدفمند شهروندان غیرنظامی مردم ادلب توسط ارتش روسیه را یک جنایت جنگی شرم‌آور خوانده و خواستار اعمال فشار از سوی دولت آلمان و همچنین اتحادیه اروپا شده است.
سرپرست کارگروه مسائل بین‌الملل بوندس‌تاگ (پارلمان آلمان) گفته است در صورت ادامه این حملات باید حداکثر فشار سیاسی و اقتصادی علیه روسیه اعمال شود. روتگن خواستار تحریم‌های روسیه در ارتباط با بحران سوریه شده است.
ادلب پیش از آغاز جنگ داخلی در سوریه یک‌ونیم میلیون نفر جمعیت داشت، اما پس از آنکه نیروهای دولتی اکثر مناطق تحت کنترل شورشیان را پس گرفتند، جمعیت در ادلب دو برابر شده است. ادلب، آخرین مقر مخالفان دولت بشار اسد است و نیروهای ارتش این کشور قصد بازپس‌گیری آن را دارند. ترکیه که هم‌مرز با این استان سوریه است از برخی گروه‌های مخالف دولت سوریه حمایت می‌کند. در چند روز گذشته درگیری‌هایی میان نیروهای ترکیه و ارتش سوری در مرزهای غربی سوریه گزارش شد.
براساس آخرین گزارش‌ها، ارتش روسیه آمادگی خود را در پشتیبانی از عملیات نظامی دولت اسد در ادلب اعلام کرده است. گفته می‌شود نیروهای نظامی روسیه و همچنین مشاوران نظامی این کشور در عملیات آزادسازی ادلب مشارکت دارند. دمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین اعلام کرد که روسیه به دولت سوریه در مبارزه با تروریست‌ها کمک خواهد کرد.
دولت بشار اسد همه مخالفان خود را تروریست خوانده و اعلام کرده است که به مبارزه خود تا زمان استقرار کنترل کامل بر سوریه ادامه خواهد داد. پسکوف نسبت به فعال شدن دوباره تروریست‌ها در استان ادلب ابراز تاسف کرده است. ادامه حمایت و پشتیبانی روسیه از عملیات ارتش سوریه در ادلب در شرایطی صورت می‌گیرد که دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا روز یکشنبه ۱۶ فوریه در تماس تلفنی خود با رجب طیب‌اردوغان، رییس‌جمهوری ترکیه خواستار خویشتن‌داری روسیه در بحران سوریه و قطع حمایت از بشار اسد شده بود.
ادامه گفت‌وگوهای روسیه و ترکیه
گفت‌وگوهای تلفنی ولادیمیر پوتین و رجب طیب‌اردوغان یکشنبه گذشته نیز نتوانسته بود زمینه‌های توافق بین این دو کشور بر سر عملیات نظامی در ادلب را فراهم سازد. ترکیه نسبت به تداوم عملیات نظامی ارتش سوریه در ادلب و نقاط شمالی سوریه هشدار داده است. این در حالی است که بشار اسد اعلام کرده که بخش‌های زیادی از مناطق شمالی و شمال‌غربی این کشور را به کنترل خود درآورده است. ترکیه برای یافتن راه‌حلی برای بحران سوریه و به‌ویژه سرنوشت نیروهای متحد خود در سوریه، گروهی را برای گفت‌وگو به مسکو اعزام کرده است.
هیات ترکیه‌ای که از دوشنبه گذشته برای گفت‌وگو جهت پایان دادن به عملیات ضدتروریستی ارتش سوریه در استان ادلب به مسکو سفر کرده، دیروز هم به رایزنی با طرف روسی ادامه داد. وزارت خارجه ترکیه با صدور بیانیه‌ای ضمن اعلام خبر تداوم مذاکرات با هیات روسی، بر لزوم کاهش سریع تنش‌ها و ممانعت از وخامت بیشتر وضعیت انسانی در ادلب تاکید کرد.
هیات ترکیه‌ای به ریاست سادات اونال، معاون وزیر خارجه ترکیه روز دوشنبه مذاکراتی را درباره ادلب، پشت درهای بسته با هیات روسی به ریاست سرگئی وِرشینین، معاون وزیر خارجه این کشور در مسکو انجام داد. در حالی که ابتدا این دیدار، یک روزه برنامه‌ریزی شده بود، برخی منابع می‌گویند به دلیل حاصل نشدن توافق بین طرف‌های روسی و ترکی، نشست دوم به دیروز کشیده شد.
پایگاه خبری بلومبرگ به نقل از ویتالی نائومکین، مشاور دولت روسیه در امور غرب آسیا نوشت: شاید نیاز باشد روی نسخه جدیدی از توافق به‌مشکل خورده روسیه و ترکیه در سال ۲۰۱۸ در سوچی، جهت کاهش تنش وضعیت در استان ادلب توافق کنیم. نائومکین در نشست خبری بعد از این دیدار گفت: دولت سوریه حق دارد کنترل خود بر سرزمینش را مجددا برقرار کند، این یک موضوع حق حاکمیتی است.
بی‌نتیجه بودن این نشست در حالی است که چند روز پیش نیز هیات دیپلمات‌های روسی به درخواست ترکیه، به آنکارا سفر کرد تا درباره عملیات ارتش سوریه با آنها صحبت شود اما آن نشست نیز بدون توافق به پایان رسید.
تلاش‌های ترکیه برای متوقف کردن پیشروی ارتش سوریه در ادلب در حالی است که ستاد کل ارتش و نیروهای مسلح سوریه چند روز پیش با انتشار بیانیه‌ای خبر داد در ادامه پیشروی‌ها ضدتروریست‌ها در استان ادلب، بیش از ۶۰۰ کیلومتر مربع را در این منطقه و حلب آزاد کرده و کنترل ده‌ها شهرک، روستا و ارتفاع راهبردی را به دست گرفته‌اند.
عملیات نیروهای دولتی سوریه در ناحیه ادلب که حدود سه میلیون نفر جمعیت دارد از ماه دسامبر شدت گرفته است. رییس‌جمهوری آمریکا در گفت‌وگوی تلفنی با رییس‌جمهوری ترکیه در مورد خشونت‌ها در ادلب سوریه ابراز نگرانی کرده و از روسیه خواسته بود از حکومت بشار اسد حمایت نکند.
ترکیه که حامی برخی از گروه‌های شورشی است در هفته‌های اخیر هزاران نیرو، تانک، خودروی زرهی و تجهیزات رادار به پاسگاه‌های دیده‌بانی خود واقع در شمال ناحیه ادلب اعزام کرده است. آنکارا بارها به دولت سوریه برای متوقف کردن عملیات در ادلب هشدار داده است. ترکیه در حال حاضر میزبان بیش از ۵/۳ ۳.۵ میلیون پناهجوی سوری است و نگران موج دیگری از حرکت پناهجویان به سمت این کشور است. در طول جنگ داخلی سوریه بیش از ۴۰۰ هزار نفر کشته و تقریبا نیمی از جمعیت کشور آواره شده‌اند.