مسافرکشی مدرن

«جهان صنعت»- این روزها تاکسی‌های اینترنتی زندگی مردم را به شدت به خود وابسته کرده است و بسیاری از پایتخت‌نشینان در رفت و آمدهای روزمره خود از تاکسی‌های اینترنتی استفاده و بخشی از درآمد خود را برای کرایه تاکسی‌های اینترنتی صرف می‌کنند. این امر اعتراض بسیاری از تاکسی‌های بین‌شهری را به همراه داشته و کسب‌وکارهای سنتی قدیمی مانند آژانس‌های تاکسیرانی تقریبا از میان رفته‌اند. بسیاری از کارشناسان در مقایسه بین کسب‌وکارهای مجازی و تحولاتی که در کسب‌وکارهای سنتی ایجاد می‌کنند گاوآهن و تراکتور را مثال می‌زنند و معتقدند نیروی کار باید خود را با تحولات تکنولوژیکی هماهنگ کند. در مقابل بسیاری دیگر از کارشناسان نیز بر این باور هستند که استارت‌آپ‌ها برخلاف گفته‌های محمد‌جواد آذری‌جهرمی، وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات نه تنها کارآفرینی نمی‌کنند بلکه مشاغل سنتی را از میان می‌برند. البته این امر درباره تاکسی‌های اینترنتی صدق نمی‌کند. این استارت‌آپ‌ها برای بسیاری شغل ایجاد کرده‌اند. البته رانندگان تاکسی‌های اینترنتی همان قشری هستند که در آژانس‌های تاکسیرانی فعالیت می‌کردند و اکنون به کسب‌وکار مدرن تاکسیرانی پیوسته‌اند. این مشکلات در تمام دنیا وجود دارد و تنها به ایران محدود نمی‌شود. از سوی‌ دیگر در تمام دنیا تاکسی‌های اینترنتی تحت نظر قوانین و مقررات دولتی فعالیت می‌کنند و تنها تاکسی‌های اینترنتی ایران هستند که با قانونگذاری و نظارت مخالفت می‌کنند.
اوبر معادلات را تغییر داد
با روی کار آمدن تاکسی‌های اینترنتی مانند اوبر، اوضاع تاکسی‌های آمریکایی به کلی تغییر کرد. هزینه پایین و سهل‌الوصول بودن این تاکسی‌ها باعث شد محبوبیت آنها زیاد شود. اما افزایش تقاضا برای تاکسی‌های آنلاین‌ با سقوط شدید بازار تاکسی‌های سنتی همراه بود. سرعت اشاعه اپ‌های تاکسی آنلاین سبب شد قانونگذاران در خصوص چگونگی واکنش به این شرکت‌ها دچار سردرگمی شوند.
در اغلب کشورها، واکنش معمول اولیه رگولاتورها ممنوعیت خدمات این شرکت‌ها بود. پیشنهاد دیگری که از سوی مجمع حمل‌و‌نقل بین‌المللی (ITF) مطرح شد، این بود که قانونگذار اطلاعات رانندگان و داده‌های شرکت‌های تاکسی اینترنتی را در اختیار داشته باشد و در موارد تخلف‌ وارد عمل شود و مجوز رانندگی فرد یا مجوز فعالیت شرکت را باطل کند.
بسیاری از کشورها توانستند به سرعت با وضع قوانین و سیاست‌های نظارتی، تعادل را در بازار به نحو مناسبی حاکم کنند اما در بسیاری از کشورها نبود قوانین و مقررات مشخص در این حوزه، باعث شد بسیاری از شرکت‌های خدمات مسافربری اینترنتی از این خلأ قانونی سوء‌استفاده کنند و دست به سودجویی بزنند.
به عنوان مثال با توسعه اپلیکیشن تاکسی اینترنتی Go- Jek در اندونزی، تقاضا برای استفاده از این سیستم حمل‌ونقل نسبتا ارزان به شدت افزایش یافت و هم رانندگان و هم مسافران استقبال خوبی از آن کردند اما همین موضوع باعث شد بازار تاکسی‌های خطی اندونزی به شدت کساد شود.
قوانین کنترل تاکسی‌های اینترنتی در مالزی
در مالزی برای اینکه یک فرد بتواند به‌عنوان یک راننده اینترنتی مشغول فعالیت شود علاوه بر معاینات پزشکی و نداشتن سوءسابقه، نیاز به اخذ گواهینامه خودروهای عمومی (‌که کدی متفاوت با گواهینامه معمولی دارد) و بیمه مسافر دارد. همچنین راننده موظف است برچسبی بزرگ و مشهود بر خودروی خود بچسباند که نشان دهد این خودرو به‌عنوان تاکسی اینترنتی مشغول به کار است. مجوز کاربری اینترنتی از سازمان حمل‌و‌نقل عمومی مالزی (APAD) و هزینه‌ای ۸۰۰ رینگیتی، از دیگر الزامات ورود به بازار کار تاکسی‌های اینترنتی است.تایلند در مواجهه با شکایت شدید رانندگان تاکسی، قانونی را وضع کرد که استفاده از خودروهای شخصی را برای حمل مسافر به کلی ممنوع کرد. اما فیلیپین که فعالیت تاکسی‌های اینترنتی را قانونی اعلام کرد، با چالش دیگری مواجه شد. شرکت خدمات حمل‌و‌نقل فیلیپین نقش نظارتی را برعهده گرفت و به نیت برطرف ساختن مشکلات حمل‌و‌نقل به صدور مجوز برای تاکسی‌های اینترنتی پرداخت اما دیری نپایید که مانیل با بحران ترافیکی عجیبی مواجه شد. رانندگان خودروهای شخصی برای درآمدزایی بیشتر، در محدوده‌های پرترافیک مرکزی پایتخت فیلیپین مشغول کار شدند و همین موضوع باعث ایجاد ترافیک عجیبی در مانیل شده بود.
