مزایای معاملات کشف پریمیوم در بورس کالا

محمدرضا اسلامی * – شرکت نفت جی یکشنبه هفته آینده ۲۹ اردیبهشت ماه ۱۳۹۸ در حالی ۱۲ قرارداد ۵۰۰۰ تنی -حجم عرضه اولیه- قیر ۶۰۷۰ را در قالب قراردادهای کشف پریمیوم در بورس کالای ایران عرضه خواهد کرد که به همین بهانه در این گزارش، شش مزیت و کارکرد این ابزار معاملاتی بورس کالا معرفی می‌شود‌.
از مزایای شاخص و ویژه بورس کالای ایران می‌توان به امکان تعریف انواع قراردادها و ابزارهای مالی نوین برای انجام معاملات کالایی اشاره کرد و در این رابطه معاملات کشف پریمیوم یکی از ابزارهای نوین مالی است که هم‌اکنون در بورس کالا مورد استفاده فروشندگان و خریداران قرار می‌گیرد‌.
این نوع از معامله قراردادی است که بر مبنای یک تعهد شکل می‌گیرد که این تعهد می‌تواند میان‌مدت یا بلندمدت بوده و براساس فرمول‌های توافق شده در خصوص قیمت نهایی کالا در زمان تحویل آن کالا باشد‌. با توجه به مزایای متعدد استفاده از این ابزار معاملاتی به خصوص در حوزه پوشش ریسک، به مرور شاهد استقبال تولیدکنندگان، به‌کارگیری و رشد روزافزون معاملات کشف پریمیوم در بورس کالا هستیم‌.
از جمله مزایایی که بر جذابیت این‌گونه معاملات برای خریداران و فروشندگان می‌افزاید، می‌توان به امکان پوشش ریسک اشاره کرد به‌طوری که ابزارهای نوین مالی همواره باعث می‌شوند خریداران و فروشندگان کالا بتوانند در شرایط متفاوتی تصمیماتی با ریسک کمتر اتخاذ کنند که با توجه به نوسان‌های موجود در اقتصاد، تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان کالاهای مختلف می‌توانند با ورود به معاملات کشف پریمیوم تا حدود زیادی خود را در برابر این نوسانات بیمه کنند‌.
استفاده از این ابزار مالی همچنین موجب کسب سود در نتیجه تحقق برنامه تولید و فروش شرکت می‌شود‌. در این زمینه باید به این نکته توجه کرد که هدف از تجارت و کسب‌وکار، کسب سود برای یک بنگاه اقتصادی است و معاملات کشف پریمیوم ابزاری مناسب برای کسب سود محسوب می‌شود‌. به طوری که در این قرارداد، خریدار و فروشنده علاوه بر اطمینان از فروش و خرید محصول خود در آینده، امکان برنامه‌ریزی برای تولید در ماه‌های آتی را پیدا می‌کنند و در روز معامله نهایی نیز براساس قیمت‌های روز به معامله می‌پردازند‌.
تضمین ایفای تعهدات طرفین معامله و تسریع در فرآیند تحویل کالا از انبارهای مختلف نیز از دیگر مزایای قراردادهای کشف پریمیوم است‌.
افزون بر این موارد، بازخورد انجام این‌گونه معاملات و سایر معاملات در بورس کالا به عنوان یکی از بزرگ‌ترین مراکز ثبت داده‌ها در حوزه مبادلات کالایی می‌تواند به منبع تصمیم‌گیری برای دولت و فعالان اقتصادی تبدیل گردد‌.
از دیگر مزایای استفاده از این ابزار معاملاتی می‌توان به استقبال صنایع از شفافیت و فضای رقابتی اشاره کرد که در این زمینه می‌توان به کمک بورس کالای ایران این شفافیت را برای بخش‌های اقتصادی و در کسب‌وکار صنایع مختلف
توسعه بخشید‌.
در پایان امید است با توجه به تجربه موفق معاملات کشف پریمیوم در بازارهای بین‌المللی مانند بورس فلزات لندن و نیاز کنونی کشور به انجام مبادلات با شیوه‌های مدرن و جدید و کارآمد، در آینده‌ای نزدیک شاهد توسعه این گونه معاملات در بورس کالا باشیم‌. همچنین انتظار می‌رود به کمک بورس کالا تامین مالی در شرایط اقتصادی کنونی به وسیله این‌گونه قراردادها برای فعالان اقتصادی از طریق ابزارهای نوین مالی مانند کشف پریمیوم، رنگ تازه‌ای به خود بگیرد که در این ارتباط، با توجه به توان بورس کالا در خصوص طراحی ابزارهای نوین مالی، قطعا در آینده شاهد معرفی و ارائه سایر ابزارهای مالی جدید مانند معاملات تسویه چند مرحله‌ای و‌.‌.‌. خواهیم بود‌.
*کارشناس بازار کالایی