نرخ ارز واقعی می‌شود

گروه اقتصاد- ظاهرا قرار است رییس کل بانک مرکزی تحولات بزرگی را در حوزه پولی کشور ایجاد کند.اگرچه او طی ماه‌های اخیر با دستکاری نرخ ارز شروع این کار را کلید زده اما با خبری که روز گذشته به نقل از وی منتشر شد به نظر می‌رسد در برج فیروزه‌ای خیابان میرداماد تصمیم‌های بزرگی در جریان است. رییس کل بانک مرکزی گفته که به زودی نرخ ارز را واقعی می‌کند؛ این خبر برای صادرکنندگان چنان خوشایند است که اگر بشنوند بی‌تردید سپاسگزار بانک مرکزی خواهند بود، چه سال‌هاست که از دولت‌های مختلف تقاضای واقعی شدن نرخ ارز را دارند و هر بار به دلایلی این اتفاق نیفتاده است. بهمنی در خصوص سیاست‌های ارزی بانک مرکزی در جهت حمایت از صادرکنندگان گفت:‌ بانک مرکزی به دنبال تک‌نرخی کردن نرخ ارز و افزایش
ثبات در سرمایه‌گذاری‌هاست. وی همچنین گفته که با این اقدام بانک مرکزی کشورهای خارجی اطمینان خاطر بیشتری برای سرمایه‌گذاری در داخل ایران پیدا می‌کنند و علاوه بر آن مشوق‌های صادرات نیز برای صادرکنندگان در نظر گرفته‌ایم اما صادرکنندگانی که کالاهای صادراتی خود را به فروش می‌رسانند و ارز خود را وارد بازار می‌کنند.
به گفته رییس کل بانک مرکزی، با این تصمیم صادرکنندگان ارز خود را به جای اینکه به بانک مرکزی بفروشند، در بازار می‌فروشند و با توجه به اینکه نرخ ارز هم‌اکنون دو نرخی است بانک مرکزی نمی‌تواند آنها را مجبور به فروش ارز به این بانک کند زیرا آنها دچار ضرر می‌شوند. وی با تاکید بر اینکه صادرکنندگان با افزایش مشوق‌ها مشکلاتشان حل می‌شود، گفت: بانک مرکزی به دنبال کاهش نرخ ارز نیست بلکه به دنبال تعادل بخشی به نرخ ارز است.به گفته بهمنی، واقعی شدن نرخ ارز و ایجاد تعادل در عرضه و تقاضا مد نظر بانک مرکزی است با این حال برای کاهش تقاضا در بخش ارزی باید واردات را مدیریت، نظام تعرفه‌ها را اصلاح و تقاضای کاذب را کاهش دهیم تا مطابق نیازهای ارزی ارز در اختیار صادرکنندگان قرار گیرد.
تصمیم بانک مرکزی را باید به فال نیک گرفت یا منتظر عواقب تصمیم‌های آقای رییس کل ماند؟ این سوالی است که هنوز هیچ پاسخی برای آن نمی‌توان متصور شد اما آنچه مشخص است اینکه اگر قرار باشد بانک مرکزی نرخ ارز را واقعی کند از همین امروز با چالش‌های بزرگی خود را درگیر کرده است. اولین چالش بانک مرکزی قانون پولی و بانکی کشور و قانون برنامه پنجم توسعه است که مقرر کرده نرخ ارز برمبنای شناور مدیریت شده تعیین ‌شود از این‌رو به روشنی پیداست آنچه رییس کل بانک مرکزی بر اجرایش تاکید دارد با مشکل قانونی روبه‌رو است.

دسته‌بندی چک
رییس کل بانک مرکزی همچنین از در دستور کار قرار گرفتن دسته‌بندی چک‌ها و صدور چک‌های رنگی خبر داد و گفت: نرخ ارز را واقعی می‌کنیم. بهمنی همچنین گفت که درباره نام جدید برای پول ملی پیشنهاد خاصی ندارد.
وی با بیان اینکه به زودی اخبار خوشی در خصوص اصلاح نظام چک در کشور اعلام خواهد شد، گفت: براساس اصلاحات نظام چک افراد می‌توانند با مشاهده رنگ چک‌ها نسبت به قبول یا عدم قبول آن از سوی فرد صادرکننده چک تصمیم‌گیری کنند.
وی گفت: پیشنهاد نام جدید پول ملی توسط من به منزله تحمیل نظرم خواهد بودو نظر من و بانک مرکزی نظر اکثریت قاطع مردم است.رییس کل بانک مرکزی در خصوص سیاست این بانک برای حذف چهار صفر از نظام پولی کشور گفت: پیش‌بینی‌ها برای اصلاح پول ملی از گذشته نیز حذف چهار صفر بوده است زیرا اگر می‌خواستیم سه صفر را از پول ملی حذف کنیم، مجبور بودیم که ۸ یا ۹ سال دیگر مجددا اقدام به حذف صفرها کنیم بنابراین حذف چهار صفر به صورت یکباره در دستور کار قرار گرفت.
