مشارکت مراکز علمی در اکتشافات معدنی

«جهان‌صنعت»- رییس سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی گفت: کشور در تبدیل کانسار به معدن دچار ضعف جدی است و در ۱۰ سال گذشته معدن بزرگی از کشورمان کشف و در کلاس جهانی، ثبت نشده بنابراین نیاز است که دانشگاه‌ها و مراکز علمی در این خصوص راه‌حل ارائه کنند.
علیرضا شهیدی رییس سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی ایران در بیست و دومین کنفرانس انجمن زمین‌شناسی ایران که در محل دانشگاه شهید بهشتی و با حضور کارشناسان و فعالان حوزه معدن و زمین‌شناسی برگزار شد اظهار داشت: ایران یک درصد تولید آهن در دنیا را دارد همچنین تولید سرب و روی در سال بیش از ۲۰ میلیون تن است و نیاز به اطلاعات پایه برای عملکرد خوب داریم.
وی ادامه داد: سازمان زمین‌شناسی چندین بار زمین‌شناسی کشور را پایش کرده و نقشه‌ها را آماده کرده است.
رییس سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور عنوان کرد: برای اینکه شناختی از زیر زمین داشته باشیم از سال ۸۱ به ژئوفیزیک هوایی روی آورده‌ایم و خطوط پرواز ۲۰۰ تا ۲۵۰ متر است و ۶۴۰ هزار کیلومتر خطی برداشت هوایی داشته‌ایم.شهیدی تصریح کرد: در سال ۸۳ اطلس ملی نقشه‌های موضوعی زمین‌شناسی توسط سازمان منتشر و پتانسیل ۱۴ ماده معدنی بررسی شده است.
وی افزود: این اطلس تلفیقی از زمین‌شناسی، نقشه‌های زمین‌شناسی و سایر اطلاعات است و براساس مقیاس ما ۱۰ برابر دقت خود را افزایش داده‌ایم.
شهیدی با تشریح بخشی از عملکرد سازمان زمین‌شناسی ادامه داد: در دهه ۹۰ انجام اکتشافات به میزان ۵۵۰ هزار کیلومتر مربع و ژئوفیزیک هوایی در ۶۴۰ هزار کیلومتر طبق برنامه توسعه ششم برنامه‌ریزی و انجام شده است.
رییس سازمان زمین‌شناسی عنوان کرد: از سال ۱۹۵۰ تا ۲۰۱۶ در دنیا بسیاری از کانسارها تبدیل به معدن شده‌اند اما در کشور این مسیر بسیار طولانی است و سال‌ها طول می‌کشد. این معضل باید رفع شود و نکته‌ای که وجود دارد اینکه طی ۱۰ سال گذشته معدنی از کشورمان در کلاس جهانی ثبت نشده است.معاون وزیر صمت‌ اظهار داشت: راهکارهای رفع این معضل انجام اکتشافات عمقی است که در این خصوص برنامه‌ریزی شده دو میلیون و ۷۵۰ هزار کیلومتر خطی ژئوفیزیک هوایی انجام دهیم که ۱۵۵هزار کیلومتر مربع انجام شده و توان ما بیشتر از این نیست و نیاز به کمک بخش خصوصی است.به گفته وی این اکتشافات با استفاده از روش‌هایی همچون ژئوفیزیک فیزیکی و شیمیایی، هیدرو ژئوفیزیک و حفاری اکتشافی انجام شده است.
رییس سازمان زمین‌شناسی عنوان کرد: در سازمان‌ها موازی‌کاری یا دوباره‌کاری‌ها در خصوص داده‌های زمین انجام می‌شود که باید زمین‌شناسی، مرجع داده‌های زمین باشد.