اداره حمل‌ونقل زمینی سنگاپور (LTA) نهاد قانونگذار در حوزه حمل‌و‌نقل این کشور، از ۲۱ فوریه سال ۲۰۱۹ طی بیانیه‌ای اعلام کرد شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات حمل‌ونقل اینترنتی همانند شرکت‌های تاکسیرانی باید برای مسافربری خود مجوز لازم را اخذ کنند. بر اساس این قانون، دیگر رانندگان یک برند تاکسی اینترنتی قادر به فعالیت در برند دیگر نخواهند بود و رانندگان باید یک دوره آموزشی ۲۵ ساعته برای اخذ گواهی رانندگی تاکسی بگذرانند.
البته این چالش‌ها تنها مختص جنوب شرقی آسیا نمی‌شود و توسعه تاکسی‌های اینترنتی در کشورهای اروپایی نیز با مشکلاتی مشابه همراه شده است. به‌عنوان مثال اوبر به محض ورود به بازار لندن مشکلات زیادی را هم از نظر حمل‌ونقل و هم از نظر اجتماعی ایجاد کرد.
این مشکلات باعث شد مجوز فعالیت در اوبر تنها مشروط به اخذ گواهی پزشکی رانندگان، داشتن مجوز حرفه‌ای و پایبندی به مقررات سازمان حمل‌ونقل باشد. مشکلات و ضعف‌های ساختاری اپلیکیشن درخواست تاکسی اوبر در انگلستان چنان به بحران تبدیل شد که مجوز فعالیت آن منوط به حضور کارشناسان این شرکت در دادگاه و ارائه توجیهات کافی شده است.
دولت دانمارک نیز در فوریه ۲۰۱۷ تحت فشار اتحادیه محلی رانندگان تاکسی، دست به اصلاح قوانین حوزه تاکسی زد. بر اساس قانون جدید، تاکسی‌ها ملزم به استفاده از تاکسیمتر و برچسبی متصل بر کیسه هوای خود هستند که نشان دهد این خودرو تحت نظارت شهرداری است، در غیر این‌صورت جریمه سنگینی در انتظار رانندگان خواهد بود. این موضوع که منجر به از بین رفتن مزیت قیمتی شرکت‌های تاکسی اینترنتی شد باعث شد اوبر به فعالیت خود در دانمارک خاتمه دهد.
در آلمان پس از طرح شکایت اتحادیه تاکسی برلین، مقامات این شهر به دلیل نگرانی‌های امنیتی خدمات شرکت‌های تاکسی اینترنتی نظیر اوبر را ممنوع کردند تا اینکه اوبر مجبور شد خدمات محدودی در شهرهای مختلف آلمان ارائه کند که این کار مستلزم این بود که رانندگان آن گواهی حمل‌ونقل مسافر را از نهادهای مربوطه اخذ می‌کردند.
هر ایالت قوانین مخصوص دارد
در ایالات متحده نیز‌ هر ایالت قوانین خاص خود را در خصوص این پدیده دارد. در بسیاری از ایالات نظیر آلاباما و کانزاس، فعالیت شرکت‌های خدمات حمل‌ونقل اینترنتی نظیر اوبر و لیفت کاملا قانونی و بدون محدودیت است اما در برخی دیگر از ایالات نظیر آرکانزاس، رانندگان چنین خودروهایی باید برای فعالیت سالانه ۱۵ هزار دلار پرداخت کنند. در کالیفرنیا بر اساس اعلام اداره حمل‌ونقل شهری سانفرانسیسکو فعالیت این رانندگان مستلزم ارائه گواهی از کمیسیون حمل‌و‌نقل عمومی کالیفرنیاست.
مسافرکشی نخستین اتوبوس خودران در نیویورک
تغییر و تحول در حوزه حمل‌و‌نقل همچنان در جریان است‌ به طوری که رانندگان حمل‌و‌نقل عمومی ممکن است به زودی حتی شغل خود را در استارت‌آپ‌ها نیز از دست بدهند‌ چراکه وسایل حمل‌و‌نقل جدید نیازی به راننده نیز ندارند. شرکت اپتیموس راید از امروز اولین اتوبوس خودران عملیاتی را در شهر بروکلین نیوی یارد برای جابه‌جایی مسافر راه‌اندازی کرد.