مشاغل خانگی
رییس کل بانک مرکزی در خصوص میزان تسهیلات نظام بانکی به بخش مشاغل خانگی گفت: براساس برنامه‌ریزی‌های صورت گرفته قرار است که ۴۵۰ هزار میلیارد ریال تسهیلات برای کل مشاغل ساماندهی شود.
بهمنی با اشاره به اینکه در آخرین جلسه شورای اشتغال اختصاص این مبلغ نتیجه‌گیری شود، افزود: البته این رقم به کل مشاغل و بخش‌های مربوط به اشتغالزایی اختصاص خواهد یافت.
وی با بیان اینکه تسهیلات‌دهی در بخش مشاغل خانگی به سمت قرض‌الحسنه‌ها سوق یافته است، تصریح کرد: این در حالی است که منابع قرض‌الحسنه نسبت به مصارف بسیار بالاتر است بنابراین می‌توانیم تسهیلات در این بخش را به سمت مشاغل خانگی و صنایع‌دستی هدایت کنیم.
سهم بخش‌های مختلف از تسهیلات بانکی
رییس کل بانک مرکزی در خصوص تسهیلات پرداخت شده به صادرکنندگان براساس بسته سیاستی- نظارتی بانک مرکزی گفت: براساس بسته سیاستی- نظارتی بانک مرکزی در سال ۹۰ حدود ۳۷ درصد از منابع نظام بانکی بخش صنعت و معدن، ۲۰ درصد به بخش کشاورزی، ۲۵ درصد به بخش مسکن، هشت درصد به صادرات و ۱۰ درصد به بخش خدمات اختصاص می‌یابد.
بهمنی با بیان اینکه برخی از بخش‌ها مانند کشاورزی تسهیلات در نظر گرفته شده توسط بانک‌ها را جذب نکرده‌اند، تصریح کرد: اما بخش‌هایی مانند مسکن امسال بیشترین رقم را به خود جذب کردند.
وی ادامه داد: بانک مرکزی هشت درصد از منابع نظام بانکی را برای اختصاص به بخش صادرات در نظر گرفت بنابراین حدود ۳۳ هزار میلیارد ریال از منابع نظام بانکی به بخش صادرات تعلق می‌گرفت، این درحالی است که صادرات سال گذشته کمتر از این رقم بود. یعنی کل صادرات سال گذشته کمتر از منابع تخصیص یافته به بخش صادرات بود.
وی همچنین با انتقاد از بالا بودن سرانه اسکناس در کشور خاطرنشان کرد: سرانه اسکناس در کشور هم‌اکنون ۱۱۸ برگ است این در حالی می‌باشد که به‌طور متوسط در دنیا سرانه اسکناس‌ها ۱۴ برگ است بنابراین این روند باید در کشورمان تغییر کند.
بهمنی با اشاره به هزینه چاپ و امحا در کشور گفت: سالانه چند ده میلیارد هزینه امحا و چاپ اسکناس است این در حالی می‌باشد که اسکناس‌های مورد استفاده در کشور نیز بسیار ریز است.وی تسهیل حمل‌ونقل اسکناس، کاهش سرانه اسکناس و گسترش بانکداری الکترونیکی را از مزایای اصلاح نظام پولی در کشور برشمرد و تصریح کرد: اصلاح پولی ملی در مجموع هیچ تاثیری بر ارزش پول ملی نمی‌گذارد مضاعف بر اینکه واحد پولمان را شناسایی می‌کنیم.بهمنی در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه نمایندگان مجلس نسبت به چاپ زیاد اسکناس توسط بانک مرکزی انتقاد می‌کنند، اظهار داشت: بانک مرکزی دارای استقلال عمل است و هیچ‌گاه براساس گفته ‌کسی استناد کسب نمی‌کند.وی ادامه داد: چاپ اسکناس دارای هیات نظار و دادستان می‌باشد به‌طوری که دارای حدود ۱۲ نفر هیات نظار است بنابراین یک شبه تصمیم به انتشار اسکناس نمی‌گیرد.رییس کل بانک مرکزی تاکید کرد: این در حالی است که بانک مرکزی با چاپ اسکناس‌های جدید اسکناس‌های کهنه را امحا می‌کند همچنین با افزایش حجم مبادلات اسکناس بیشتری براساس مجوزهایی که از پیش دریافت شده است، اسکناس چاپ می‌کنیم.