وی در خصوص برنامه‌های آتی سازمان زمین‌شناسی گفت: تکمیل و تولید اطلاعات پایه بزرگ‌مقیاس با هدف افزایش دقت و بازدهی و کاهش ریسک سرمایه‌گذاری در فعالیت‌های اکتشافی و زیرساختی، تکمیل چرخه ژئوفیزیک هوایی با هدف اکتشاف ذخایر پنهان و عمیق در مناطق اولویت‌دار و بازنگری در اطلاعات پایه قبلی با هدف به‌روزرسانی و افزایش دقت آنها با استفاده از روش‌های روز دنیاست.
ظرفیت افزایش ۱۰ درصدی درآمد ناخالص کشور از معادن
همچنین منصور قربانی رییس انجمن زمین‌شناسی ایران در این مراسم گفت: نگاه ما به بخش معدن، غلط است در حالی که درآمد ناخالص کشور در حوزه معدن می‌تواند از ۱۲ درصد به ۲۲ درصد برسد و پتانسیل بیش از این را نیز دارد.
وی اظهار داشت: در اکتشافات مواد معدنی در ۳۰ سال گذشته ذخیره جدی پیدا نکرده‌ایم و با توجه به ضعف در اکتشاف، در صورت ادامه روند فعلی، ذخایر بزرگ معدنی تا پنج سال دیگر به پایان خواهد رسید.
وی ‌ افزود: پروژه‌های بخش معدن کوچک است و هزینه‌ها با یکدیگر تفاوت دارد در حالی که در احداث تونل جاده و اتوبان وضعیت خوبی داشته‌ایم، اما در حوزه معدن عملکرد مطلوبی ارائه نداده‌ایم.
قربانی تصریح کرد: ۱۱۰ موسسه علمی در حوزه معدن و زمین‌شناسی دانشجو تربیت می‌کند و دانشجویان علوم زمین و معدن باید اکتشاف کنند، تولید و بهره‌برداری را آموزش ببینند و بررسی شود چه میزان آموزش‌ها کاربردی است.
وی عنوان کرد: انجمن علوم زمین دو محور همگرایی موسسات علمی و اهمیت به موضوعات اکتشافی را در رویکرد خود قرار داده است.رییس انجمن زمین‌شناسی تاکید کرد: هیچ سازمانی در ایران مرکزی که توان پیشگویی آینده را انجام دهد تا چه موادی جایگزین نفت می‌شود، ندارد. حتی وزارت صمت مجله‌ای برای پیشگویی قیمت مواد معدنی ندارد.
قربانی اظهار داشت: شرکت ملی نفت ایران بخش بالا‌دستی و پایین‌دستی دارد و هر کدام فعالیت خود را انجام می‌دهند اما بخشی که آینده‌نگرانه باشد در آن احداث نشده است.
رییس انجمن زمین‌شناسی عنوان کرد: ۵۰ درصد اقتصاد ما وابسته به زمین است و آنچه زمین‌شناسان باید به آن توجه کنند افزایش صنعت معدنی در کشور با مدیریت صحیح و بهره‌برداری از ۶۸ ماده معدنی است تا بتوانیم در آینده در حوزه صادرات مثبت عمل کنیم.
همچنین در این کنفرانس اعلام شد که سازمان زمین‌شناسی تفاهم‌نامه‌ای پژوهشی و علمی با دانشگاه سوربن منعقد کرده که ۹ دانشجو تحت حمایت وزارت علوم، تحقیقات و فناوری قرار گرفته‌اند.
بودجه برای حفاری معدنی داده نمی‌شود
رییس خانه معدن ایران نیز در این کنفرانس اظهار داشت: صنایع معدنی شش درصد در اقتصاد کشور نقش دارند اما از آنها استفاده لازم را نداریم و اهمیتی داده نمی‌شود.
محمدرضا بهرامن با بیان اینکه اکتشافات مهم‌ترین بخش معدن است‌، تصریح کرد: در حالی که بودجه بسیاری به حفاری نفتی تعلق می‌گیرد به معدن این بودجه را نمی‌دهند در حالی که می‌توان با تکیه بر معدن ارزش‌افزوده بسیاری داشت.