موج دوم تورم

گروه اقتصادی- بانک مرکزی اخیرا ۱/۲ میلیارد دلار ارز بلوکه‌ حاصل از فروش نفت خام را به ریال تبدیل کرده و در اختیار دولت گذاشته که این اقدام به معنی خلق پول بی‌پشتوانه در کشور است که منجر به رشد پایه پولی و افزایش نرخ تورم می‌شود.
به دنبال تبدیل دلارهای نفتی به ریال که با اوج‌گیری قیمت نفت از اواخر دوره اول ریاست‌جمهوری محمود احمدی‌نژاد صورت گرفت که ماحصل آن افزایش نرخ تورم تا نقطه ۳۵ درصدی بود، کارشناسان اقتصادی پیامد این اقدام دولت را پیش‌بینی کرده بودند با این حال دولت احمدی‌نژاد اقدام به افزایش پایه پولی تا روزهای آخر دوران ریاست‌جمهوری کرد. این اتفاق در دولت حسن روحانی نیز با وجود یک دوره سکون و کاهش نرخ تورم در حال وقوع است. کارشناسان اقتصادی از این واقعه به موج دوم تورم یاد می‌کنند.
از سویی با وجود تلاش‌های بانک مرکزی برای مهار تورم کماکان آمارهای این بانک از رشد پایه پولی و نقدینگی حکایت دارند‌ این در حالی است که ارایه خطوط اعتباری برای پروژه‌هایی نظیر مسکن مهر در دولت یازدهم متوقف شد و با این حساب تداوم رشد پایه پولی و نقدینگی ابهاماتی را به وجود می‌آورد.
کارشناسان بر این باورند که خلق پول ۱/۲ میلیارد دلاری دولت، تورم و پایه پولی را افزایش می‌دهد و پیامدهای جبران‌ناپذیری را به بار می‌آورد.
رشد پایه پولی در پی استقراض از بانک مرکزی
در همین حال محمدقلی یوسفی، عضو هیات علمی دانشکده علامه طباطبایی در این باره به خبرنگار «جهان صنعت» گفت که در وهله اول باید دید دولت این مبلغ را می‌خواهد در کدام بخش از اقتصاد هزینه کند، اگر دوباره در بخش‌های تورم‌زا مانند بازرگانی، خدمات و واسطه‌گری صرف کند و به بخش‌های تولید، صنعت و کشاورزی توجه نکند، شرایط هیچ تغییری نخواهد کرد.
یوسفی افزود: دولت تا زمانی که برنامه‌ریزی صحیح و آگاهانه‌ای برای کاهش هزینه‌ها و کوچک و چابک شدن دولت نکند، استقراض از بانک‌ مرکزی فقط باعث افزایش پایه پولی می‌شود و هیچ‌ کمکی به بهبود شرایط نخواهد کرد.
وی درباره راهکارهای کاهش نقدینگی و مهار رکود تورمی گفت: متاسفانه بسیاری از نهادها، ارگان‌ها و وزارتخانه‌هایی با بودجه‌های کلان در دولت وجود دارند که نقش موثری در اقتصاد و تولید کشور ایفا نمی‌کنند و دولت باید با کوچک کردن و کاهش بودجه این نهادها و همچنین افزایش تخصیص منابع به تولید به کاهش تورم و نقدینگی کمک کند.
یوسفی بیان کرد: ابتدا تمرکز دولت باید بر کاهش رکود باشد و بعد به کاهش تورم بپردازد چراکه در کشوری که فقط تورم وجود داشته باشد به مراتب برای کاهش آن شرایط کار آسان‌تری در پیش رو دارند و در ایران با وجود بحران بیکاری، رشد اقتصادی پایین و به طور کلی رکود تورمی نباید دولتمردان ساده از این مسایل رد شوند.
انتشار بی پشتوانه پول بسیار خطرناک است
حسین راغفر، عضو هیات علمی دانشگاه الزهرا نیز در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه خلق پول چه پیامد‌هایی دارد، گفت: این پولی‌هایی که هنوز وارد نشده‌اند تبدیل به ریال می‌شوند بنابراین این اقدام عملا به منزله چاپ پول است و مطمئنا چاپ پولی که هنوز منابعش تامین نشده است، باعث ایجاد تورم‌ و افزایش پایه پولی خواهد شد.
این کارشناس اقتصادی گفت: خلق پول ۱/۲ میلیارد دلاری دولت تورم و پایه پولی را افزایش می‌دهد و این اقدام دولت، به منزله چاپ پول بدون پشتوانه است. این کار بسیار خطرناک بوده و با اصول ابتدایی علم اقتصاد مغایرت دارد.
وی به نسیم آنلاین گفت: رشد پایه پولی و نقدینگی به علت مشکلات جانب عرضه اقتصاد در ایران عمدتا به جای هدایت آن به بخش تولید‌ به افزایش سطح عمومی قیمت‌ها منجر می‌شود.
عضو هیات علمی دانشگاه الزهرابا اشاره به اینکه چاپ اسکناس، افزایش پایه پولی را به همراه دارد گفت: چاپ پول تورم را در سطح ملی افزایش خواهد داد.
وی گفت: طبیعتا دولتی که با مشکلات بسیار جدی از جمله آوردن ارز به داخل کشور مشکل دارد و منابع کافی هم در اختیار ندارد تا تعهدات روزمره‌ خود را اجرا کند نباید دست به این کار می‌زد.
عضو هیات علمی دانشگاه الزهراگفت: بانک مرکزی بابت نفتی که فروخته و هنوز ارز آن را نگرفته، دست به انتشار ریال زده و معادل دلار حاصل از فروش نفت، ریال به دولت تحویل داده است که طبق اصول ابتدایی علم اقتصاد اقدام نادرست و خطرناکی را در پیش گرفته است.
وی با بیان اینکه افزایش پایه پولی منجر به افزایش نرخ تورم در سطح جامعه می‌شود، گفت: با افزایش تورم، مصرف‌کننده و تولیدکننده زیان‌ خواهند دید.