به گزارش انگجت، از امروز شرکت اپتیموس راید برای نخستین بار شش اتوبوس خودران را در شهرک صنعتی بروکلین نیوی یارد برای جابه‌جایی افراد راه‌اندازی کرده است.
در حالی که شرکت‌های دیگری نیز تاکنون خودروهای خودران خود را در شهر نیویورک آزمایش کرده‌اند، اپتیموس راید ادعا می‌کند این اولین سامانه وسیله نقلیه خودران است که هم در سطح شهر و هم در سطح ایالت راه‌اندازی می‌شود.
اپتیموس راید از این مزیت برخوردار است که در جاده‌های خصوصی کار می‌کند، بنابراین مجبور نیست مانند شرکت‌های دیگر منتظر تصویب مقامات شهری و قضایی باشد.
میدل‌باس‌های خودران این شرکت، مسافران را از ایستگاه حمل‌و‌نقل در بندر ۷۲ به دروازه کامبرلند در خیابان فلشینگ منتقل می‌کند. این خودروها از ساعت ۷ صبح تا ۱۰:۳۰ شب کار می‌کنند و در حال حاضر برای احتیاط یک راننده و مهندس نرم‌افزار دارند.
به گفته این شرکت، انتظار می‌رود این سامانه روزانه ۵۰۰ مسافر و بیش از ۱۶ هزار مسافر در ماه جابه‌جا کند. اپتیموس راید خود را پیشتاز فناوری خودران در مناطق صنعتی و دارای موقعیت مکانی خاص می‌داند. بنابراین احتمالا به این زودی‌ها اتوبوس‌های آن را در جاده‌های عمومی نخواهیم دید.
این شرکت مستقر در بوستون قصد دارد سه سامانه مشابه را در یک منطقه در کالیفرنیا، ویرجینیا و یک پارک صنعتی در منطقه بندر بوستون راه‌اندازی کند.
بنابراین قبل از اینکه به طور گسترده شاهد تاکسی‌های خودران در خیابان‌های عمومی باشیم، این وسایل نقلیه در حال اثبات خود در جاده‌های خصوصی هستند.
اعتراف اوبر و لیفت به ایجاد ترافیک شهری
تاکسی‌های اینترنتی معمولا به دلیل یافتن مسیرهای بدون ترافیک پرطرفدار هستند اما این امر همیشه صدق نمی‌کند. در برخی موارد این تاکسی‌های اینترنتی خود عامل ایجاد ترافیک‌های بین‌شهری هستند. پژوهش جدیدی که به سفارش دو شرکت اوبر و لیفت انجام شده، نشان می‌دهد که اپلیکیشن‌های رانندگی این دو شرکت به جای کاهش ترافیک شهرها، یکی از عوامل به وجود آمدن آن هستند.
به گزارش فیوچریسم، نتایج یک پژوهش جدید نشان می‌دهد که اپلیکیشن‌های شرکت‌هایی مانند اوبر و لیفت، یکی از عوامل بدتر شدن ترافیک در شهرها هستند.این شرکت‌ها مدت‌هاست اعلام می‌کنند اپلیکیشن‌های رانندگی آنها این قابلیت را دارند تا با آرام کردن عبور و مرور و کاهش تردد خودروهای شخصی، به بهبود وضع ترافیک شهرها کمک کنند. هر بار که پژوهش جدیدی، اثرات منفی اپلیکیشن‌های رانندگی را بر ازدحام ترافیک خیابان‌ها نشان می‌داد، این دو شرکت‌ نتایج پژوهش را شک‌برانگیز می‌دانستند.
اما پژوهشی که به تازگی و با سرمایه‌گذاری اوبر و لیفت صورت گرفته، همین نتایج را نشان داده! در نتیجه انگشت اتهام دوباره به سوی این دو شرکت قرار دارد. از آنجا که این بار‌ سرمایه‌گذاران پژوهش، اوبر و لیفت هستند، نمی‌توانند آن را به سادگی بی‌اعتبار بنامند.
نتایج این پژوهش مشترک که به صورت آنلاین منتشر شد، نشان می‌دهد که اگرچه استفاده از خودروهای شخصی نسبت به ناوگان اوبر و لیفت بیشتر است اما این ناوگان هنوز هم سهم بزرگی از ترافیک کلانشهرها را به خود اختصاص داده است. بر اساس این نتایج، اوبر و لیفت، عامل یک تا سه درصد ترافیک شهرهای بزرگ و حومه و عامل هفت تا ۱۴ درصد ترافیک در مراکز شلوغ شهری هستند.
با وجود این، نمی‌توان گفت که بهترین راه‌حل مشکل ترافیک، حذف این دو شرکت است زیرا در این صورت، اگرچه خودروهای کمتری در شهرها خواهند بود اما بسیاری از افراد نیز برای رفت‌و‌آمد از خودروهای شخصی خود استفاده خواهند کرد.